{"id":7055,"date":"2023-11-30T21:47:58","date_gmt":"2023-11-30T21:47:58","guid":{"rendered":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/?p=7055"},"modified":"2023-12-16T15:47:05","modified_gmt":"2023-12-16T15:47:05","slug":"bukowina","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2023\/11\/30\/bukowina\/","title":{"rendered":"Bukowina"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:100%\">\n<div class=\"wp-block-columns border-left border-left-1 is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:33%\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"218\" height=\"240\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/POL_gmina_Biszcza_COA.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-7047\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Herb gminy Biszcza.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-vertically-aligned-top is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:33%\">\n<h2 class=\"has-text-align-center wp-block-heading\">Bukowina<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"display-none\">start<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns card-text-center is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><strong>Powiat: <\/strong>bi\u0142gorajski<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Gmina:<\/strong> Biszcza<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-vertically-aligned-center is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:33%\">\n<h3 class=\"has-text-align-center wp-block-heading\">Mapa miejscowo\u015bci<\/h3>\n\n\n\n<iframe src=\"https:\/\/www.google.com\/maps\/embed?pb=!1m18!1m12!1m3!1d40712.315144688444!2d22.649387262937395!3d50.375509913710836!2m3!1f0!2f0!3f0!3m2!1i1024!2i768!4f13.1!3m3!1m2!1s0x473cb5dbe6ffaad1%3A0x6b000e9df25c81db!2sBukowina!5e0!3m2!1spl!2spl!4v1701380754531!5m2!1spl!2spl\" width=\"400\" height=\"300\" style=\"border:0;\" allowfullscreen=\"\" loading=\"lazy\" referrerpolicy=\"no-referrer-when-downgrade\"><\/iframe>\n\n\n\n<p class=\"display-none\">end<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-grid is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Miejscowo\u015bci \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 ekspercka<\/h2>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">W \u015bwiecie cyfrowym<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\">Patrz: <a href=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2023\/11\/30\/biszcza\/\" data-type=\"URL\" data-id=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2023\/11\/30\/biszcza\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Biszcza<\/a>. <\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Nazwa, przynale\u017cno\u015b\u0107 administracyjna<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Od pocz\u0105tku istnienia miejscowo\u015bci u\u017cywano nazwy Bukowina. Wywodzi si\u0119 ona od lasu bukowego, przy kt\u00f3rym lub na miejscu kt\u00f3rego zosta\u0142a za\u0142o\u017cona wie\u015b [Makarski 1999, 48].<\/p>\n\n\n\n<p>Bukowina w XVI-XVIII w. po\u0142o\u017cona by\u0142a w staropolskim powiecie przeworskim ziemi przemyskiej, a ta z kolei nale\u017ca\u0142a do wojew\u00f3dztwa ruskiego [Przybo\u015b 1994, 190; P\u00f3\u0142\u0107wiartek 2005-2020, 12]. Po pierwszym rozbiorze Polski w 1772 r. wie\u015b znalaz\u0142a si\u0119 pod zaborem austriackim. W kr\u00f3tkim czasie kilkakrotnie zmienia\u0142a sw\u0105 przynale\u017cno\u015b\u0107 administracyjn\u0105. Pocz\u0105tkowo, w latach 1773\u20131775, znajdowa\u0142a si\u0119 w okr\u0119gu ulanowskim cyrku\u0142u be\u0142skiego (z siedzib\u0105 w Zamo\u015bciu). W 1775 r. w\u0142adze austriackie dokona\u0142y&nbsp; reorganizacji struktur administracyjnych i Biszcza znalaz\u0142a si\u0119 na obszarze okr\u0119gu tomaszowskiego cyrku\u0142u be\u0142skiego (z siedzib\u0105 w Zamo\u015bciu). Kolejna reorganizacja nast\u0105pi\u0142a w 1782 r. Tym razem Bukowina, wchodz\u0105c w sk\u0142ad okr\u0119gu tomaszowskiego, znalaz\u0142a si\u0119 na terytorium cyrku\u0142u zamojskiego.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-5-1024x964.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-7475\" width=\"562\" height=\"529\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-5-1024x964.png 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-5-300x282.png 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-5-768x723.png 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-5-1536x1446.png 1536w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-5.png 1848w\" sizes=\"auto, (max-width: 562px) 100vw, 562px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Bukowina na mapie von Miega z 1779-1783 &#8211; Galizien und Lodomerien (1779\u20131783) \u2013 First Military Survey Arcanum Maps.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Taki stan rzeczy przetrwa\u0142 do 1810 r. Wtedy na mocy traktatu w Sch\u00f6nbrunn z 14 pa\u017adziernika 1809 r. ko\u0144cz\u0105cego wojn\u0119 francusko-austriack\u0105 cyrku\u0142 zamojski zosta\u0142 w\u0142\u0105czony w sk\u0142ad Ksi\u0119stwa Warszawskiego. W nowej rzeczywisto\u015bci polityczno-administracyjnej Bukowina znalaz\u0142a si\u0119 od 1810 r. w gminie dominialnej Biszcza w powiecie tarnogrodzkim departamentu lubelskiego. Po utworzeniu Kr\u00f3lestwa Polskiego w 1815 r. miejscowo\u015b\u0107, znajduj\u0105c si\u0119 na terenie Gminy Biszcza, zosta\u0142a obj\u0119ta w\u0142adz\u0105 komisarza obwodu zamojskiego (od 1842 r. naczelnika powiatu zamojskiego) wojew\u00f3dztwa lubelskiego (od 1837 r. guberni lubelskiej). W 1864 r. po og\u0142oszeniu ukaz\u00f3w uw\u0142aszczeniowych przez rz\u0105d carski dokonano reorganizacji gmin. Bukowina zosta\u0142a przyporz\u0105dkowana do na nowo zorganizowanej Gminy Biszcza [Osi\u0144ski 2006, 68, 78; idem, 2020, 33]. Od 13 stycznia 1867 r. osada znalaz\u0142a si\u0119 na terenie powiatu bi\u0142gorajskiego guberni lubelskiej. Taka przynale\u017cno\u015b\u0107 terytorialna przetrwa\u0142a do 14 wrze\u015bnia 1913 r. Wtedy Bukowina, bez zmiany przynale\u017cno\u015bci gminnej i powiatowej, znalaz\u0142a si\u0119 w granicach guberni che\u0142mskiej. Po zaj\u0119ciu po\u0142udniowych obszar\u00f3w Kr\u00f3lestwa Polskiego przez wojska austro-w\u0119gierskie i ukonstytuowaniu si\u0119 jesieni\u0105 1915 r. zarz\u0105du okupacyjnego Bukowina (w\u0142adze przywr\u00f3ci\u0142y granice podzia\u0142u administracyjnego gmin i powiat\u00f3w sprzed wydzielenia guberni che\u0142mskiej w dniu 14 wrze\u015bnia 1913 r.) wesz\u0142a w sk\u0142ad genera\u0142-gubernatorstwa lubelskiego [\u201eDziennik rozporz\u0105dze\u0144 c. i k. Jeneralnego Gubernatorstwa wojskowego\u201d 1915, nr 1, poz. 1; \u0106wik, Reder 1977, 107]. Ten stan rzeczy przetrwa\u0142 do odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci. W pierwszych dniach wolno\u015bci wie\u015b wesz\u0142a w sk\u0142ad Gminy Biszcza powiatu bi\u0142gorajskiego i wojew\u00f3dztwa lubelskiego (od 1919 r.). 23 marca 1933 r. zosta\u0142a og\u0142oszona ustawa o cz\u0119\u015bciowej zmianie ustroju samorz\u0105du terytorialnego. Na jej podstawie Bukowina wraz z W\u00f3lk\u0105 Kolo\u0144sk\u0105 wesz\u0142y w sk\u0142ad Gromady Bukowina b\u0119d\u0105cej elementem sk\u0142adowym Gminy Biszcza [\u201eLDW\u201d 1933, nr 22, s. 361; 1935, nr 30, s. 475]. W czasie okupacji niemieckiej (od 26 pa\u017adziernika 1939 r. do ko\u0144ca lipca 1944 r.) osada znajdowa\u0142a si\u0119 na terytorium powiatu bi\u0142gorajskiego dystryktu lubelskiego. Po wyzwoleniu spod okupacji niemieckiej przywr\u00f3cono podzia\u0142 administracyjny sprzed 26 pa\u017adziernika 1939 r. Taka organizacja przynale\u017cno\u015bci terytorialnej przetrwa\u0142a a\u017c do chwili likwidacji Gminy Biszcza. 5 pa\u017adziernika 1954 r. Bukowina znalaz\u0142a si\u0119 w granicach samodzielnej Gromady Bukowina [\u201eDUWRN w Lublinie\u201d 1954, nr 15, s. 59]. Gromada Bukowina funkcjonowa\u0142a do 1 stycznia 1960 r. po czym zosta\u0142a zlikwidowana a wie\u015b zosta\u0142a w\u0142\u0105czona do obszaru Gromady Biszcza [\u201eDUWRN w Lublinie\u201d 1959, nr 9, s. 95, 99]. W grudniu 1972 r. nast\u0105pi\u0142o przywr\u00f3cenie funkcjonowania Gminy Biszcza powiatu bi\u0142gorajskiego, na obszarze kt\u00f3rej znalaz\u0142a si\u0119 Bukowina [\u201eDUWRN w Lublinie\u201d 1972, nr 12, s. 174]. Z dniem 1 czerwca 1975 r. , po likwidacji powiatu bi\u0142gorajskiego, znalaz\u0142a si\u0119 w granicach wojew\u00f3dztwa zamojskiego. Stan ten przetrwa\u0142 do momentu wprowadzenia reformy podzia\u0142u administracyjno-terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999 r. Od tego momentu Bukowina znajduje si\u0119 na terenie powiatu bi\u0142gorajskiego wojew\u00f3dztwa lubelskiego [Dz.U., 1975, nr 16, poz. 91, s. 160].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Mikrotoponimia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Uprawnienia serwitutowe jako konsekwencje ukazu uw\u0142aszczeniowego z 1864 r. w\u0142o\u015bcianie realizowali w okolicznych lasach: P\u0119k, Hajduk, D\u0105browa, Rogu\u017anianka, Radochy, Korlin, Olszynki, Goszczyn, Suszka, Baba, Uchod\u00f3w, Muszyniec, Lipi\u0144skie G\u00f3rki, Brzozowiec, Borowiec, Turowy B\u00f3r i Naklik, nale\u017c\u0105cych do Ordynacji.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Antroponimia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>W konsekwencji ukazu uw\u0142aszczeniowego z 1864 r. gospodarstwa uzyska\u0142y osoby nosz\u0105ce nast\u0119puj\u0105ce nazwiska: Abramek, Andrus (3 rodziny), Bard\u0142omiewicz, Bator, Bazan, Bednarz (4), Bialik, Bieniuch (2), Blicharz (2), Bondas (4), Borek (2), Bo\u017cko, Bry\u0142a, Bulicz (16), Bystria\u0144ski, Ciepiaicki, Dyjak, Dzia\u0142o, Dzida (6), Dziedzicz (6), Fedor (2), Fedorij (2), Fus (18), Ga\u0142ka (2), Gerszon (3), Giru\u015b, Gniewarz, Gubka (3), Iwanicki (3), J\u0119czmienka (3), Kita (3), Klec, Klecha (16), Ko\u0142odziej (2), Koniecznyj, Konopka (3), Konsowicz, Kornak (4), Koszel (3), Ko\u017cuszek (3), Kruk, Krupczak, Kubak (2), Kucharek, Kucharz (3), Kukie\u0142ka (11), Kupia\u0142ka, Larwa, Le\u015bniak (13), \u0141uszczak (9), \u0141uszczek, Maciocha (4), Makuch (2), Mazurek, Mirek, Mo\u0107ka, Mr\u00f3z, Mruczek, Niedzielski, Olchowyj (2), Pa\u0142ka, Pawe\u0142ko (1), Petlak (2), P\u0119dziwiatr (3), Piebiak (2), Pisarczyk (5), Plewa, Pocol, Popko (2), Radyszak, R\u0119kas, Rudzik (3), Sadowyj (2), Sitarz (3), Slusarz (3), Smiecioch (4), Smieciuch (9), So\u0142tys (3), Switka (2), Szafron, Szaryj (2), Szymonik (13), Terembu\u0142a (2), Tudzio (7), Tutka (3), Tychonowicz, Tychtowicz, Typko, Wardach (4), W\u00f3jcik, Woszczak (3), Zac, Za\u0144 (8), Ziomek, Zybura (3) i \u017buk (3).<\/p>\n\n\n\n<p>Tu\u017c przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej nieruchomo\u015bci w Bukowinie posiadali w\u0142o\u015bcianie nosz\u0105cy nast\u0119puj\u0105ce nazwiska: Abramek (2 domostwa), Babij, Bandos, Bartosiewicz (2), Bator, Bazan (3), Bednarz (3), Bialik, Blicharz (2), Bobis, Borek (3), Bry\u0142a (3), Buca, Bucior (2), Bulicz (15), Chyl, Czekirda, \u0106wik\u0142a, Do\u0142omisiewicz (2), Drozdowski, Dworniczak, Dyjak (2), Dymowicz, Dzido (3), Dziedzicz (6), Fiedor (2), Fronc, Fus (13), Gac, Ga\u0142ka (2), Gdyra, Gniewosz, Grelak, Gromadzki, Ha\u0142a\u015b, Hubka, Iwanicki (3), J\u0119czmionka, Karczmarczyk (3), Kida, Kita (5), Klecha (13), Kliza, Koncewicz, Konieczny, Konopka (5), Koper, Kopka, Kornak (3), Koszel, Ko\u017cuszek (8), Kruk, Krzeszowiec, Kucharz (3), Kudach, Kukie\u0142ka (8), Kurz (2), Larwa (2), Le\u015bniak (10), Lizut, \u0141o\u015b, \u0141uszczek (7), Mach (2), Maciocha (7), Makara, Maksymiec, Makuch (5), Mazurek, Mielech, Mirek (3), Mruczkowski (3), Mulawa, Niedzielski (3), Niemiec, Nowi\u0144ski, Paw\u0142owski, Petlak, P\u0119dziwiatr (6), Piebjak (2), Piecko, Pi\u00f3rko, Pisarczyk (4), Pluskwa, Proc, R\u00f3j, Sadowy (3), Saweczka, Saweczko, Sikora, Sitarz (5), Slusarz (3), Smieciuch (14), So\u0142tys (3), Sprysak, Sularz, Szary (3), Szymanik (17), \u015alusarz, \u015amieciuch (2), Ter\u0119bu\u0142a (2), Tokarski, Tudzio (3), Tutka (3), Tychanowicz (2), Waleczko, Wardach (6), Wla\u017a, Woszczak (2), Za\u0144 (6), Ziomek (3), Zybura (3), \u017buk i \u017bur [APLOK, AGB, sygn. 78, s. 28\u201343].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Archeologia o najdawniejszym osadnictwie<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><a><\/a> W bli\u017cej nieznanym czasie i okoliczno\u015bciach znaleziono dwa topory kamienne. Zachowany w ca\u0142o\u015bci okaz wykonany z dolorytu prawdopodobnie nale\u017cy \u0142\u0105czy\u0107 z obecno\u015bci\u0105 ludno\u015bci z wczesnej epoki br\u0105zu (kultura mierzanowicka?). Kolejny fragment przyostrzy wykonany z nieokre\u015blonego gatunku ska\u0142y pochodzi z prze\u0142omu neolitu i epoki br\u0105zu (kultura: ceramiki sznurowej lub mierzanowicka) [zbiory Muzeum Ziemi Bi\u0142gorajskiej w Bi\u0142goraju \u2013 nr 153 i nr 206; archiwum J. Libery].<\/p>\n\n\n\n<p><a><\/a> Kolejne materia\u0142y uzyskane z 33 stanowisk pochodz\u0105 z systematycznych bada\u0144 powierzchniowych prowadzonych w roku 1985 i 1998 w ramach AZP, kt\u00f3re dostarczy\u0142y \u017ar\u00f3de\u0142 krzemiennych (narz\u0119dzia, odpadki powsta\u0142e z ich formowania lub napraw, tak\u017ce p\u00f3\u0142surowiec) oraz ceramicznych (u\u0142amki naczy\u0144) b\u0119d\u0105cych pozosta\u0142o\u015bciami po r\u00f3\u017cnych formach osadnictwa pradziejowego i wczesnohistorycznego. Na podstawie ilo\u015bci i rozrzutu zebranych artefakt\u00f3w wyr\u00f3\u017cniono \u015blady osadnicze (1-3 zabytki z bardzo ma\u0142ej powierzchni) b\u0105d\u017a bardziej trwa\u0142e struktury osadnicze \u2013 siedliska (powy\u017cej 3 znalezisk z wi\u0119kszego area\u0142u). Prawdopodobnie \u015blady osadnicze wyst\u0119puj\u0105ce w kontek\u015bcie trwalszych struktur mo\u017cna uto\u017csamia\u0107 z r\u00f3\u017cnorak\u0105 aktywno\u015bci\u0105 gospodarcz\u0105 \u2013 zwi\u0105zan\u0105 z my\u015blistwem, zbieractwem, upraw\u0105 p\u00f3l, hodowl\u0105, pasterstwem, gospodark\u0105 le\u015bn\u0105 czy w\u0119dr\u00f3wkami w poszukiwaniu surowc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p> Zebrane \u017ar\u00f3d\u0142a ruchome pochodz\u0105 z kilku faz osadniczych. Najstarszy \u015blad osadniczy w postaci charakterystycznego p\u00f3\u0142surowca wi\u00f3rowego pozostawi\u0142a ludno\u015b\u0107 zbieracko-\u0142owiecka ze schy\u0142kowego paleolitu oraz by\u0107 mo\u017ce z okresu mezolitu \u2013 w obu przypadkach nie powi\u0105zane z jednostkami kulturowymi. Kolejny \u015blad dotyczy \u015brodkowego neolitu (kultura puchar\u00f3w lejkowatych). Znacznie intensywniejsze osadnictwo odnosi si\u0119 do wczesnej epoki br\u0105zu (stwierdzone na 1\/3 stanowisk) \u2013 w dw\u00f3ch tylko przypadkach powi\u0105zane z ludno\u015bci\u0105 kultury mierzanowickiej. Nast\u0119pny horyzont dokumentuj\u0105 materia\u0142y z wczesnej epoki \u017celaza (m.in. kultura przeworska). Na kilku stanowiskach wyr\u00f3\u017cniono u\u0142amki naczy\u0144 z fazy wczesnej i p\u00f3\u017anej \u015bredniowieczna, \u015bladowo z okresu nowo\u017cytnego \u2013 brak bli\u017cszych datowa\u0144. Ponadto nie okre\u015blono chronologii zabytk\u00f3w pozbawionych charakterystycznych cech morfologiczno-technologicznych [NID, AZP obszar 96-82 i 96-83 \u2013 dwa stanowiska oznaczono: Kolonia Bukowa Wschodnia].<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/image-61.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-7056\" width=\"367\" height=\"256\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/image-61.png 988w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/image-61-300x210.png 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/image-61-768x538.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 367px) 100vw, 367px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Top\u00f3r z dolorytu ludno\u015bci kultury mierzanowickiej (?) [zbiory Muzeum Ziemi Bi\u0142gorajskiej w Bi\u0142goraju \u2013 nr 153; fot. S. Sadowski; archiwum J. Libery)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Pierwsza wzmianka o osadzie<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Wie\u015b Bukowina musia\u0142a istnie\u0107 przed rokiem 1567 r., skoro przy za\u0142o\u017ceniu miasta Tarnogrodu a nast\u0119pnie wsi Potoku (G\u00f3rnego) w 1574 r. werbowano tutejszych ch\u0142op\u00f3w. Najprawdopodobniej wi\u0119c by\u0142a ju\u017c rozwini\u0119ta i istnia\u0142a co najmniej od roku 1564 r. [Nied\u017awied\u017a 2003, 61]. Wymieniana by\u0142a w 1579 r. jako jedna z dziewi\u0119ciu istniej\u0105cych w\u00f3wczas miejscowo\u015bci w starostwie krzeszowskim [Tarnawski 1935, 93].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">W\u0142a\u015bciciele <\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Wie\u015b do 1588 r. by\u0142a w\u0142asno\u015bci\u0105 kr\u00f3lewsk\u0105. Nale\u017ca\u0142a do niegrodowego starostwa krzeszowskiego, wraz ze starostwami le\u017cajskim i zamechskim ustanowionego na rozleg\u0142ych terenach dawnej w\u0142o\u015bci krzeszowskiej, odebranej oko\u0142o 1439 r. rodowi Kustr\u00f3w. Starost\u0105 krzeszowskim w latach 1506-1509 by\u0142 podskarbi koronny Jakub Szyd\u0142owiecki [PSB 49, 548]. Prawdopodobnie drog\u0105 cesji po jego \u015bmierci starostwo przesz\u0142o na jego starsz\u0105 c\u00f3rk\u0119 Barbar\u0119 i jej m\u0119\u017ca Spytka Jana Tarnowskiego (zm. 1553), tak\u017ce p\u00f3\u017aniejszego podskarbiego, cho\u0107 ten jako starosta wymieniany by\u0142 dopiero w 1520 r., gdy kr\u00f3l Zygmunt Stary d\u0142ug 3.000 \u00f3wczesnych z\u0142otych zapisa\u0142 mu na dobrach krzeszowskich. Barbara Tarnowska prze\u017cy\u0142a swego m\u0119\u017ca i dzier\u017cy\u0142a kr\u00f3lewszczyzn\u0119 do\u017cywotnio, ale faktycznie ju\u017c od 1544 r. zarz\u0105dza\u0142 starostwem ich syn Stanis\u0142aw Spytek, wojewoda sandomierski. To on w 1567 r. za\u0142o\u017cy\u0142 tu miasto Tarnogr\u00f3d [PSB 52, 524, 526]. W rok p\u00f3\u017aniej starostwo krzeszowskie przej\u0105\u0142 jego syn Stanis\u0142aw, kasztelan sandomierski. Ten, z powodu uczestnictwa w zbrojnym zaje\u017adzie na Tarn\u00f3w i pr\u00f3by bezprawnego zagarni\u0119cia d\u00f3br swej ciotki Zofii Ostrogskiej, ju\u017c w 1570 r. utraci\u0142 kr\u00f3lewszczyzn\u0119 decyzj\u0105 kr\u00f3lewsk\u0105, cho\u0107 nie pogodzi\u0142 si\u0119 z tym i jeszcze przez wiele lat procesowa\u0142 si\u0119 z nast\u0119pnymi posesorami [PSB 52, 526, 530].<\/p>\n\n\n\n<p>W 1570 r. starost\u0105 krzeszowskim z nadania kr\u00f3lewskiego zosta\u0142 kasztelan sandomierski Hieronim Ossoli\u0144ski, a po nim w sze\u015b\u0107 lat p\u00f3\u017aniej syn Marcin, rotmistrz kr\u00f3lewski. Po \u015bmierci tego ostatniego, w grudniu 1580 r. konsens (aprobat\u0119) kr\u00f3lewsk\u0105 na wykupienie od spadkobierc\u00f3w praw do tej kr\u00f3lewszczyzny za 3.000 z\u0142 otrzyma\u0142 kanclerz Jan Zamoyski [Ch\u0142apowski 2017, 218-219]. Za zgod\u0105 sejmu, w 1588 r. nowy kr\u00f3l Zygmunt III Waza darowa\u0142 mu starostwa krzeszowskie oraz zamechskie w dziedziczne w\u0142adanie i w roku nast\u0119pnym dobra te wesz\u0142y w sk\u0142ad w\u0142a\u015bnie utworzonej Ordynacji Zamojskiej [Tarnawski 1935, 93]. Jeszcze przed utworzeniem Akademii Zamojskiej, kanclerz Zamoyski sk\u0142ada\u0142 przysz\u0142ym jej wyk\u0142adowcom obietnic\u0119 oddania dochodu z Bukowiny na uposa\u017cenie pensji profesorskich. Taki zapis wystawi\u0142 19 listopada 1593 r. Akademia zosta\u0142a za\u0142o\u017cona w kwietniu nast\u0119pnego roku, ale dopiero w lipcu 1600 r. Zamoyski wystawi\u0142 w Zamo\u015bciu w\u0142a\u015bciwy akt fundacyjny, nadaj\u0105cy Wszechnicy t\u0119 wie\u015b po wsze czasy. Pisa\u0142 w nim: \u201e<em>Aby za\u015b owocny \u00f3w nabytek przeze mnie i nast\u0119pc\u00f3w moich na zawsze m\u00f3g\u0142 by\u0107 utrzymywany, daje i darowuj\u0119 prawem wieczystym tej\u017ce Akademii wie\u015b zwan\u0105 Bukowina w ziemi przemyskiej, powiecie przeworskim po\u0142o\u017con\u0105, a przynosz\u0105c\u0105 rocznie intraty z\u0142p tysi\u0105c [&#8230;]. Poniewa\u017c wszystkim zainteresowanym zale\u017ce\u0107 na tym powinno, aby dokonane przeze mnie uposa\u017cenie wieczyste Akademii Zamojskiej i jej profesor\u00f3w trwa\u0142ym pozosta\u0142o na przysz\u0142o\u015b\u0107, postanawiam uroczy\u015bcie, aby nie tylko dobra bukowi\u0144skie i te, jaki przeze mnie lub opiekun\u00f3w syna mojego [Tomasza] przy\u0142\u0105czone do nich zostan\u0105, ale \u017cadna zgo\u0142a ich cz\u0119\u015b\u0107 nie mog\u0142a by\u0107 pod \u017cadnym pozorem [&#8230;] uronion\u0105, zamienion\u0105, sprzedan\u0105, zastawion\u0105, wydzier\u017cawion\u0105 lub w jaki b\u0105d\u017a spos\u00f3b obci\u0105\u017con\u0105 [&#8230;]<\/em>. <em>Niniejsze uposa\u017cenie Akademii, w spos\u00f3b wspomniany ustanowione, przyrzekam w imieniu swoim i nast\u0119pc\u00f3w moich utrzymywa\u0107 stale, wiernie i wieczy\u015bcie\u201d<\/em>. Oficjalne przej\u0119cie Bukowiny przez Akademi\u0119 nast\u0105pi\u0142o jednak dopiero po \u015bmierci fundatora, na prze\u0142omie 1611 i 1612 r., ju\u017c za rz\u0105d\u00f3w opiekun\u00f3w ma\u0142oletniego przysz\u0142ego II ordynata Tomasza Zamoyskiego.<\/p>\n\n\n\n<p>Zarz\u0105d dobrami akademickimi dzier\u017cyli kolejni scholastycy kapitu\u0142y kolegiackiej, \u015bci\u015ble zwi\u0105zanej z Akademi\u0105. Kiedy rych\u0142o si\u0119 okaza\u0142o, i\u017c niekt\u00f3rzy z nich dopuszczaj\u0105 si\u0119 nadu\u017cy\u0107, przekazuj\u0105c tylko cz\u0119\u015b\u0107 pieni\u0119dzy z dochod\u00f3w Bukowiny na rzecz profesor\u00f3w, w 1619 r. dokonano reorganizacji repartycji sum, nakazuj\u0105c przekazywanie 1.000 z\u0142p na pensje, a reszt\u0119 na utrzymanie uczelni. Tak rozdysponowanie \u015brodki zacz\u0119\u0142y sp\u0142ywa\u0107 dopiero od 1623 r. Natomiast ani Tomasz Zamoyski, ani jego syn Jan \u201eSobiepan\u201d, ani ich nast\u0119pcy&nbsp; nigdy nie zrealizowali zawartego z testamencie kanclerza Jana nakazu zakupu innej jeszcze wsi uposa\u017ceniowej za przeznaczon\u0105 na ten cel sum\u0119 12.000 z\u0142p.<\/p>\n\n\n\n<p>Wie\u015b Bukowina stanowi\u0142a w\u0142asno\u015b\u0107 Akademii Zamojskiej do czasu jej rozwi\u0105zania przez zaborcze w\u0142adze austriackie w 1784 r. \u00d3wczesny ordynat Andrzej Zamoyski w\u0142\u0105czy\u0142 wie\u015b bezpo\u015brednio do d\u00f3br ordynackich, pomimo protest\u00f3w zamojskiej kapitu\u0142y, kt\u00f3ra mia\u0142a do niej prawa [Bondyra 2010, 119-121].<\/p>\n\n\n\n<p>Po upadku Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w grunty le\u017c\u0105ce w Bukowinie nadal nale\u017ca\u0142y do Ordynacji . By\u0142y one zazwyczaj oddawane w dzier\u017caw\u0119 w\u0142o\u015bcian, kt\u00f3rzy w zamian za korzystanie z area\u0142u nale\u017c\u0105cego do Zamoyskich odrabiali pa\u0144szczyzn\u0119 lub p\u0142acili czynsz. <\/p>\n\n\n\n<p>W marcu 1864 r. zosta\u0142a og\u0142oszona przez rz\u0105d carski reforma uw\u0142aszczeniowa. Na jej podstawie 4 czerwca 1868 r. dosz\u0142o do powstania w Bukowinie 290 gospodarstw, kt\u00f3rych pe\u0142noprawnymi w\u0142a\u015bcicielami stali si\u0119 miejscowi w\u0142o\u015bcianie. \u0141\u0105czna powierzchnia grunt\u00f3w (3493 morgi i 246 pr\u0119t\u00f3w, w tym 3425 m\u00f3rg i 154 pr\u0119t\u00f3w stanowi\u0142y u\u017cytki rolne) wykorzystana na przeprowadzenie uw\u0142aszczenia pochodzi\u0142a z area\u0142u Ordynacji. \u00d3wczesny ordynat za utracon\u0105 nieruchomo\u015b\u0107 otrzyma\u0142 odszkodowanie w wysoko\u015bci 6231 rubli. Tym sposobem w\u0142a\u015bcicielami gospodarstw, maj\u0105cymi powierzchni\u0119 od 3 do 24 m\u00f3rg ziemi, stali si\u0119 w\u0142o\u015bcianie . Uzyskali ponadto mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykorzystywania serwitutu le\u015bnego. W dniu  10 grudnia 1930 r. w\u0142o\u015bcianie z Bukowiny za rezygnacj\u0119 z serwitut\u00f3w le\u015bnych otrzymali 1389,51 ha grunt\u00f3w (w tym 1267,79 ha lasu, 22,86 ha \u0142\u0105k, 78,62 bagien i w\u00f3d) [APL, ZTL, sygn. 139; AOZ, sygn. 14669]. <\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Stosunki etniczne i wyznaniowe<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>W przeciwie\u0144stwie do s\u0105siedniej Biszczy, od pocz\u0105tku istnienia w Bukowinie przewa\u017ca\u0142o osadnictwo polskie. Z czasem, w wyniku mieszania si\u0119 ludno\u015bci g\u0142\u00f3wnie poprzez ma\u0142\u017ce\u0144stwa, na terenie wsi zamieszka\u0142a pewna, stosunkowo nieliczna, spo\u0142eczno\u015b\u0107 ruska i prawos\u0142awna (p\u00f3\u017aniej unicka). Odnotowuje to rejestr pog\u0142\u00f3wnego z 1674 r., nie podaj\u0105c jednak konkretnych liczb [Rejestr z. przem. 1674, 76]. Wedle austriackiego spisu z 1785 r. spo\u015br\u00f3d \u0142\u0105cznie 1.292 mieszka\u0144c\u00f3w Bukowiny by\u0142o 920 katolik\u00f3w, 360 unit\u00f3w i 12 \u017byd\u00f3w [Budzy\u0144ski 1993, 95]. Podobn\u0105 liczb\u0119 katolik\u00f3w, wynosz\u0105c\u0105 1.000 wiernych, wykazuje wizytacja z 1817 r., ale przypisuje ich ju\u017c do parafii Tarnogr\u00f3d [AAL AKL, sygn. Rep. 60 A204, k. 96].<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsza drewniana kaplica rzymskokatolicka \u201ew polu\u201d (<em>capella campestris<\/em>) w Bukowinie powsta\u0142a w 1637 r. z fundacji profesor\u00f3w Akademii Zamojskiej. Zapewne mia\u0142a charakter tymczasowy i prowizoryczny, bowiem w chwili jej po\u015bwi\u0119cenia w 1668 r. znajdowa\u0142a si\u0119 w tak z\u0142ym stanie, \u017ce nie nadawa\u0142a si\u0119 ju\u017c do remontu. Dlatego w latach 1674-1675 \u00f3wczesny zarz\u0105dca d\u00f3br akademickich, profesor Akademii i scholastyk kapitu\u0142y kolegiackiej Andrzej Abrek M\u0142odszy, wystawi\u0142 now\u0105 drewnian\u0105 kaplic\u0119 p.w. Ofiarowania Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny, po\u015bwi\u0119con\u0105 w 1676 r. Kaplica nale\u017ca\u0142a do parafii w Tarnogrodzie, st\u0105d nie wolno by\u0142o wzywa\u0107 dzwonami miejscowej ludno\u015bci na nabo\u017ce\u0144stwa. Tym niemniej, wbrew zakazom, mia\u0142o zdarza\u0107 si\u0119 u\u017cywanie dzwon\u00f3w \u201e<em>do odp\u0119dzania chmur gradowych<\/em>\u201d [G\u00f3rak 1986, 26]. W o\u0142tarzu kaplicy umieszczono obrazy: Matki Boskiej z Dzieci\u0105tkiem, autorstwa Jacka Chylickiego, \u201e\u015awi\u0119ci patronowie Polski\u201d oraz \u201eJan Chrzciciel nauczaj\u0105cy\u201d. Obrazy te powsta\u0142y na cele fundacji i by\u0142y darem profesor\u00f3w Akademii Zamojskiej. Po kasacie tej uczelni przez zaborcze w\u0142adze austriackie w 1784 r., byli jej profesorowie przekazali do kaplicy bukowi\u0144skiej&nbsp; cz\u0119\u015b\u0107 obraz\u00f3w, wcze\u015bniej znajduj\u0105cych si\u0119 w gmachu Akademii. Stan ko\u015bcio\u0142\u00f3w i cerkwi w Ordynacji Zamojskiej z 1808 r. kr\u00f3tko opisuje bukowi\u0144ski ko\u015bci\u00f3\u0142ek filialny jako \u201e<em>ca\u0142y z drzewa pod gontami, potrzebuj\u0105cy pod\u0142ogi i naprawy facjaty<\/em>\u201d. Przy nim nie by\u0142o \u017cadnych zabudowa\u0144 dla ksi\u0119\u017cy [BN BOZ 2019, k. 8].&nbsp;Pierwotny wygl\u0105d ko\u015bci\u00f3\u0142ka nie zachowa\u0142 si\u0119 w wyniku wielokrotnych remont\u00f3w i przebud\u00f3w, m.in. w 1817, 1900 i 1930 r. [KZSP VIII, z. 3, s. 4].<\/p>\n\n\n\n<p>Wierni Ko\u015bcio\u0142a rzymskokatolickiego w Bukowinie przynale\u017celi od pocz\u0105tku XIX w. do parafii w Tarnogrodzie (ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. Przemienienia Pa\u0144skiego, odpust parafialny odbywa\u0142 si\u0119 6 sierpnia) wchodz\u0105cej w sk\u0142ad dekanatu tarnogrodzkiego diecezji lubelskiej (od 1818 r.). Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Tarnogrodzie by\u0142 ich \u015bwi\u0105tyni\u0105 parafialn\u0105, jednak najbli\u017cszym miejscem, gdzie odprawiano nabo\u017ce\u0144stwa by\u0142a kaplica zlokalizowana w\u0142a\u015bnie w Bukowinie pw. Ofiarowania Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Panny. Posiada\u0142a ona status \u015bwi\u0105tyni filialnej. <\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-28.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-7728\" width=\"699\" height=\"524\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-28.png 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-28-300x225.png 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-28-768x576.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 699px) 100vw, 699px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ko\u015bci\u00f3\u0142 filialny pw. Ofiarowania Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny w Bukowinie. Fot. Ruta Borysiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>W 1860 r. odnotowano w Bukowinie 1248 wiernych Ko\u015bcio\u0142a rzymskokatolickiego. Na pocz\u0105tku drugiej po\u0142owy lat 60. XIX w., w zwi\u0105zku z reorganizacj\u0105 administracji Ko\u015bcio\u0142a rzymskokatolickiego w Kr\u00f3lestwie Polskim, parafia Tarnogr\u00f3d znalaz\u0142a si\u0119 w granicach dekanatu bi\u0142gorajskiego. Taki stan rzeczy przetrwa\u0142 do ko\u0144ca 1918 r. Na pocz\u0105tku XX w. w Bukowinie obecnych by\u0142y 1604 osoby tego wyznania, co stanowi\u0142o prawie 84,3% udzia\u0142u w grupie mieszka\u0144c\u00f3w tej miejscowo\u015bci. Katolikom z Bukowiny pos\u0142ug\u0119 kap\u0142a\u0144sk\u0105 \u015bwiadczyli proboszczowie i administratorzy parafii w Tarnogrodzie w osobach nast\u0119puj\u0105cych ksi\u0119\u017cy: Baltazar Dulewski (1768\u20131796), J\u00f3zef Titzler (1797\u20131816), J\u00f3zef S\u0142omkowski (1817\u20131837), Kajetan Strasz (1837\u20131847), Ignacy Chwalewski (1847\u20131852), Jan Pawe\u0142kiewicz (1852\u20131856), Marcin Stefa\u0144ski (1856\u20131869), Ignacy Siekierzy\u0144ski (1870\u20131872), Konstanty Polaczek (1872\u20131889), Edmund Bogus\u0142awski (1889\u20131899), Bronis\u0142aw Malinowski (1899\u20131920) oraz ksi\u0119\u017ca wikariusze m.in. Rafa\u0142 Rejman, W\u0142adys\u0142aw Jacniacki, Edward D\u0105bkowski [AAL, KGL, sygn. Rep. 60 VI 83, k. 6\u20136v, 9; sygn. Rep. 60 IVb 219; APL, AOZ, sygn. 3414, s. 2; KWLiRGL, sygn. 1.2\/413; sygn. 2.3\/1457; sygn. 2.3\/1458; sygn. 2.3\/1459; Spravochnaya, 14; Catalogus 1870, 20\u201321; Catalogus 1920, 194\u2013195; Depczy\u0144ski 1970, 127\u2013207].<\/p>\n\n\n\n<p>Na prze\u0142omie lat 1918\/1919 odnotowano w Biszczy 699 katolik\u00f3w. Tak du\u017ca liczba wiernych sta\u0142a si\u0119 podstaw\u0105 do ubiegania si\u0119 o uzyskanie w\u0142asnej \u015bwi\u0105tyni. 9 lutego 1919 r. na ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki pw. Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Jezusa zosta\u0142a wy\u015bwi\u0119cona dotychczasowa cerkiew prawos\u0142awna pw. Opieki Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Panny. Nowa \u015bwi\u0105tynia sta\u0142a si\u0119 ko\u015bcio\u0142em filialnym parafii w Tarnogrodzie. 9 pa\u017adziernika 1919 r. zosta\u0142a utworzona samodzielna parafia rzymskokatolicka w Biszczy dzia\u0142aj\u0105ca w strukturach dekanatu tarnogrodzkiego diecezji lubelskiej. W zakresie jurysdykcji proboszcz\u00f3w z Biszczy znale\u017ali si\u0119 katolicy m.in. zamieszkuj\u0105cy wie\u015b a sama miejscowa \u015bwi\u0105tynia sta\u0142a si\u0119 ko\u015bcio\u0142em filialnym. Pierwszym proboszczem parafii zosta\u0142 Edward D\u0105bkowski (dotychczasowy wikary parafii w Tarnogrodzie), kt\u00f3ry zajmowa\u0142 to stanowisko do listopada 1939 r. Parafia otrzyma\u0142a uposa\u017cenie w postaci 19,33 ha grunt\u00f3w nale\u017c\u0105cych przed 1919 r. najpierw do parafii unickiej a nast\u0119pnie prawos\u0142awnej. Liczba katolik\u00f3w stopniowo wzrasta\u0142a, co by\u0142o konsekwencj\u0105 przyrostu demograficznego i konwersjom z prawos\u0142awia. <\/p>\n\n\n\n<p>Najwi\u0119ksza liczba konwersji mia\u0142a miejsce w 1938 r. w czasie akcji burzenia cerkwi prawos\u0142awnych w wojew\u00f3dztwie lubelskim. Przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej na terenie parafii dzia\u0142a\u0142y organizacje religijne w postaci: Bractwa R\u00f3\u017ca\u0144ca \u015awi\u0119tego, Stowarzyszenie \u017bywego R\u00f3\u017ca\u0144ca, Trzeci Zakon \u015bw. Franciszka. W czasie okupacji niemieckiej nast\u0105pi\u0142o szereg zmian w organizacji \u017cycia religijnego katolik\u00f3w. Po odej\u015bciu ks. E. D\u0105bkowskiego proboszczem w Biszczy zosta\u0142 kap\u0142an z zakonu reformat\u00f3w w Wieliczce ks. Piotr Brzyski. Przebywa\u0142 w Biszczy do ko\u0144ca marca 1942 r. Za jego obecno\u015bci w\u0142adze niemieckie przekaza\u0142y p\u00f3\u017an\u0105 jesieni\u0105 1940 r. ko\u015bci\u00f3\u0142 w Biszczy spo\u0142eczno\u015bci prawos\u0142awnej. Tym sposobem drewniany ko\u015bci\u00f3\u0142ek w Bukowinie sta\u0142 si\u0119 centraln\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0105 parafii Biszcza. Proboszcz zachowa\u0142 do swojej dyspozycji po\u0142ow\u0119 plebanii oraz 8 ha grunt\u00f3w. Od kwietnia do lipca 1942 r. parafi\u0105 kr\u00f3tko kierowa\u0142 ks. J\u00f3zef Pyzrowski. W lipcu 1942 r. proboszczem mianowano ks. Edmunda Lorkiewicza, kt\u00f3ra przebywa\u0142 na tym stanowisku do pocz\u0105tku lipca 1943 r. do chwili wysiedlenia wraz z cz\u0119\u015bci\u0105 wiernych do obozu koncentracyjnego na Majdanku. Od lipca 1943 r. do ko\u0144ca lipca 1944 r. katolicy byli pozbawieni opieki duchowej. Struktury parafialne zacz\u0119to odtwarza\u0107 po zako\u0144czeniu okupacji niemieckiej. Do pocz\u0105tku grudnia 1944 r. pos\u0142ug religijnych wiernym w Bukowinie udziela\u0142 ks. Franciszek Surtel. Za jego nast\u0119pcy ks. Ludwika Brzyskiego (1944\u20131947) nast\u0105pi\u0142o ponowne przekszta\u0142cenie cerkwi w Biszczy na ko\u015bci\u00f3\u0142 (luty 1945 r.), co spowodowa\u0142o przywr\u00f3cenie mu rangi \u015bwi\u0105tyni parafialnej. W 1947 r. parafi\u0119 obj\u0105\u0142 ks. Micha\u0142 Popiel-Popielec i pozosta\u0142 w niej do 1975 r. [AAL, AKB, sygn. Rep. 61 B IVb 4; AAN, MWRiOP w Warszawie, sygn. 1209, s. 375; Catalogus 1920, 195\u2013196; Spis ko\u015bcio\u0142\u00f3w 1939, 179\u2013180; Ga\u0142ka-Ka\u0144ska 1995, 77\u201384; Leszczy\u0144ski 2023, 73].<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Wyznanie greckokatolickie<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Tutejsza ludno\u015b\u0107 prawos\u0142awna, a od 1691 r. grekokatolicka (unicka), przynale\u017ca\u0142a do parafii w Biszczy. W 1785 r. w Bukowinie wykazano 360 unit\u00f3w w og\u00f3lnej liczbie 1.292 mieszka\u0144c\u00f3w&nbsp; [Budzy\u0144ski 1993, 95]. Cerkiew unicka w Biszczy na prze\u0142omie XVIII i XIX w. by\u0142a zarz\u0105dzana m.in. przez parocha Miko\u0142aja Kicowskiego. Istniej\u0105ca w Biszczy cerkiew greckokatolicka znalaz\u0142a si\u0119 w 1810 r. w jurysdykcji biskupa unickiej diecezji che\u0142mskiej. Jej proboszczami i administratorami w latach 1810\u20131875 byli nast\u0119puj\u0105cy parochowie: Micha\u0142 Bojarski, Onufry Bojarski, Demetry (Demetriusz) Za\u0144ski i Bazyli Jasi\u0144ski. Istnia\u0142a tutaj r\u00f3wnie\u017c funkcja wikarego. Na tej posadzie obecni byli m.in. Grzegorz Bojarski, Piotr Podkowicz i Jozafat Furman. W Biszczy funkcjonowalii r\u00f3wnie\u017c kooperatorzy. T\u0119 grup\u0119 ksi\u0119\u017cy reprezentowali Miko\u0142aj Szokalski i Grzegorz Bojarski. Opr\u00f3cz os\u00f3b udzielaj\u0105cych pos\u0142ugi kap\u0142a\u0144skie istnia\u0142o r\u00f3wnie\u017c stanowisko psalmisty (diaka). W latach 60. XIX w. na tym etacie pracowa\u0142 Jerzy Dechnik. Funkcj\u0119 starosty cerkiewnego pe\u0142ni\u0142 m.in. Micha\u0142 Za\u0144. W pierwszej po\u0142owie XIX w. cerkiew unicka by\u0142a drewniana i kryta gontem. Zosta\u0142a zbudowana jeszcze w XVIII w. Zachowane \u017ar\u00f3d\u0142a wskazuj\u0105, \u017ce w 1860 r. w Bukowinie zamieszkiwa\u0142o 190 unit\u00f3w. Tu\u017c przed likwidacj\u0105 Ko\u015bcio\u0142a greckokatolickiego w Bukowinie liczba wiernych przekroczy\u0142a 230 os\u00f3b [RGIA, fond 821, opis 4, die\u0142o 131; die\u0142o 132; APL, AOZ, sygn. 3416, s. 2; sygn. 4059; sygn. 4060; sygn. 4255; ChKGK, sygn. 710; S\u0119czyk, 303, 424, 609\u2013610, 710].<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ko\u015bci\u00f3\u0142 prawos\u0142awny<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W maju 1875 r. nast\u0105pi\u0142a likwidacja Ko\u015bcio\u0142a unickiego poprzez w\u0142\u0105czenie jego wiernych do struktur rosyjskiej Cerkwi prawos\u0142awnej. Ostatni proboszcz parafii unickiej Bazyli Jasi\u0144ski sta\u0142 si\u0119 pierwszym proboszczem parafii prawos\u0142awnej (1875\u20131878). W 1876 r. w Bukowinie zamieszkiwa\u0142o 239 os\u00f3b wyznania prawos\u0142awnego. Kolejne lata przynios\u0142y niewielki wzrost spo\u0142eczno\u015bci parafialnej. W 1904 r. odnotowano 286 wiernych, co stanowi\u0142o oko\u0142o 15% wszystkich mieszka\u0144c\u00f3w Bukowiny. W chwili likwidacji Ko\u015bcio\u0142a unickiego cz\u0119\u015b\u0107 unit\u00f3w ewidentnie zosta\u0142a zmuszona do przyj\u0119cia prawos\u0142awia. Tzw. \u201eoporni\u201d starali si\u0119 nie bra\u0107 udzia\u0142u w obrz\u0119dach prawos\u0142awnych. To zreszt\u0105 da\u0142o sw\u00f3j wyraz po og\u0142oszeniu ukazu tolerancyjnego 30 kwietnia 1905 r., umo\u017cliwiaj\u0105cego porzucenie prawos\u0142awia na rzecz innego wyznania. W Bukowinie konwersji na obrz\u0105dek rzymskokatolicki dokona\u0142o co najmniej 70 os\u00f3b. Odnotowano w 1908 r. 216 wiernych Ko\u015bcio\u0142a prawos\u0142awnego. W 1911 r. prawos\u0142awni z Bukowiny uzyskali dost\u0119p do nowo wybudowanej murowanej cerkwi pw. Opieki Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Panny, kt\u00f3ra powsta\u0142a m.in. dzi\u0119ki datkom parafian. Zdecydowano si\u0119 na pozostawienie starej drewnianej cerkwi (pochodz\u0105cej z 1643 r. i wielokrotnie remontowanej), w kt\u00f3rej zaprzestano odprawia\u0107 nabo\u017ce\u0144stwa. Opiek\u0119 duchown\u0105 nad prawos\u0142awnymi w Bukowinie sprawowali proboszczowie parafii w Biszczy w osobach: Konstanty Aleksiejewicz (1878\u20131890), Ignacy Chojnacki (1890) i Micha\u0142 Ochotski (1890\u20131914) oraz wikariusze: Leon Lewicki, Aleksy Prokopczuk, Miko\u0142aj Wyszywaniuk, Jan Czy\u017cewski, Cyryl Iskrzycki, Jan Drozd, W\u0142odzimierz Koz\u0142ow, Bazyli Kraszkiewicz, Bazyli Marytyniec, Emilian Michaj\u0142owski, W\u0142odzimierz Matwiejczuk, Aleksander Nikolin, Stefan Nowosielski, Walerian Paw\u0142owski, Stefan Szyszkowski, Jan Turia\u0144ski, W\u0142odzimierz Wie\u017ca\u0144ski, Eugeniusz \u017bo\u0142towski i Jan \u017bypowski. Funkcje psalmist\u00f3w w cerkwi w Biszczy sprawowali m.in. Jerzy Dechnik, Jan Kupicz, Jerzy Martysz, Miko\u0142aj Ro\u017ca\u0144ski i Aleksander Sobucki. W sierpniu 1914 r. obszar Biszczy zosta\u0142a zaj\u0119ty przez wojska austro-w\u0119gierskie. Miejscowy proboszcz parafii prawos\u0142awnej Micha\u0142 Ochotski dosta\u0142 si\u0119 do niewoli, jego obowi\u0105zki duszpasterskie w Bukowinie przej\u0105\u0142 wikary ks. W. Matwiejczuk. Pod jego przewodnictwem cz\u0119\u015b\u0107 wiernych p\u00f3\u017an\u0105 wiosn\u0105 1915 r. uda\u0142a si\u0119 na uchod\u017astwo w g\u0142\u0105b Rosji [AAN, MWRiOP, w Warszawie, sygn. 1209, s. 367\u2013464; AWMP, sygn. M 384; APL, ChWDKP, sygn. 408; KPCh, sygn. 181, k. 1\u20135; sygn. 392, k. 17, 21\u201323; sygn. 782; KPCh, KV, sygn. 62, k. 40v\u201341; sygn. 114, s. 16\u201319; sygn. 126, s. 16\u201319; sygn. 132, k. 68v\u201369; sygn. 138, k. 13v\u201314; sygn. 145, k. 10v\u201311; sygn. 149, k. 10v\u201311; sygn. 151, k. 16v\u201317; sygn. 380, k. 76v\u201377; UWL, WSP, sygn. 1497, s. 26\u201327; KGubCh, sygn. 348; APZ, ASCPP w Biszczy, sygn. 1\u201337; AAL, AKB, sygn. Rep. 61 B IVb 4, k. 2\u20132v].<\/p>\n\n\n\n<p>Cz\u0119\u015b\u0107 prawos\u0142awnych, kt\u00f3rzy pozostali w Bukowinie na czas okupacji austro-w\u0119gierskiej przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 czasu jej trwania by\u0142a pozbawiona sta\u0142ego proboszcza w miejscowej parafii. Dopiero wiosn\u0105 1918 r. w Biszczy pojawi\u0142 si\u0119 kap\u0142an prawos\u0142awny, kt\u00f3ry udziela\u0142 pos\u0142ug religijnych m.in. w Bukowinie. Po og\u0142oszeniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci wyjecha\u0142 do Kijowa. Prawos\u0142awni mieszka\u0144cy Bukowiny zostali ponownie pozbawieni opieki duchownej. W dodatku 9 lutego 1919 r. utracili swoj\u0105 cerkiew parafialn\u0105, kt\u00f3ra zosta\u0142a wy\u015bwi\u0119cona na ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki. 1 sierpnia 1919 r. zosta\u0142a utworzona w Biszczy filia parafii prawos\u0142awnej w Tarnogrodzie. Miejscowi prawos\u0142awni zostali zmuszeni do stworzenia prowizorycznej cerkwi w jednej z prywatnych stod\u00f3\u0142. Z powodu braku odpowiedniego budynku dla zlokalizowania nowej cerkwi w\u0142adze polskie wyda\u0142y decyzj\u0119 o przeniesieniu filii parafii prawos\u0142awnej z Biszczy do Potoku G\u00f3rnego. Zmniejszy\u0142a si\u0119 jeszcze bardziej liczba prawos\u0142awnych w Bukowinie. W 1921 r. odnotowano tam 119 prawos\u0142awnych, co stanowi\u0142o niewiele ponad 7% mieszka\u0144c\u00f3w wsi. Do ko\u0144ca lat 20. XX w. starali si\u0119 o zwrot utraconej \u015bwi\u0105tyni. Ostatecznie na pocz\u0105tku lat 30. XX w. uda\u0142o si\u0119 uzyska\u0107 zgod\u0119 na otwarcie w Biszczy domu modlitewnego. By\u0142 wykorzystywany przez kilka lat. Opiek\u0119 duchown\u0105 sprawowali w latach 30. XX w. nast\u0119puj\u0105cy ksi\u0119\u017ca: Zrol, Miko\u0142aj Zakidalski, Anatol Klucz. Funkcj\u0119 starosty cerkiewnego pe\u0142ni\u0142 Aleksy Kozio\u0142. Na fali akcji niszczenia cerkwi prawos\u0142awnych na terenie wojew\u00f3dztwa lubelskiego, zosta\u0142 on rozebrany w dniach 28\u201329 czerwca 1938 r. Kilka dni p\u00f3\u017aniej (9 lipca) ks. A. Klucz zosta\u0142 nawet zatrzymany za nielegalne sprawowanie obowi\u0105zk\u00f3w proboszczowskich i ob\u0142o\u017cony kar\u0105 finansow\u0105. W czasie okupacji hitlerowskich Niemiec ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki (\u015bwi\u0105tynia b\u0119d\u0105ca od 1911 r. do 9 lutego 1919 r. w posiadaniu prawos\u0142awnych) zosta\u0142 zwr\u00f3cony spo\u0142eczno\u015bci prawos\u0142awnej (23 listopada 1940 r.). By\u0142o to r\u00f3wnoznaczne r\u00f3wnie\u017c z reaktywowaniem samodzielnej parafii prawos\u0142awnej w Biszczy, kt\u00f3ra funkcjonowa\u0142a do lutego 1945 r. Na terenie parafii funkcjonowa\u0142o bractwo prawos\u0142awne skupiaj\u0105ce w 1942 ok. 100 cz\u0142onk\u00f3w. Kres funkcjonowania parafii prawos\u0142awnej w Biszczy nast\u0105pi\u0142 z chwil\u0105 deportacji ludno\u015bci prawos\u0142awnej narodowo\u015bci ukrai\u0144skiej na teren Zwi\u0105zku Sowieckiego na prze\u0142omie lat 1944\/1945. Nieliczni pozostali na miejscu wyznawcy prawos\u0142awia z Bukowiny stali si\u0119 cz\u0142onkami spo\u0142eczno\u015bci parafialnej w Tarnogrodzie [AAN, MWRiOP w Warszawie, sygn. 1209, s. 367\u2013464; AAL, AWMP, sygn. M 384; APL, SPZ, sygn. 55, s. 159; UWL, WSP, sygn. 643, s. 208; sygn. 658; \u201e\u041a\u0440\u0430\u043ai\u0432\u0441\u044c\u043ai \u0412i\u0441\u0442i\u201d 1941, 1\u20132, 13; Kiry\u0142owicz, 51].<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Wyznanie moj\u017ceszowe<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Austriacki spis z 1785 r. odnotowywa\u0142 w Biszczy 12 \u017byd\u00f3w [Budzy\u0144ski 1993, 95].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">O\u015bwiata<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Na terenie Bukowiny w XIX w. nie dosz\u0142o do powstania rz\u0105dowej plac\u00f3wki o\u015bwiatowej. Dzieci tutejszych mieszka\u0144c\u00f3w uczy\u0142y si\u0119 w plac\u00f3wkach funkcjonuj\u0105cych w s\u0105siednich miejscowo\u015bciach, chocia\u017c ze wzgl\u0119du na odleg\u0142o\u015b\u0107 do najbli\u017cszej szko\u0142y gminnej zlokalizowanej w Biszczy by\u0142y to sporadyczne przypadki. Od 11 listopada 1899 r. w Bukowinie funkcjonowa\u0142a 1-klasowa koedukacyjna szko\u0142a cerkiewno-parafialna z j\u0119zykiem rosyjskim jako j\u0119zykiem wyk\u0142adowym. Jej nauczycielem tu\u017c przed wybuchem I wojny \u015bwiatowej by\u0142 J\u00f3zef Skizko. P\u00f3\u017an\u0105 wiosn\u0105 1915 r. szko\u0142a ta zosta\u0142a ewakuowana w g\u0142\u0105b Rosji. W drugiej po\u0142owie 1916 r. zosta\u0142a utworzona 1-klasowa koedukacyjna szko\u0142a elementarna w Bukowinie z j\u0119zykiem polskim jako j\u0119zykiem wyk\u0142adowym. Rok p\u00f3\u017aniej ucz\u0119szcza\u0142o do niej 111 uczni\u00f3w i uczennic. W wolnej Polsce, po wprowadzeniu w 1919 r. obowi\u0105zku szkolnego, stworzono obw\u00f3d szkolny 1-klasowej szko\u0142y powszechnej w Bukowinie. Taka przynale\u017cno\u015b\u0107 organizacyjna przetrwa\u0142a do wybuchu II wojny \u015bwiatowej. W okresie okupacji niemieckiej prawdopodobnie zachowano tak\u0105 struktur\u0119. Od wrze\u015bnia 1944 r. dzieci z Bukowiny ucz\u0119szcza\u0142y do miejscowej szko\u0142y podstawowej, kt\u00f3ra w latach 50. XX w. ulega\u0142a przekszta\u0142ceniom strukturalnym osi\u0105gaj\u0105c status szko\u0142y 7-klasowej [APL, C. i K. Komenda Powiatowa w Bi\u0142goraju, sygn. 31, s. 40; KPCh, KV, sygn. 187, s. 18; APLOK, PPRNiUPB, sygn. 2881; sygn. 2896; Kholmskaya guberniya, 181].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Dane statystyczne, gospodarka w dziejach<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Rejestry poborowe ziemi przemyskiej z 1628 i 1658 r. wymienia\u0142y w Bukowinie po 6 zagrodnik\u00f3w, 3 komornik\u00f3w z byd\u0142em oraz 15 komornik\u00f3w ubogich [Rejestr z. przem. 1628, 28; Rejestr z. przem. 1658, 32]. Natomiast wedle rejestru pog\u0142\u00f3wnego z 1674 r. wie\u015b zamieszkiwa\u0142y 84 osoby obojga p\u0142ci obrz\u0105dk\u00f3w rzymskiego i ruskiego [Rejestr z. przem. 1674, 76]. W nast\u0119pnym stuleciu w Bukowinie przybywa\u0142o ludno\u015bci, bowiem spis austriacki z 1785 r. wylicza\u0142 ju\u017c 1.292 mieszka\u0144c\u00f3w, w tym 920 katolik\u00f3w, 360 unit\u00f3w i 12 \u017byd\u00f3w [Budzy\u0144ski 1993, 95].<\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u0142opi z Bukowiny tradycyjnie trudnili si\u0119 rolnictwem, ze wzgl\u0119du na stosunkowo s\u0142ab\u0105 jako\u015b\u0107 tutejszej gleby, uprawiaj\u0105c g\u0142\u00f3wnie  \u017cyto i tatark\u0119. Z inwentarza Biszczy z 1704 r. wiemy, i\u017c bukowi\u0144scy ch\u0142opi ponabywali lub wydzier\u017cawiali wiele tamtejszych grunt\u00f3w, a tak\u017ce cz\u0119sto poza kontrol\u0105 zarz\u0105du ordynackiego nadmiernie eksploatowali okoliczne lasy. Wyrobili sobie nawet drog\u0119 do tych obszar\u00f3w le\u015bnych, zwan\u0105 Poprzeczk\u0105, kt\u00f3r\u0105 ordynacja nakaza\u0142a zlikwidowa\u0107, aby odt\u0105d ch\u0142opom z Bukowiny uniemo\u017cliwi\u0107 nadu\u017cycia w u\u017cytkowaniu lasu [Stworzy\u0144ski 1834, 122].<\/p>\n\n\n\n<p>Poniewa\u017c do roku 1784 wie\u015b stanowi\u0142a uposa\u017cenie funduszu Akademii Zamojskiej, pierwszy jej inwentarz gospodarczy mamy dopiero z 1786 r. Mowa w nim, \u017ce w Bukowinie \u201e<em>folwarku ani \u017cadnych folwarcznych budynk\u00f3w pa\u0144skich [ordynackich] nie masz [&#8230;], same tylko grunta p\u00f3\u0142\u0142a\u0144cze, \u0107wiertnicze i zagrodnicze<\/em>\u201d. Z innych obiekt\u00f3w gospodarczych znajdowa\u0142y si\u0119 trzy karczmy, z kt\u00f3rych dwie by\u0142y w dobrym stanie, za\u015b trzecia, po\u0142o\u017cona przy go\u015bci\u0144cu krzeszowskim, by\u0142a ju\u017c stara, &#8222;<em>wali si\u0119 i remontu potrzebuje<\/em>&#8221; [APL AOZ 223, k. 2-2v].<\/p>\n\n\n\n<p>W 1827 r. w Bukowinie istnia\u0142o 211 dom\u00f3w, w kt\u00f3rych mieszka\u0142y 1173 osoby. Cztery dekady p\u00f3\u017aniej (1864 r.) w odnotowano tu 231 domostw i obecno\u015b\u0107 1147 os\u00f3b. Na pocz\u0105tku XX w. istnia\u0142o 278 dom\u00f3w i zamieszkiwa\u0142y 1903 osoby. W 1921 r. w czasie spisu powszechnego w Bukowinie odnotowano istnienie 303 budynk\u00f3w mieszkalnych i 1614 mieszka\u0144c\u00f3w. Obni\u017cenie liczby mieszka\u0144c\u00f3w by\u0142o spowodowane udaniem si\u0119 na uchod\u017astwo wielu prawos\u0142awnych mieszka\u0144c\u00f3w latem 1915 r., kt\u00f3rym nie uda\u0142o si\u0119 powr\u00f3ci\u0107 przed 1921 r. (lub w og\u00f3le nie zdo\u0142ali powr\u00f3ci\u0107) z Rosji Sowieckiej [Tabella, I, 56; Spravochnaya, 15; Skorowidz, IV, 6; Osi\u0144ski 2006, 78]. Tu\u017c przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej  funkcjonowa\u0142o 312 domostw. Pierwsze lata II wojny \u015bwiatowej r\u00f3wnie\u017c mia\u0142y wp\u0142yw na obni\u017cenie liczby mieszka\u0144c\u00f3w. Spis przeprowadzony w marcu 1943 r. wykaza\u0142 obecno\u015b\u0107 1633 mieszka\u0144c\u00f3w [APLOK, AGB, sygn. 78, s. 28\u201343; Amtliches, 36]. W latach 1944\u20131948 nast\u0105pi\u0142o zmniejszenie liczby ludno\u015bci z powodu deportacji ludno\u015bci wyznania prawos\u0142awnego i narodowo\u015bci ukrai\u0144skiej na teren Zwi\u0105zku Sowieckiego, przeprowadzenia akcji \u201eWis\u0142a\u201d, tak jak to mia\u0142o miejsce w nieodleg\u0142ym od Bukowiny Potoku G\u00f3rnym [APLOK, AGPG, sygn. 1299, k. 41].<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em utrzymania ludno\u015bci w XIX w. i w XX w. jest rolnictwo. Uprawa grunt\u00f3w i hodowla zwierz\u0105t by\u0142a czynnikiem dominuj\u0105cym, kt\u00f3ry zawa\u017cy\u0142 na powstaniu tej miejscowo\u015bci. Ze wzgl\u0119du na jako\u015b\u0107 gleb koncentrowano si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na uprawie zb\u00f3\u017c nie wymagaj\u0105cych dobrych gleb takich jak np. \u017cyto i owies. W mniejszym stopniu uprawiano pszenic\u0119 i j\u0119czmie\u0144. Hodowano r\u00f3wnie\u017c trzod\u0119 chlewn\u0105 i byd\u0142o rogate. Z tym ostatnim by\u0142 zwi\u0105zany proces produkcji mleka i przetwor\u00f3w mlecznych [APL, AOZ, sygn. 8442; sygn. 14856]. W Bukowinie oferowano r\u00f3\u017cne us\u0142ugi zwi\u0105zane z rolnictwem. Na pocz\u0105tku XX w. dzia\u0142a\u0142y 4 m\u0142yny (wiatraki) [Spravochnaya, 15]. W czasie okupacji niemieckiej, dzi\u0119ki zainicjowaniu upraw tytoniu na terenie gminy Potok G\u00f3rny, analogiczne zasadzenia tej ro\u015bliny pojawi\u0142y si\u0119 na area\u0142ach grunt\u00f3w nale\u017c\u0105cych do w\u0142o\u015bcian z Bukowiny.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Zabytki i upami\u0119tnienia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-29.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-7744\" width=\"548\" height=\"411\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-29.png 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-29-300x225.png 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-29-768x576.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 548px) 100vw, 548px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Fot. Ruta Borysiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. Ofiarowania Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Panny powsta\u0142 w latach 30. XVIII w. Zosta\u0142 on po\u015bwi\u0119cony w maju 1668 r. przez Tomasza Kaczorkowicza dr. teologii, dziekana i prepozyta le\u017cajskiego maj\u0105cego na to specjalne pozwolenie biskupa przemyskiego Stanis\u0142awa Jastrz\u0119biec Sarnowskiego. \u015awi\u0105tynia ta pocz\u0105tkowo by\u0142a przeznaczona do wy\u0142\u0105cznego kultu religijnego dla profesor\u00f3w Akademii Zamojskiej i ich go\u015bci, s\u0142u\u017cby akademickiej i chorych. Miejscowym wiernym zdrowym nie wolno by\u0142o bra\u0107 udzia\u0142u w nabo\u017ce\u0144stwach. Ze wzgl\u0119du na charakter budulca u\u017cytego do budowy ko\u015bcio\u0142a by\u0142 wielokrotnie remontowany. Jego ponowne po\u015bwi\u0119cenie mia\u0142o miejsce 21 listopada 1676 r. Od tego czasu r\u00f3wnie\u017c mieszka\u0144cy mogli uczestniczy\u0107 w nabo\u017ce\u0144stwach. W XIX stuleciu by\u0142 kilkukrotnie remontowany (1817 r., 1856 r., 1900 r.). W\u0142a\u015bnie w 1900 r. o\u0142tarz i ambony wykona\u0142 Walenty Bazan. Roboty malarskie wykonali Micha\u0142 \u015amieciuch i B\u0142a\u017cej Tychanowicz z Bukowiny. Pierwotnie istnia\u0142a drewniana dzwonnica, na kt\u00f3rej w 1899 r. zawieszono dzwon ofiarowany przez mieszka\u0144c\u00f3w Bukowiny utrzymuj\u0105cych si\u0119 z pracy zarobkowej w Warszawie. Murowana dzwonnica powsta\u0142a w 1936 r. Ko\u015bci\u00f3\u0142ek zosta\u0142 zbudowany z drzewa modrzewiowego, kryty gontem, otoczony parkanem z tarcic [APL, AOZ, sygn. 4199; Depczy\u0144ski 1970, 166\u2013169].<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-30.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-7745\" width=\"372\" height=\"495\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-30.png 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-30-225x300.png 225w\" sizes=\"auto, (max-width: 372px) 100vw, 372px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Dzwonnica przy ko\u015bciele pw. Ofiarowania Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Panny. Fot. Jaros\u0142aw Buniowski.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-31.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-7746\" width=\"361\" height=\"461\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-31.png 801w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-31-235x300.png 235w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-31-768x982.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 361px) 100vw, 361px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Zabytkowa kapliczka ludowa, dedykowana \u015bw. Franciszkowi. Fot. Krzysztof Latawiec.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-32.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-7748\" width=\"359\" height=\"463\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-32.png 795w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-32-233x300.png 233w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-32-768x989.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 359px) 100vw, 359px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Pi\u0119kna kapliczka dedykowana \u015bw. Antoniemu. Fot. K. Latawiec.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-33.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-7750\" width=\"498\" height=\"354\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-33.png 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-33-300x214.png 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-33-768x548.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 498px) 100vw, 498px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Kapliczka dedykowana Matce Boskiej. Obok kamie\u0144 upami\u0119tniaj\u0105cy Powsta\u0144c\u00f3w Styczniowych. Fot. Krzysztof Latawiec.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-34.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-7752\" width=\"348\" height=\"464\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-34.png 450w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/image-34-225x300.png 225w\" sizes=\"auto, (max-width: 348px) 100vw, 348px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Kapliczka ludowa w Bukowinie. Fot. J. Buniowski<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Wa\u017cne wydarzenia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>W pocz\u0105tkach maja 1578 r. do Bukowiny mia\u0142 zjecha\u0107 sam kr\u00f3l Stefan Batory wraz z kanclerzem Janem Zamoyskim podr\u00f3\u017cuj\u0105cy z Krakowa do Zamchu, \u00f3wczesnej siedziby Zamoyskiego [Sochaniewicz 1922, 13]. Miejscowa legenda powiada, \u017ce monarcha jakoby mia\u0142 go\u015bci\u0107 w chacie miejscowego ch\u0142opa, kt\u00f3rego odt\u0105d miano nazywa\u0107 Batorem [Bazan 2003, 175].<\/p>\n\n\n\n<p>Wsi nie oszcz\u0119dzi\u0142y nieszcz\u0119\u015bcia wojen drugiej po\u0142owy XVII w. Najpierw w 1672 r. zosta\u0142a niemal ca\u0142kowicie zniszczona przez wielki najazd tatarski, gdy ocala\u0142y jedynie dwa domy. Ordy\u0144cy zniszczyli tak\u017ce 15\u00a0 \u00be \u0142an\u00f3w uprawnych [Gliwa 2013, 900]. Uci\u0105\u017cliwe by\u0142y te\u017c przemarsze wojsk zar\u00f3wno obcych, jak i swoich niekarnych \u017co\u0142nierzy oddzia\u0142\u00f3w koronnych, kt\u00f3rzy w 1687 r. dokonali rabunk\u00f3w i poranili tutejszych ch\u0142op\u00f3w, pr\u00f3buj\u0105cych broni\u0107 swojego dobytku. Na nic si\u0119 zda\u0142y libertacje hetmana Stanis\u0142awa Jab\u0142onowskiego, zapewniaj\u0105ce uwolnienie akademickiej Bukowiny od wszelkich postoj\u00f3w, \u201echleb\u00f3w\u201d i podw\u00f3d [Bondyra 2010, 121]. Spore straty zosta\u0142y tak\u017ce wyrz\u0105dzone przez przemarsze wojsk szwedzkich i polskich konfederackich w 1707 r. [Or\u0142owski 1963, 133].<\/p>\n\n\n\n<p>Powa\u017cne skutki dla mieszka\u0144c\u00f3w Bukowiny mia\u0142y obie wojny \u015bwiatowe. P\u00f3\u017an\u0105 wiosn\u0105 1915 r. cz\u0119\u015b\u0107 prawos\u0142awnych mieszka\u0144c\u00f3w zosta\u0142a przymusowo wysiedlona przez wojska rosyjskie. Nam\u00f3wiono (antyniemiecka i anty austro-w\u0119gierska propaganda rosyjska) i zmuszono (przy u\u017cyciu si\u0142 wojskowych) do opuszczenia swojego miejsca zamieszkania i udania si\u0119 na uchod\u017astwo w g\u0142\u0105b Rosji wielu mieszka\u0144c\u00f3w Bukowiny. Z przymusowego pobytu w g\u0142\u0119bi Rosji nie wszyscy wr\u00f3cili np. Aleksy Sadowy i Andrzej Za\u0144. \u00d3w proces przyni\u00f3s\u0142 zmiany demograficzne i narodowo\u015bciowo-wyznaniowe w spo\u0142eczno\u015bci Bukowiny [APL, UWL, Wydzia\u0142 Og\u00f3lny, sygn. 448; Spravochnaya, 15; Skorowidz, IV, 6].<\/p>\n\n\n\n<p>Jeszcze wi\u0119ksze konsekwencje dla spo\u0142eczno\u015bci Bukowiny mia\u0142a II wojna \u015bwiatowa. Obszar wsi znalaz\u0142 si\u0119 na terytorium, kt\u00f3re zosta\u0142o poddane eksperymentowi osadniczemu prowadzonemu przez hitlerowskie niemieckie w\u0142adze okupacyjne. Latem 1943 r. ludno\u015b\u0107 wielu miejscowo\u015bci na terenie gminy Biszcza poddano pacyfikacji. W dodatku przymusowo wysiedlono ludno\u015b\u0107 narodowo\u015bci polskiej (w ramach akcji \u201eWerwolf\u201d), kt\u00f3ra zosta\u0142a skierowana do oboz\u00f3w koncentracyjnych i przej\u015bciowych. Cz\u0119\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w zosta\u0142a zamordowana lub trafi\u0142a do Niemiec na roboty przymusowe [Skakuj 2022, 89\u201393]. Ludno\u015b\u0107 narodowo\u015bci polskiej w Bukowinie w czasie okupacji hitlerowskiej kilkakrotnie sta\u0142a si\u0119 celem atak\u00f3w oddzia\u0142\u00f3w SS i wspomagaj\u0105cych ich formacji policji ukrai\u0144skiej. Ich efektem by\u0142y morderstwa pope\u0142nione na ludno\u015bci cywilnej 1 lipca 1943 r. (15 os\u00f3b), 24 sierpnia 1943 r. (6 os\u00f3b), 6 stycznia 1944 r. (3 osoby) i 4 lipca 1944 r. (4 osoby) [Hitlerowski terror, 76; Jastrz\u0119bski 2007, 57\u201358]. Od sierpnia 1944 r. do lutego 1945 r. mia\u0142y miejsce wysiedlenia na teren Zwi\u0105zku Sowieckiego, analogicznie jak mia\u0142o to miejsce w s\u0105siedniej gminie Potok G\u00f3rny.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns comments-main-tabl is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-grid is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:100%\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Ma\u0142e ojczyzny \u2013 strefa regionalist\u00f3w<\/h2>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, strategie rozwoju<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h3 class=\"faqs-title-middle faqs-title wp-block-heading\">Punkt 1<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content faqs-content-middle is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-content-inside is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h3 class=\"faqs-title-middle faqs-title wp-block-heading\">Punkt  2<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content faqs-content-middle is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-content-inside is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h3 class=\"faqs-title-middle faqs-title wp-block-heading\">Punkt 3<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content faqs-content-middle is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-content-inside is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Samorz\u0105d, organizacje\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Ko\u015bcio\u0142y i zwi\u0105zki religijne\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">\u017bycie kulturalne<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">O\u015bwiata i szkolnictwo<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Sport<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Wybitne postacie\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Rodziny \u2013 pami\u0105tki<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Wspomnienia, albumy rodzinne\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Gospodarka &#8211; firmy i przedsi\u0119biorstwa<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Walory turystyczne<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Folklor\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"faqs-title wp-block-heading\">Miejsca pami\u0119ci<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bukowina start Powiat: bi\u0142gorajski Gmina: Biszcza Mapa miejscowo\u015bci end Miejscowo\u015bci \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 ekspercka W \u015bwiecie cyfrowym Patrz: Biszcza. Nazwa, przynale\u017cno\u015b\u0107 administracyjna Od pocz\u0105tku istnienia miejscowo\u015bci u\u017cywano nazwy Bukowina. Wywodzi si\u0119 ona od lasu bukowego, przy kt\u00f3rym lub na miejscu kt\u00f3rego zosta\u0142a za\u0142o\u017cona wie\u015b [Makarski 1999, 48]. Bukowina w XVI-XVIII w. po\u0142o\u017cona by\u0142a w staropolskim powiecie&hellip;&nbsp;<a href=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2023\/11\/30\/bukowina\/\" class=\"\" rel=\"bookmark\">Czytaj dalej &raquo;<span class=\"screen-reader-text\">Bukowina<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"neve_meta_sidebar":"","neve_meta_container":"","neve_meta_enable_content_width":"","neve_meta_content_width":0,"neve_meta_title_alignment":"","neve_meta_author_avatar":"","neve_post_elements_order":"","neve_meta_disable_header":"","neve_meta_disable_footer":"","neve_meta_disable_title":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-7055","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7055","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7055"}],"version-history":[{"count":47,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7055\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7893,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7055\/revisions\/7893"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7055"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7055"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7055"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}