Przejdź do treści

Połoski / Połoski Nowe / Połoski Stare

    Herb gminy Piszczac

    Połoski / Połoski Nowe, Połoski Stare/

    Powiat: bialski

    Gmina: Piszczac

    Mapa miejscowości

    Miejscowości – część ekspercka

    W świecie cyfrowym

    Patrz hasło: Piszczac.

    Nazwa, przynależność administracyjna

    Od początku występowania wsi w źródłach nosi ona nazwę Połoski i to zarówno w zapisach w języku polskim, jak i cyrylicą w języku ruskim. Nazwa pochodzi od słowa ‘połosa’, oznaczającego ‘kawałek pola uprawnego’ [NMP, 2013, t. 9, s. 194].

    W okresie przedrozbiorowym w Wielkim Księstwie Litewskim, początkowo w powiecie brzeskim województwa podlaskiego. W 1566 r. po podziale województwa podlaskiego włączona do nowo powstałego województwa brzeskolitewskiego. W 1569 r. na krótki okres włączona do Korony i województwa podlaskiego. W granicach województwa brzeskolitewskiego ponownie wzmiankowana już w 1576 r. [Michaluk D. 2013, s. 169–177; Wawrzyńczyk, 1951, s. 14–37]. Po III rozbiorze Rzeczypospolitej miejscowość znalazła się w zaborze austriackim w cyrkule bialskim (Galicji Zachodniej).

    Połoski na austriackiej mapie Heldensfelda z 1801-1804 r. [https://maps.arcanum.com/en/]

    Po włączeniu w 1809 r. tzw. Nowej Galicji do Księstwa Warszawskiego, w 1810 r. weszła w skład powiatu bialskiego departamentu siedleckiego [DPKW, 1811, t. 2, nr 16, s. 148]. Po powstaniu w 1815 r. Królestwa Polskiego, w wyniku reformy administracyjnej z 1816 r., znalazła się powiecie bialskim obwodu bialskiego województwa podlaskiego (od 1837 r. guberni podlaskiej) [DPKP, 1816, t. 1, s. 119]. W latach 1844–1866 leżała w okręgu bialskim powiatu bialskiego guberni lubelskiej, a od 1867 r. w powiecie bialskim guberni siedleckiej (w latach 1912–1915 guberni chełmskiej) [DPKP, 1867, t. 66, s. 279]. W latach 1915–1918 r. znajdowała się w strefie wojskowej okupacji niemieckiej, tzw. Etappen Inspektion Armee Bug. Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę należała do powiatu bialskiego województwa lubelskiego.

    Połoski na Mapie Taktycznej Polski z 1931-1938 r. [http://polski.mapywig.org/]

    W latach 1975–1998 w województwie bialskopodlaskim, potem w powiecie bialskim województwa lubelskiego.

    Gmina

    Gminy dominialne powstały na mocy Konstytucji Księstwa Warszawskiego. Według ustawy z 1809 r. na ich czele stali wójtowie, którymi z urzędu zostawali właściciele dóbr ziemskich, którzy za zgodą władz zwierzchnich mogli wyznaczać swoich zastępców. Wójtowie byli wykonawcami zarządzeń władz państwowych, opiekowali się majątkiem gminnym, czuwali nad bezpieczeństwem, porządkiem i zdrowiem mieszkańców. Pomocą wójtom w poszczególnych wsiach służyli sołtysi [DPKW, 1809, t. 1, s. 227–236]. W pierwszej połowie XIX w. wieś należała do gminy Trojanów [APL, MSGL, sygn. 167]. Po utworzeniu na mocy ukazu cara Aleksandra II gmin samorządowych w Królestwie Polskim, w 1865 r. powstała gmina Połoski [APL, BKSW, sygn. 3]. W 1919 r. przyłączono ją do gminy Piszczac. W 1933 r. utworzono w niej gromadę Połoski [LDW, 1933, nr 22, poz. 181]. Po likwidacji gmin w 1954 r. wieś stała się siedzibą gromady Połoski [DUWRNwL, 1954, nr 15, poz. 64]. W 1962 r. wieś po likwidacji gromady włączono do gromady Piszczac [DUWRNwL, 1961, nr 11, poz. 84]. Od 1973 r. wieś należy do gminy Piszczac [DUWRNwL, 1972, nr 12, poz. 239].

    Mikrotoponimia

    Według Krajowego Rejestru Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju (stan na 1.12.2024) częściami wsi są: Wołoszki, Wyczos [https://eteryt.stat.gov.pl/]. W drugiej połowie XIX w. posługiwano się we wsi takimi nazwami terenowymi: Bagno, Brudek, Kontrowers, Kupony, Leśna, Łagodiec, Pod Dobrynką, Pod Zahorowem, Siedzibne, Staweckie, Strug, Tywucz, Wasilówka, Za Tywuczem, Zabagniki, Zabagonki, Zagrobelki, Zagumienki, Żarok [APL, ZTL, sygn. 83].

    Antroponimia

    W 1566 r. (najstarszy spis mieszkańców) we wsi wymienieni właściciele gospodarstw: Androsowicz Hryc, Czeniakowicz Borys, Czeniakowicz Kurkan, Hacewicz Jełtuch, Hłuszkowicz Deszko z Chwedkiem, Hłuszkowicz Mic, Horodnikowicz Daniło, Horodnikowicz Wasil, Horoszko, Horoszko z zięciem, Hryniewicz Mic (dwa razy), Hurczyna, Ihnatowicz Martin, Ihnatowicz Kuźma (dwa razy), Ihnatowicz Truchon, Jackowicz Chwedko, Jackowicz Mac, Jakowicz Daniło, Jackowicz Iliasz, Jackowicz Wasil, Kozołup Chwedko, Kunaszkowicz Mielech, Kuszkowicz Hryń, Kuźmicz Jac z Chwedkiem, Kuźmicz Lewon, Kuźmicz Troc, Łucewicz Chwedko, Łucewicz Hryc, Łucewicze, Łukaszewicz Onisko, Michalczeniata, Oleszkowicz Hryn, Oleszkowicz Kunach z Pietraszem, Pałkowicz Wac, Pachrewicz Jan, Pawłowicz Paszko, Pawliuk, Pawłowicz Martin, Sienkowicz Panas, Sołoducha Husak, Stepanowicz Jusko, Stepanowicz Karp, Wacewicz Klim, Wackowicz Hrycko, Wasileniata, Wasilenia Fedko, Wasilewicz Ławresz z Sieńkiem. Ponadto bez podanego nazwiska: Iliasz, Kucik, Melech, Sac, Ustił [DMAMJ, 1897, t. 1, s. 364–365].

    W 1736 r. gospodarstwa w Połoskach posiadali: Baryszyk Chweś, Begaluk Andrzej, Bojczuk Iwan zakaźnik, Budnik Kondrat, Chmelicha wdowa, Chmeluk Petro, Chomych wdowa, Chotynicha wdowa z zięciem, Chwesycha wdowa, Chweś Lewczuk, Lewczuk Michał, Czernik Jakim, Danilicha wdowa, Daniluk Iwan, Dawidziuk Jakow z bratem, Dawidziuk Tymosz, Gierczych Szczepanicha wdowa, Gierko Chweś, Gomoluk Ihnat czerednik, Gomoluk Kalich wójt, Gomoła Kuprjan z pasierbem, Haponik Matfiej, Klimczuk Jusko, Klimczuk Onisko, Kratiuk Wasil, Kulhawczuk Demko, Kukawka Chweś, Kukawka Hryc, Kukawka Iwan, Kuryluk Wasil, Mironczuk Paweł, Nestoriuk Iwan stelmach, Nestoriuk Paty (Patej?) leśnik, Niczypor szewc, Ochrymuk Iwan, Paciorycha wdowa z pasierbem, Perewezko Daniło, Radczuk Dmitier, Radczuk Stefan, Romaniuk Iwan, Saczuk Paweł, Semeniuk Petro, Skabara Hryc, Sołoducha Michał, Sołoducha Omelian (zięć Iwana Nestoriuka), Sołoducha Onisko z pasierbem, Sołoducha Semen z bratem, Sołoducha Tymosz, Zezko Andrzej, Zezko Anton, Zezko Parfin, Zezko Tymosz z bratem, Żuk Chwedor. Ponadto bez gospodarstw: Chrześcianka Mikołaj z Bokinki, Kaliszycha wdowa, Kondratycha wdowa, Maczulski Hryc, Oniszczuk Mikita, Petruk Ihnatiuk, Weremczuk Sacharko, Zezko Kościuk, Zezko Michał z Dobrynki, Zezko Paweł (mieszkający u Arona) [AGAD, AR, dz. XXV, sygn. 1682, s. 23–24].

    W 1809 r. gospodarstwa w Połoskach posiadały osoby o nazwiskach: Betka, Bondiuk, Chazaniuk, Czernik, Dawidiuk, Demczuk, Gidzuk, Gomoła, Goszuk, Gryb, Harasimiuk, Hawryluk, Helmaszuk, Jakoniuk, Jaszczuk, Juchimiuk, Juklaniuk, Juszczuk, Kaliszuk, Krat, Kratiuk, Kulawiec, Kupryaniuk, Lelewecha, Lewczuk, Makaruk, Melaniuk, Moniuszko, Neścioruk, Onyszczuk, Ostapczuk, Paciora, Pawetczuk, Petrowicz, Pilipiuk, Romaniuk, Skubara, Sołodusza, Szewczuk, Żeśko, Żuk [APR, ZDP, sygn. 13008].

    W 1864 r. we wsi zostali uwłaszczeni następujący chłopi. Część Cichockiego: Czernik Łukasz, Czernik Michaił, Daniluk Sachar, Dawidiuk Iwan, Garasimiuk Miron, Kaliszuk Iwan, Kaliszuk Kirił, Kowaluk Wasilij, Kratiuk Bartosz, Kratiuk Ignat, Kratiuk Siła, Maleszko Pietruk, Ostapczuk Iwan, Romaniuk Andriej, Romaniuk Niczipor, Romaniuk Roman, Siegeń Ewdokij, Siegień Ignat, Siegień Iwan, Siegień Misiej, Siegień Nazar, Żeszko Karp, Żeszko Wasilij, Żuk Danił, Żuk Galimon. Część Rzęśnickiego: Bunda Danił, Dawidiuk Semen, Dawydiuk Iwan, Filipiuk Iwan, Gomoła Iwan, Gożuk Paweł, Juszczuk Stepan, Kratiuk Kiriło, Łukjaniuk Maksim, Michaluk Iwan, Niestieruk Kuźma, Ostapczuk Iwan, Ostapczuk Jurko, Ostapczuk Klim, Romaniuk Sewastjan, Siegień Oleksa, Siegień Parafin, Żuk Dmitrij.Kupony: Bebko Józefat, Bujalski Szimon, Gierko Aleksiej, Gierko Stepan, Godziuk Daniło, Kratiuk Martin, Kukawski Antyfon i Chwedora, Lewczuk Ilja, Lewczuk Osip, Lewczuk Wasilij, Romaniuk Justyna, Karp, Andriej, Selewiecha Klim, Sołoducha Andriej, Sołoducha Tekla, Zajko Stepan, Żuk Stepan [APL, ZTL, sygn. 83]. [APL, ZTL, sygn. 83].

    Archeologia o najdawniejszym osadnictwie

    Połoski Nowe

    W trakcie systematycznych badań powierzchniowych w ramach AZP w roku 1991 odkryto 5 stanowisk. Na podstawie zebranych fragmentów ceramiki naczyniowej, stwierdzono ślady osadnicze bliżej nieokreślone ze wczesnego średniowiecza oraz późnego średniowiecza lub wczesnego okresu nowożytnego. Nie określono chronologii pojedynczego odłupka krzemiennego i ułamków ceramiki [NID, AZP obszar 62-89 – tam opisane: Połoski].

    Połoski Stare

    W trakcie systematycznych badań powierzchniowych w ramach AZP w roku 1999 odkryto 5 stanowisk. Na podstawie zebranych fragmentów ceramiki naczyniowej, stwierdzono ślady osadnicze bliżej nieokreślone z przełomu średniowiecza i nowożytności. W przypadku kilku stanowisk nie określono chronologii ułamków ceramiki [NID, AZP obszar 63-89 – tam opisane: Połoski].

    Pierwsza wzmianka o osadzie

    Wieś wzmiankowana w 1536 r., gdy mieszkańców wsi oskarżono o napaść na poddanych z dóbr kodeńskich Sapiehów. Po II wojnie światowej ze wsi wydzielono wieś Połoski Stare.

    Właściciele

    Wieś była własnością monarszą i jako taka występuje w 1536 i 1549 r. Roszczenia do niej wysuwał Paweł Sapieha m.in. w 1552 r. Początkowo w starostwie brzeskim, zaś w okresie przyłączenia do Korony w nowotworzonym starostwie wohyńskim. Po rychłym powrocie w granice Wielkiego Księstwa Litewskiego i likwidacji starostwa wohyńskiego, ponownie w starostwie brzeskim. W 1589 r. weszła w skład ekonomii brzeskiej. W 1658 r., podobnie jak pozostałe wsie z klucza kijowieckiego, zostały nadane w dzierżawę Pawłowi Teterze, a od 1668 r. przeszły w ręce Radziwiłłów. W ich posiadaniu były do 1747 r., gdy znowu znalazły się w składzie ekonomii brzeskiej. W dniu 30 marca 1759 r. król August III nadał Tatarowi Samuelowi Cymbajewiczowi m.in. 3 włóki w Połoskach. Później Cymbajewicz dostał jeszcze powiększenie nadania, gdyż wykazywał łącznie 15 włók we wsi [Gmina Piszczac, 2018, s. 87–88].

    W 1794 r. król Stanisław August Poniatowski nadał klucz trojanowski (Bokinka Królewska, Choroszczynka, Dąbrowica Wielka i Połoski), niezgodnie z obowiązującym prawem, w dożywotnie posiadanie Janowi Hornowskiemu [APR, ZDP, sygn. 21763]. Nadania tego nie zaakceptowały zaborcze władze austriackie, które w 1803 r. wydzierżawiły go na sześć lat Józefowi Dunowskiemu. W tym czasie, 21 marca 1809 r. władze austriackie sprzedały te dobra narodowe. Klucz trojanowski na publicznej licytacji kupił Samuel Tupalski [APR, ZDP, sygn. 13008]. Ten jednak w 1810 r. złożył oficjalne oświadczenie, że „nie dla mnie, nie dla moich sukcesorów, ale jedynie całe to kupna nabycie przez przyjaźń dla ks. Aleksandra Sapiehy (…) uczyniłem”. Stąd też wsie Choroszczynka i Bokinka Królewska stały się własnością Sapiehy już w 1809 r. [APL OCH, HW, sygn. 4/43]. W 1809 r. Sapieha sprzedał folwark Trojanów z wsią Połoski (część) Samuelowi Bielakowi, który w 1821 r. sprzedał je Bekirowi i Elżbiecie z Baranowskich Bielakom. W 1834 r. sprzedali oni 2/3 dóbr Janowi Borysławskiemu, pozostawiając sobie folwark założony na pustych gruntach wsi Połoski (46 włók). W 1854 r. sprzedali oni ¼ część majątku Janowi Bielakowi. W 1858 razem z żoną Elżbietą z Ułanów kupił on pozostałą jego część, by w 1862 r. sprzedać dobra Tomaszowi Cichockiemu, który rozpoczął jego parcelację.

    Drugą część Połosek należąca na przełomie XVIII i XIX w. do Czambaja, na licytacji w 1803 r. nabył Jan Sobolewski. Kolejnymi ich właścicielami byli: Aleksander Józefowicz (1823), Marianna Korycka i Machmet (Maciej) Józefowicz (1840), Mustafa Józefowicz (1845), Ferdynand Rząśnicki (1853), Julian i Eleonora Sadzewiczowie (1876), Paweł Gonsowski (1882), Karol Janiszewski (1886), Dmitrij Łobaczew (1890), Paweł Wołoszuk i Fajwel Finkansztejn (1902). W 1907 r. rozpoczęli oni parcelację majątku [APL OR, HBP, sygn. 665, 666].

    Stosunki etniczne i wyznaniowe

    W okresie przedrozbiorowym chłopi zamieszkujący wieś byli najpierw prawosławnymi, a po unii brzeskiej grekokatolikami (unitami) i należeli do diecezji włodzimiersko-brzeskiej. Ich początkowa przynależność parafialna nie jest pewna, prawdopodobnie należeli do parafii w Piszczacu, choć brak na to dowodów. Po erygowaniu parafii w Połoskach w 1680 r., należeli do niej. W skład okręgu parafialnego weszły jeszcze Dąbrowica Duża i Choroszczynka (ta ostatnia do 1752 r.) [AVAK, t. 3, s. 103]. Po III rozbiorze Rzeczypospolitej parafia przekazana w administrację diecezji chełmskiej, początkowo jako część „diecezji brzeskiej”, w 1811 r. włączona bezpośrednio do diecezji chełmskiej [Buczyło, 2024, s. 62–63]. Proboszczami lub administratorami parafii greckokatolickiej w Połoskach byli m.in. księża: Semen Korniłowcz (1680–1681), Jan Żeliński (1690), Jan Sieheniewicz (1712–1729), Gabriel Iwacewicz (zm. 1757), adm. Grzegorz Kozakiewicz (1757–1759), Onufry Makowelski 1762–1782), Bazyli Makowelski (1787–1791), Stefan Bąkiewicz (1793–1806), Jakub Kozakiewicz (1810–1831), Jan Kaliński (1831–1847), Mikołaj Kalinowski (1848–1857), Jarzy Koncewicz (1857–1868), Cyprian Hannytkiewicz (1869–1875) [m.in. Sęczyk, 2022, s. 742]. Proboszczami prawosławnymi byli m.in.: Timofiej Sofronowicz (1876–1886), Arsenij Budziłowicza (1886–1891), Konstantin Korsza (1891–1896), Leontiej Brodskij (1896–1901), Konstanty Chmielewskij (1901–1914) [APL, KPCH, sygn. 103–112].

    W 1873 r. wybudowano we wsi nową drewnianą cerkiew pw. Św. Dymitra. Była ona remontowana w 1899 r. W 1898 r. wybudowano kamienną kaplicę na miejscowym cmentarzu [APL, CHZD, sygn. 103]. W 1904 r. w Połoskach zamieszkiwało 917 prawosławnych. Po carskim ukazie tolerancyjnym z 1905 r. zezwalającym na zgodne z prawem przyjmowanie obrządku rzymskokatolickiego, liczba prawosławnych we wsi nie zmieniła się [APL, KPCH, sygn. 103, 112]. W okresie II Rzeczypospolitej prawosławni ze wsi należeli do parafii w Zahorowie [APL, SPB, sygn. 477]. W czasie II wojny światowej wznowiono parafię prawosławną w Połoskach. Po II wojnie światowej w ramach repatriacji wyjechało do BSRR 53 mieszkańców wsi. W 1947 r. w ramach akcji „Wisła” wywieziono do województwa olsztyńskiego 321 prawosławnych [Tłomacki, 2003, s. 270, 284].

    Rzymskokatolicki biskup podlaski ksiądz Henryk Przeździecki w 1925 r. podjął kroki w celu odrodzenia Kościoła greckokatolickiego, jako obrządku wschodnio-słowiańskiego. Parafia neounicka powstała m.in. w Połoskach. W 1935 r. jej proboszczem był Mikołaj Hałas [APL, SBP, sygn. 477]. W 1938 r. we wsi mieszkało tylko czterech neounitów [APL, SPB, sygn. 487]. Parafię tę zlikwidowano formalnie w 1947 roku. W 1950 r. jej świątynię przekazano Kościołowi rzymskokatolickiemu.

    Katolicy obrządku rzymskiego należeli do parafii rzymskokatolickiej w Piszczacu przynależącej do diecezji łuckiej, a od 1818 r. diecezji podlaskiej. Po jej zamknięciu przez władze carskie w 1878 r. należeli do parafii w Białej Podlaskiej, a następnie po erygowaniu parafii rzymskokatolickiej w Tucznej w 1882 r. do tejże. W okresie II Rzeczypospolitej katolicy podlegali parafii rzymskokatolickiej w Tucznej [APL, SPB, sygn. 477]. Obecnie katolicy z Połosek Nowych należą do Parafii Trójcy Świętej w Połoskach, powstałej w 1972 roku. Natomiast mieszkańcy Połosek Starych są wiernymi parafii Ścięcia św. Jana Chrzciciela w Choroszczynce.

    Oświata

    Prawosławna cerkiewno-parafialna szkoła w Połoskach działała od 1889 r. [APL, CHZD, sygn. 103]. W 1930 r. we wsi istniała dwuklasowa szkoła powszechna, do której uczęszczało 111 dzieci [Falski, 1933, s. 147]. W latach 1939–1946 we wsi działała szkoła ukraińska [Gmina Piszczac, 2018, s. 90].

    Informacje statystyczne, gospodarka w dziejach

    W 1767 r. we wsi mieszkało razem 426 osób, w tym 212 płci męskiej i 214 żeńskiej. W 1786 r. w Połoskach było 89 rodzin liczących razem 336 osób. Liczba ta prawdopodobnie dotyczy jedynie poddanych królewskich. Wg danych z 1792 r. w Połoskach mieszkało 377 mieszkańców – poddanych królewskich. Do tej liczby należy jednak jeszcze dodać 10 rodzin należących do Cymbajewiczów [NGAB, f. 1928, op. 1, nr 171; LVIA, f. 11, ap. 1, nr 1468, 1474]. Według wykazu z 1827 r. w Połoskach i Trojanowie znajdowało się 98 domów zamieszkanych przez 640 osób [Tabella miast, 1827, t. 2, s. 106]. W 1887 r. we wsi przebywało 881 osób [PKSG za 1887, s. 84]. Według spisu powszechnego z 1921 r. we wsi w 64 budynkach zamieszkiwało 492 osób, w tym 458 wyznania prawosławnego i 34 rzymskokatolickiego [Skorowidz miejscowości, 1924, t. 4, s. 3]. W 1943 r. we wsi mieszkało 780 mieszkańców [Amtliches, 1943, s. 35]. W 2021 r. w Połoskach zameldowanych było 512 osób [https://www.polskawliczbach.pl].

    Zdecydowana większość mieszkańców Połosek na przestrzeni dziejów utrzymywała się z rolnictwa. Do 1864 r., czyli ukazu uwłaszczeniowego znaczna część ziemi była użytkowana przez włościan pańszczyźnianych.

    W części poskarbowej według danych z 1810 r. każdy gospodarz posiadający grunt „siedzibny” odrabiał dwa dni tygodniowo przez cały rok pańszczyzny pieszej lub sprzężajnej. Dodatkowo latem musiał odbyć cztery dni tzw. gwałtu, czyli wyjścia do pracy na polu dworskim wszystkich zdolnych ludzi z gospodarstwa, poza jedną pozostawioną do pilnowania go. Ponadto obowiązywała ich tzw. stróżowszczyzna – w wymiarze czterech dni, dodatkowych 14 dni pracy szarwarkowej (6 dni w okresie między 1 kwietnia a 30 czerwca i 8 dni w okresie od 1 listopada do 1 marca), sześć dni daremszczyzny lub wyprzędzenia 2 funtów grubych albo funta średnich talek. Obowiązywał ich dzień pracy trwający od wschodu do zachodu słońca. W sumie gospodarza obowiązywało 128 dni pańszczyzny. Poza nimi chłopi musieli trzy razy w roku pełnić stróżę nocną w dworze. Wnosili również do dworu czynsz pieniężny [APR, ZDP, sygn. 13008].

    Ukaz uwłaszczeniowy cara Aleksandra II z 1864 r. uwłaszczał chłopów, przekazując im na własność ziemię, którą dotychczas użytkowali. Za otrzymany grunt mieli oni zapłacić nie jego poprzednim właścicielom, ale państwu rosyjskiemu, które wzięło na siebie obowiązek rozliczenia się z dotychczasowymi właścicielami. Uwłaszczenie włączało do życia publicznego całe rzesze chłopów. W oparciu o prawo z lat 1846 i 1864 w Połoskach (Cichockiego) uwłaszczono 19 gospodarstw mających po ok. 27–31 mórg, będących w posiadaniu 23 właścicieli. W oparciu o prawo z 1864 roku uwłaszczono trzy ogrody. Razem chłopi otrzymali na własność ok. 579 mórg ziemi oraz serwitut pastwiskowy, sprecyzowany w 1892 r. pozwalał chłopom na wypas 101 sztuk bydła rogatego, 21 koni i 308 owiec. Chłopi zrezygnowali z praw serwitutowych w 1928 r. W Kuponach uwłaszczono 15 gospodarstw mających po 5–14 mórg. W drugiej części Połosek (Rząśnickiego) w 1864 r. uwłaszczono 11 gospodarstw (po 7–18 mórg) i 7 ogrodów. Razem uwłaszczeni otrzymali 155 mórg [APL, ZTL, sygn. 83].

    Zabytki i upamiętnienia

    Dawna cerkiew prawosławna z 1891 r. pw. św. Trójcy Św., obecnie kościół rzymskokatolicki

    Wzniesiona na miejscu wcześniejszej unickiej. Po I wojnie światowej przekształcona w świątynię filialną parafii w Tucznej. W 1923 r. przekazana na potrzeby nowo utworzonej parafii neounickiej. W czasie II wojny światowej ponownie prawosławna. Po 1947 r. świątynia rzymskokatolicka, a od 1973 r. samodzielna parafialna. Orientowana, drewniana i o konstrukcji zrębowej, na podmurówce. Wewnątrz zabytkowe wyposażenie m.in. barokowy ołtarz główny z II poł. XVIII wieku.

    Fot. Dariusz Tarasiuk
    Wnętrze kościoła w Połoskach. Fot. Andrzej Gil
    Ikona Św.Trójcy w kościele w Połoskach. Fot. Andrzej Gil
    Zabytkowy ornat w kościele w Połoskach. Fot. Andrzej Gil
    Płyta nagrobna Aleksandry Brodzkiej (zm. 1898) na cmentarzu w Połoskach. Fot. Dariusz Tarasiuk
    Pomnik żołnierzy polskich z 1939 r. zamordowanych w Połoskach przez komunistów ukraińskich. Fot. Dariusz Tarasiuk

    Ważne wydarzenia

    *** W II Rzeczypospolitej dominująca ludność prawosławna ciążyła do ukraińskości. We wsi działały spółdzielnia „Proswita” i filia Stowarzyszenia „Ridna Chata” [Gmina Piszczac, 2018, s. 89].

    *** W latach II wojny światowej, głównie za pomoc jeńcom radzieckim, mieszkańcy wsi doświadczyli terroru niemieckiego okupanta. W lutym 1943 r. dokonano pacyfikacji wsi. W jej trakcie rozstrzelano m.in. Piotra Zabłockiego i Macieja Lisa. W obozach koncentracyjnych zginęli aresztowani wówczas Bazyli Bebko, Jan Oniszczuk, Maria Korneluk i Barbara Neroj [Gmina Piszczac, 2018, s. 90].

    Małe ojczyzny – strefa regionalistów

    Współczesność, strategie rozwoju

    Samorząd, organizacje​

    Kościoły i związki religijne​

    Życie kulturalne

    Oświata i szkolnictwo

    Wybitne postacie​

    Rodziny – pamiątki

    Wspomnienia, albumy rodzinne​

    Gospodarka – firmy i przedsiębiorstwa

    Walory turystyczne

    Folklor​

    Miejsca pamięci