{"id":21691,"date":"2026-03-13T11:50:15","date_gmt":"2026-03-13T11:50:15","guid":{"rendered":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/?p=21691"},"modified":"2026-03-23T13:14:12","modified_gmt":"2026-03-23T13:14:12","slug":"sosnowica","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2026\/03\/13\/sosnowica\/","title":{"rendered":"Sosnowica"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:100%\">\n<div class=\"wp-block-columns border-left border-left-1 is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:33%\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"500\" height=\"613\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/POL_gmina_Sosnowica_COA.svg.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-21665\" style=\"width:220px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/POL_gmina_Sosnowica_COA.svg.png 500w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/POL_gmina_Sosnowica_COA.svg-245x300.png 245w\" sizes=\"auto, (max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Herb gminy Sosnowica.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-vertically-aligned-top is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:33%\">\n<h2 class=\"wp-block-heading has-text-align-center\">Sosnowica<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"display-none\">start<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns card-text-center is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><strong>Powiat: <\/strong>parczewski<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Gmina:<\/strong> loco<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-vertically-aligned-center is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:33%\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-text-align-center\"><strong>Mapa miejscowo\u015bci<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<iframe src=\"https:\/\/www.google.com\/maps\/embed?pb=!1m18!1m12!1m3!1d9935.330965789533!2d23.153654557588517!3d51.49793675737163!2m3!1f0!2f0!3f0!3m2!1i1024!2i768!4f13.1!3m3!1m2!1s0x4723cca1bce3b325%3A0x70d430deb56eaf85!2s21-230%20Sosnowica!5e0!3m2!1spl!2spl!4v1773402435631!5m2!1spl!2spl\" width=\"400\" height=\"300\" style=\"border:0;\" allowfullscreen=\"\" loading=\"lazy\" referrerpolicy=\"no-referrer-when-downgrade\"><\/iframe>\n\n\n\n<p class=\"display-none\">end<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-grid is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Miejscowo\u015bci \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 ekspercka<\/h2>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">W \u015bwiecie cyfrowym<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"has-text-align-center faqs-content-inside\"><strong>INFORMACJE DOTYCZ\u0104CE GMINY SOSNOWICA DOST\u0118PNE ONLINE<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">(wyb\u00f3r powsta\u0142 w wyniku poszukiwa\u0144 w dn. 23-25 lutego 20-26 r.)<\/p>\n\n\n\n<p>Najkr\u00f3cej powiedzie\u0107 mo\u017cna, \u017ce charakter gminy determinuje jej geograficzne po\u0142o\u017cenie i walory przyrodnicze obszaru. Znajduje si\u0119 on w Mi\u0119dzynarodowym Rezerwacie Biosfery \u201ePolesie Zachodnie\u201d, powo\u0142anym do \u017cycia 30 kwietnia 2002 roku przez UNESCO. Na po\u0142udniowy wsch\u00f3d od miejscowo\u015bci G\u00f3rki le\u017cy Poleski Park Narodowy. Obszar gminy &nbsp;stanowi a\u017c 24,7 % powierzchni ca\u0142ego parku, obejmuj\u0105cego unikalny w skali kraju krajobraz Pojezierza \u0141\u0119czy\u0144sko \u2013 W\u0142odawskiego, w\u0142\u0105czonego do sieci Natura 2000 (wi\u0119cej informacji na ten temat znale\u017a\u0107 mo\u017cna na stronie <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/rdos-lublin\"><strong>Regionalnej Dyrekcji Ochrony \u015arodowiska w Lublinie <\/strong><\/a>&nbsp;. Nie dziwi zatem, \u017ce <a href=\"https:\/\/parczew.lublin.lasy.gov.pl\/\"><strong>Nadle\u015bnictwo Parczew <\/strong><\/a>&nbsp;jako jednostka organizacyjna&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Lasy_Pa%C5%84stwowe\">Las\u00f3w Pa\u0144stwowych<\/a>,&nbsp;podleg\u0142a&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Regionalna_Dyrekcja_Las%C3%B3w_Pa%C5%84stwowych_w_Lublinie\">Regionalnej Dyrekcji Las\u00f3w Pa\u0144stwowych w Lublinie<\/a>, znalaz\u0142a swoj\u0105 siedzib\u0119 w\u0142a\u015bnie w <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Sosnowica_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\">Sosnowicy<\/a>. Dziewicza przyroda z urokliwymi jeziorami przyci\u0105ga wielu poszukuj\u0105cych ciszy i spokoju turyst\u00f3w. Wielu z nich to w\u0119dkarze, ale tak\u017ce naukowcy, bo miejscowa przyroda ci\u0105gle zadziwia, warto j\u0105 poznawa\u0107-bada\u0107, ale i chroni\u0107. Cho\u0107by z tego powodu &nbsp;<a href=\"https:\/\/up.lublin.pl\/agrobio\/wydzial\/struktura-i-pracownicy\/katedra-lakarstwa-i-ksztaltowania-krajobrazu\/\"><strong>Katedra \u0141\u0105karstwa i Kszta\u0142towania Krajobrazu Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie<\/strong><\/a> ma tu swoj\u0105 stacj\u0119 badawcz\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>O gminie nie powinni te\u017c zapomina\u0107 historycy, kt\u00f3rzy doskonale wiedz\u0105, \u017ce warto zg\u0142\u0119bia\u0107 histori\u0119 tej ziemi nie tylko z powodu pobytu w Sosnowicy w 1775 roku Tadeusza Ko\u015bciuszki. To przecie\u017c obszar kulturowego pogranicza\u2026.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Oby ten wyb\u00f3r internetowych link\u00f3w sta\u0142 si\u0119 zach\u0119t\u0105 do odwiedzania Sosnowicy, korzystania z urok\u00f3w przyrody i do\u015bwiadczania obecno\u015bci na styku kultur\u2026<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>INFORMACJE OG\u00d3LNE<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Gmina Sosnowica &#8211; Oficjalna strona <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/\"><strong>Gminy Sosnowica <\/strong><\/a>. Po jej wy\u015bwietleniu pojawiaj\u0105 si\u0119 aktualno\u015bci gminne. Pozosta\u0142e wa\u017cne informacje, u\u0142atwiaj\u0105ce szybkie poznanie gminy, a wa\u017cne dla os\u00f3b postronnych (np. turyst\u00f3w, a najlepiej potencjalnych inwestor\u00f3w!) znajduj\u0105 si\u0119 na lewym pasku pionowym. Z tych wa\u017cnych w podanej wy\u017cej perspektywie istotne wydaj\u0105 si\u0119 nast\u0119puj\u0105ce zak\u0142adki <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/urzad\/\"><strong>Urz\u0105d-Kontakt <\/strong><\/a>, w kt\u00f3rej&nbsp; wn\u0119trzu znajduj\u0105 si\u0119 informacje nie tylko o W\u0142adzach Gminy i Radzie Gminy, ale te\u017c jej Statut (brakuje tu tego dokumentu, patrz poni\u017cej) i Dokumenty Strategiczne (poniewa\u017c wa\u017cnych dla gminy dokument\u00f3w jest wi\u0119cej w innych zak\u0142adkach i na innych stronach WWW, skumulowane pliki z ich tre\u015bciami znajduj\u0105 si\u0119 poni\u017cej w cz\u0119\u015bci Informacje Og\u00f3lne.<\/p>\n\n\n\n<p>Id\u0105c w d\u00f3\u0142 pionowego paska znajduje si\u0119 zak\u0142adka &nbsp;<a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/gmina\/\"><strong>Gmina<\/strong><\/a> , a wewn\u0105trz niej <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/category\/historia\/\"><strong>Historia <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;&nbsp;(z podzia\u0142em wewn\u0105trz na <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/2020\/06\/22\/historia\/\"><strong>Historia<\/strong><\/a> \/tu kr\u00f3tki tekst z 2020 r.\/, Galeria (z kilkoma starymi fotografiami), <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/2020\/06\/22\/zarys-historyczny\/\"><strong>Zarys historyczny <\/strong><\/a>&nbsp;(niepotrzebnie te tre\u015bci zosta\u0142y oddzielone od zak\u0142adki Historii) i&nbsp; <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/2020\/06\/22\/kalendarium\/\"><strong>Kalendarium<\/strong><\/a> (s\u0105 tu w<strong>ybrane wydarzenia z dziej\u00f3w Sosnowicy i okolic od 1939 roku do 2000 roku). Tre\u015bci z zak\u0142adki Walory gminy nie s\u0105 przeznaczone dla potencjalnych inwestor\u00f3w, a raczej przyrodzie gminnej i st\u0105d w tym wykazie znalaz\u0142y si\u0119 w cz\u0119\u015bci<\/strong><strong> <\/strong><strong>Turystyka przyrodnicza. <\/strong>Informacje zawarte na stronie gminy w cz\u0119\u015bci Turystyka w tym wykazie zosta\u0142y podzielone i zgodnie ze z swym charakterem znalaz\u0142y si\u0119 w dziale Turystyka Kulturowa lub Turystyka Przyrodnicza (patrz poni\u017cej). <strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/ugsosnowica.bip.lubelskie.pl\/index.php?id=6\"><strong>Urz\u0105d Gminy<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Sosnowica_(gmina)\"><strong>Sosnowica (gmina) <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/gmina_Sosnowica\">Gmina Sosnowica w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/ugsosnowica.bip.lubelskie.pl\/upload\/pliki\/0UCHWALA_50_statut-02072019090413.pdf\"><strong>Statut Gminy z 2019 r<\/strong><\/a> &nbsp;(plik pdf., ss. 19)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/lublin.stat.gov.pl\/vademecum\/vademecum_lubelskie\/portrety_gmin\/powiat_parczewski\/gmina_sosnowica.pdf\"><strong>GMINA WIEJSKA SOSNOWICA POWIAT PARCZEWSKI&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf., ss. 4, dane statystyczne GUS)<strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/RAPORT-za-2023-rok.pdf\"><strong>Raport o stanie Gminy Sosnowica za rok 2023 <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf., ss. 81, raport to zbi\u00f3r relatywnie naj\u015bwie\u017cszych i najwa\u017cniejszych, oficjalnych informacji na&nbsp; temat gminy uporz\u0105dkowany w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b: informacje og\u00f3lne; Demografia Gminy Sosnowica; Informacje finansowe; Bezpiecze\u0144stwo, \u0142ad i porz\u0105dek; Mienie komunalne; Ochrona \u015brodowiska; Pomoc spo\u0142eczna; \u015arodowiskowy Dom Samopomocy; O\u015bwiata; Realizacja polityk, program\u00f3w i strategii; Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Kulturalna; Ochrona Zdrowia ; Rada Gminy)<strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/Raport-o-stanie-gminy-Sosnowica-2021-rok.pdf\"><strong>Raport o stanie Gminy Sosnowica za rok 2021 <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf., s. 74)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/ugsosnowica.bip.lubelskie.pl\/upload\/pliki\/raport-o-stanie-gminy-sosnowica-2018.pdf\"><strong>Raport o stanie Gminy Sosnowica za rok 2018 <\/strong><\/a><strong>&nbsp;(plik pdf., ss. 19)<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/006_Aktualizacja_strategii_rozwoju_gminy_SOSNOWICA_2015_2020.pdf\"><strong>Strategia Rozwoju Gminy Sosnowica na lata 2015 \u2013 2020<\/strong><\/a><strong> (plik pdf., ss. 129)<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/Strategia_Rozwoju_gminy.pdf\"><strong>Strategia Rozwoju Gminy Sosnowica na lata 2008 \u2013 2020 <\/strong><\/a><strong>&nbsp;(plik pdf., ss. 101)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/Strategia_RPS.pdf\"><strong>Gminna Strategia Rozwi\u0105zywania Problem\u00f3w Spo\u0142ecznych <\/strong><\/a><strong>&nbsp;(plik pdf., ss. 153)<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/mpzp.igeomap.pl\/doc\/parczew\/sosnowica\/000.pdf\"><strong>ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWA\u0143 I KIERUNK\u00d3W ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY SOSNOWICA (Sosnowica 2011) <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf. , ss. 222)<strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/POM_Sosnowica.pdf\"><strong>Plan Odnowy Miejscowo\u015bci Sosnowica <\/strong><\/a><strong>&nbsp;(plik pdf., ss. 39, z du\u017cym rozdzia\u0142em dotycz\u0105cym historii miejscowo\u015bci)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/gminny-program-rewitalizacji-gminy-sosnowica\/\"><strong>Raport podsumowuj\u0105cy przebieg procesu opiniowania projektu dokumentu Gminnego Programu Rewitalizacji Gminy Sosnowica na lata 2024 \u2013 2030<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/ugsosnowica.bip.lubelskie.pl\/upload\/pliki\/LPR_w_Gminie_Sosnowica_zakladka_na_stronie_internetowej_marzec.pdf\"><strong>Lokalny Program Rewitalizacji Gminy Sosnowica z 2017 r. \u2013 informacje <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Informacje dla potencjalnych inwestor\u00f3w: <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/projekty-realizowane-z-udzialem-srodkow-zewnetrznych\/\"><strong>Projekty realizowane z udzia\u0142em \u015brodk\u00f3w zewn\u0119trznych <\/strong><\/a>&nbsp;oraz <a href=\"https:\/\/ugsosnowica.bip.lubelskie.pl\/index.php?id=249\"><strong>Mienie Gminy&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;&nbsp;Brak danych na ten temat w zak\u0142adce <a href=\"https:\/\/ugsosnowica.bip.lubelskie.pl\/index.php?id=80\"><strong>Oferty inwestycyjne na stronie BiP<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/sosnowica.e-mapa.net\/\"><strong>Interaktywna mapa gminy <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/sosnowica.geoportal-krajowy.pl\/mapa-druk\"><strong>Mapa gminy Sosnowica <\/strong><\/a>&nbsp;(do pobrania i wydruku)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/urzad\/soltysi\/\"><strong>So\u0142tysi w gminie Sosnowica w latach 2024- 2029<\/strong><\/a> &nbsp;&nbsp;(wykazy so\u0142tys\u00f3w z wcze\u015bniejszego okresu od 2011 r. <a href=\"https:\/\/ugsosnowica.bip.lubelskie.pl\/index.php?id=87\"><strong>patrz: TUTAJ<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p>So\u0142ectwa Gminy Sosnowica<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/G%C3%B3rki_(powiat_parczewski)\"><strong>G\u00f3rki<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Gorki_sosnowica_lubelskie\">Wie\u015b G\u00f3rki w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_II\/715\"><strong>G\u00f3rki (40), [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. II: Derenek \u2013 G\u017cack, Warszawa 1881, s. 715. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/POM_Gorki.pdf\"><strong>Plan Odnowy Miejscowo\u015bci G\u00f3rki <\/strong><\/a><strong>&nbsp;(plik pdf., ss. 26)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Komar%C3%B3wka_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\"><strong>Komar\u00f3wka <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Komarowka\">Wie\u015b Komar\u00f3wka w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Kropiwki\"><strong>Kropiwki<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Kropiwki\">Wie\u015b Kropiwki w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_IV\/696\"><strong>Kropiwki, [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. IV: K\u0119s \u2013 Kutno, Warszawa 1883, s. 696. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Lejno\"><strong>Lejno<\/strong><\/a> (w sk\u0142ad so\u0142ectwa wchodzi Lejno oraz <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Zam%C5%82yniec\"><strong>Zam\u0142yniec<\/strong><\/a> )<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Lejno\">Wie\u015b Lejno w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_V\/125\"><strong>Lejno, [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. V: Kutowa Wola \u2013 Malczyce, Warszawa 1884, s. 125.<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/POM_Lejno.pdf\"><strong>Plan Odnowy Miejscowo\u015bci Lejno <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;&nbsp;(plik pdf., ss. 26)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_XIV\/372\"><strong>Zam\u0142yniec, [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. XIV: Worowo \u2013 \u017by\u017cyn, Warszawa 1895, s. 372. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Lipniak_(powiat_parczewski)\"><strong>Lipniak <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Lipniak_sosnowica_lubelskie\">Wie\u015b Lipniak w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_V\/269\"><strong>Lipniak 1 (4), [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. V: Kutowa Wola \u2013 Malczyce, Warszawa 1884, s. 269. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Nowy_Orzech%C3%B3w\"><strong>Nowy Orzech\u00f3w <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Nowy_Orzechow\">Wie\u015b Nowy Orzech\u00f3w w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_VII\/608\"><strong>Orzech\u00f3w (2) &#8221;Stary i Nowy&#8221;, [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. VII: Netrebka \u2013 Perepiat, Warszawa 1886, s. 608. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Olch%C3%B3wka_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\"><strong>Olch\u00f3wka <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Olchowka_lubelskie\">Wie\u015b Olch\u00f3wka w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_VII\/453\"><strong>Olch\u00f3wka 1, [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. VII: Netrebka \u2013 Perepiat, Warszawa 1886, s. 453. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pieszowola_(wie%C5%9B)\"><strong>Pieszowola <\/strong><\/a>&nbsp;(integralne cz\u0119\u015bci wsi to: Czerni\u00f3w, Czo\u0142oma, Ho\u0142odyska)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Pieszowola\">Wie\u015b Pieszowola w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Sosnowica_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\"><strong>Sosnowica (wojew\u00f3dztwo lubelskie) <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(w sk\u0142ad so\u0142ectwa wchodzi Sosnowica, Bohutyn, Pasieka, Libisz\u00f3w)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Sosnowica_sosnowica_lubelskie\">Wie\u015b Sosnowica w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_XI\/90\"><strong>Sosnowica (2), [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. XI: Sochaczew \u2013 Szlubowska Wola, Warszawa 1890, s. 90. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Sosnowica-Dw%C3%B3r\"><strong>Sosnowica Dw\u00f3r <\/strong><\/a>&nbsp;(osada stanowi&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/So%C5%82ectwo\">so\u0142ectwo<\/a>&nbsp;w gminie&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Sosnowica_(gmina)\">Sosnowica<\/a>, w sk\u0142ad so\u0142ectwa wchodz\u0105 miejscowo\u015bci <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Izabelin_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\"><strong>Izabelin <\/strong><\/a>&nbsp;, <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Zacisze_(powiat_parczewski)\"><strong>Zacisze<\/strong><\/a> &nbsp;i Sosnowica Dw\u00f3r)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/osada_Sosnowica_Dwor\">Osada Sosnowica-Dw\u00f3r w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Stary_Orzech%C3%B3w\"><strong>Stary Orzech\u00f3w <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Stary_Orzechow\">Wie\u015b Stary Orzech\u00f3w w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_XV_cz.2\/416\"><strong>Orzech\u00f3w Stary (2), [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. XV, cz. 2: Januszpol \u2013 Wola Justowska, Warszawa 1902, s. 416. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Turno_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\"><strong>Turno <\/strong><\/a>&nbsp;(so\u0142ectwo obejmuje Turno wie\u015b i <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Turno-Osada\"><strong>Turno Osad\u0119 <\/strong><\/a>&nbsp;)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Turno\">Wie\u015b Turno w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_XII\/646\"><strong>2.) Turna, wie\u015b i folwark, powiat w\u0142odawski, [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. XII: Szlurpkiszki \u2013 War\u0142ynka, Warszawa 1892, s. 646. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Zb%C3%B3jno_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\"><strong>Zb\u00f3jno <\/strong><\/a>&nbsp;(cz\u0119\u015b\u0107 wsi to Jan\u00f3wka)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/wies_Zbojno_lubelskie\">Wie\u015b Zb\u00f3jno w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_XIV\/523\"><strong>Zb\u00f3jno 1(3), [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. XIV: Worowo \u2013 \u017by\u017cyn, Warszawa 1895, s. 523. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Zienki\"><strong>Zienki<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskawliczbach.pl\/osada_Zienki\">Osada Zienki w liczbach<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/dir.icm.edu.pl\/pl\/Slownik_geograficzny\/Tom_XIV\/611\"><strong>Zienki, [w:] S\u0142ownik geograficzny Kr\u00f3lestwa Polskiego, t. XIV: Worowo \u2013 \u017by\u017cyn, Warszawa 1895, s. 611. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>AKTUALNO\u015aCI<\/p>\n\n\n\n<p>Gmina wydaje (?) periodyk pt. <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wiesci-sosnowickie\/\"><strong>Wie\u015bci Sosnowickie <\/strong><\/a>&nbsp;, ale ukazuj\u0105 si\u0119 one nieregularnie, na wskazanej stronie online dost\u0119pne s\u0105 pdfy od numeru 1 z marca 2021 do nr 7 z marca 2024 r. ze sporymi klukami mi\u0119dzy tymi edycjami.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/GminaSosnowica\/\"><strong>Gmina na FB<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/bbc.mbp.org.pl\/dlibra\/publication\/8721?language=pl\"><strong>Ziemia Parczewska <\/strong><\/a>&nbsp;(zdigitalizowane numery miesi\u0119cznika powiatowego dost\u0119pne s\u0105 w Bialskiej Bibliotece Cyfrowej)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/parczew.24wspolnota.pl\/szukaj\/Sosnowica\"><strong>Wsp\u00f3lnota Parczewska <\/strong><\/a><strong>&nbsp;&nbsp;(z tagiem Sosnowica)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.lublin112.pl\/?s=Sosnowica\"><strong>Lublin112 <\/strong><\/a><strong>+ (z tagiem Sosnowica)<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/podlaski.info\/?s=Sosnowica+&amp;submit=Szukaj\"><strong>Tygodnik Podlaski <\/strong><\/a><strong>&nbsp;(z tagiem Sosnowica)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/podlasianin.com.pl\/?s=Sosnowica&amp;search\"><strong>Podlasianin<\/strong><\/a><strong>=&nbsp;&nbsp; (z tagiem Sosnowica)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/parczew.podlasie24.pl\/?_gl=1*nx5xlo*_gcl_au*MjAzNzg1ODMxMS4xNzcyMDI1MzM2*_ga*MTM1MjI0OTEwOC4xNzcyMDI1MzM2*_ga_8H7CG4ZCTH*czE3NzIwMjUzMzUkbzEkZzAkdDE3NzIwMjUzMzUkajYwJGwwJGgxMDU4NzYzNTM0\"><strong>Podlasie24&nbsp;&nbsp; <\/strong><\/a><strong>&nbsp;&nbsp;(z tagiem Sosnowica)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.dziennikwschodni.pl\/szukaj?word=Sosnowica\"><strong>Dziennik Wschodni <\/strong><\/a><strong>&nbsp;&nbsp;(z tagiem Sosnowica)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/kurierlubelski.pl\/szukaj?q=Sosnowica\"><strong>Kurier Lubelski <\/strong><\/a><strong>&nbsp;&nbsp;(z tagiem Sosnowica)<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>ORGANIZACJE POZARZ\u0104DOWE, STOWARZYSZENIA, FUNDACJE, KLUBY<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/zycie-kulturowe\/\"><strong>ORGANIZACJE SPO\u0141ECZNE, KULTURALNO \u2013 O\u015aWIATOWE I SPORTOWE<\/strong><\/a><strong> (cenna ca\u0142o\u015bciowa informacja z galeri\u0105 fotografii i wyja\u015bnieniem charakteru aktywno\u015bci wymienionych tu organizacji)<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/zycie-kulturowe\"><strong>Stowarzyszenie Orzech\u00f3w \u2013 Sosnowica SOS <\/strong><\/a>&nbsp;(powo\u0142ane w 2012 r.)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/307591\/spoleczne-stowarzyszenie-przyjaciol-sosnowicy-i-okolic-gosciniec\"><strong>Spo\u0142eczne Stowarzyszenie Przyjaci\u00f3\u0142 Sosnowicy i Okolic \u201eGo\u015bciniec\u201d z siedzib\u0105 w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/335271\/stowarzyszenie-aktywni-w-sosnowicy\"><strong>Stowarzyszenie \u201eAktywni w Sosnowicy\u201d <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/spis.ngo.pl\/151935-stowarzyszenie-kulturalno-regionalne-nalecz-w-sosnowicy-z-siedziba-w-pieszowoli\"><strong>Stowarzyszenie Kulturalno &#8211; Regionalne \u201eNa\u0142\u0119cz\u201d w Sosnowicy z siedzib\u0105 w Pieszowoli&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/174289\/spoleczne-towarzystwo-kosciuszkowskie-w-sosnowicy\"><strong>Spo\u0142eczne Towarzystwo Ko\u015bciuszkowskie w Sosnowicy <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/panoramafirm.pl\/lubelskie,parczewski,sosnowica,sportowa,2\/kolo_gospodyn_wiejskich_w_sosnowicy-zewnlt_zba.html\"><strong>Ko\u0142o Gospody\u0144 Wiejskich w Sosnowicy <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/profile.php?id=100092565586640\"><strong>Ko\u0142em Gospody\u0144 Wiejskich w G\u00f3rkach \u201eG\u00f3rczanie\u201d <\/strong><\/a><strong>&nbsp;&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/panoramafirm.pl\/lubelskie,parczewski,pieszowola,49\/kolo_gospodyn_wiejskich_w_pieszowoli-zxrtfx_zba.html\"><strong>Ko\u0142o Gospody\u0144 Wiejskich w Pieszowoli <\/strong><\/a>&nbsp;<strong>&nbsp;&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/Wiesci-Sosnowickie-Nr-7.pdf\"><strong>Ko\u0142o Gospody\u0144 Wiejskich w Nowym Orzechowie&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;<strong>&nbsp;&nbsp;<\/strong><strong>(plik pdf., s. 35-40)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/945778832480630\"><strong>Ko\u0142o Gospody\u0144 Wiejskich w Starym Orzechowie&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;\/<strong> &nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/23837\/ochotnicza-straz-pozarna-w-lejnie\"><strong>Ochotnicza Stra\u017c Po\u017carna w Lejnie <\/strong><\/a>&nbsp;<strong>&nbsp;<\/strong>(funkcjonuje od 1941 roku)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/17681\/ochotnicza-straz-pozarna-w-pieszowoli\"><strong>Ochotnicza Stra\u017c Po\u017carna w Pieszowoli <\/strong><\/a>&nbsp;<strong>&nbsp;&nbsp;<\/strong><strong>(<\/strong>powsta\u0142a w 1950 roku)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/22315\/ochotnicza-straz-pozarna-w-nowym-orzechowie\"><strong>Ochotnicza Stra\u017c Po\u017carna w Nowym Orzechowie <\/strong><\/a>&nbsp;<strong>&nbsp;<\/strong>&nbsp;(utworzona w 1956 roku)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/22727\/ochotnicza-straz-pozarna-w-starym-orzechowie\"><strong>Ochotnicza Stra\u017c Po\u017carna w Starym Orzechowie <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.lgdpolesie.pl\/\"><strong>Stowarzyszenie Lokalnej Grupy Dzia\u0142ania \u201ePolesie\u201d <\/strong><\/a>&nbsp;(powo\u0142ane na obszarze 9 gmin, dzia\u0142a te\u017c na terenie Sosnowicy)<strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/48058\/ludowy-klub-sportowy-grom-w-sosnowicy\"><strong>Ludowy Klub Sportowy \u201eGROM\u201d w Sosnowicy<\/strong><\/a> (patrz te\u017c Sport)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/zycie-kulturowe\/\"><strong>Ko\u0142o \u0141owieckie Nr 70 \u201eSoko\u0142\u00f3w\u201d z siedzib\u0105 w Sosnowicy <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/26181\/klub-abstynenta-rodzina-ii-w-sosnowicy\"><strong>Klub Abstynenta \u201eRodzina II\u201d w Sosnowicy <\/strong><\/a><strong>&nbsp;&nbsp;(<\/strong>powsta\u0142 w 1990 roku)&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/2024\/10\/07\/plan-polowan-kola-lowieckiego-nr-70-sokol-na-sezon-2024-2025\/\"><strong>Ko\u0142o \u0141owieckie nr 70 \u201eSok\u00f3\u0142\u201d w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/www.sosnowica.naszops.pl\/\"><strong>O\u015aRODEK POMOCY SPO\u0141ECZNEJ W SOSNOWICY <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/sosnowica.naszsds.pl\/\"><strong>\u015aRODOWISKOWY DOM SAMOPOMOCY W SOSNOWICY \u201eZIELONY ZAK\u0104TEK\u201d <\/strong><\/a><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>O\u015aWIATA i KULTURA<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/www.sosnowica.szkolna.net\/\"><strong>SZKO\u0141A PODSTAWOWA IM. TADEUSZA KO\u015aCIUSZKI W SOSNOWICY&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/RAPORT-za-2023-rok.pdf\"><strong>Szko\u0142a Podstawowa im. Tadeusza Ko\u015bciuszki w Sosnowicy i Punkt Przedszkolny w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;(o dzia\u0142alno\u015bci szko\u0142y w 2023 patrz szeroko w Raporcie, plik pdf., s. 39-52)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/goksosnowica\/?locale=pl_PL\"><strong>Gminny O\u015brodek Kultury w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;(na terenie gminy <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/RAPORT-za-2023-rok.pdf\"><strong>\u015bwietlice wiejskie dzia\u0142aj\u0105 w miejscowo\u015bciach: Turno, Turno Osada, Nowy Orzech\u00f3w, G\u00f3rki, Zienki, &#8211; izb\u0119 pami\u0119ci rybackiej<\/strong><\/a> (plik pdf., s. 18)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/goksosnowica\/?locale=pl_PL\"><strong>Gminny O\u015brodek Kultury GOK na FB <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/www.sosnowica.naszgok.pl\/kontakt\"><strong>GMINNY O\u015aRODEK KULTURY W SOSNOWICY <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/RAPORT-za-2023-rok.pdf\"><strong>Organizacja czasu wolnego w gminie (dotyczy g\u0142\u00f3wnie GOK)&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf., s. 32-37)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nck.pl\/upload\/2023\/04\/raport_sosnowica-wersja-4.pdf\"><strong>Raport z diagnozy potencja\u0142u kulturotw\u00f3rczego gminy Sosnowica \u201eSosnowica gmina z dusz\u0105 \u2013 wsp\u00f3lne pasje nas porusz\u0105\u201d Gminny O\u015brodek Kultury w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf., ss. 32)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/RAPORT-za-2023-rok.pdf\"><strong>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Kulturalna Gminnego O\u015brodka Kultury w Sosnowicy za rok 2023&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf., s. 54-62)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/sosnowica.naszabiblioteka.com\/\"><strong>GMINNA BIBLIOTEKA PUBLICZNA IM. KRYSTYNY KRAHELSKIEJ&nbsp; W SOSNOWICY&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(z filiami w Zienkach i w Nowym Orzechowie)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/p\/Gminna-Biblioteka-Publiczna-im-Krystyny-Krahelskiej-w-Sosnowicy-100048607823223\/\"><strong>GMINNA BIBLIOTEKA PUBLICZNA IM. KRYSTYNY KRAHELSKIEJ&nbsp; W SOSNOWICY&nbsp; na FB <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/RAPORT-za-2023-rok.pdf\"><strong>Gminna Biblioteka Publiczna im. Krystyny Krahelskiej w Sosnowicy &#8211; dzia\u0142alno\u015b\u0107 2023 r.<\/strong><\/a> (plik pdf., s. 62-70)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/sosnowica.naszabiblioteka.com\/o-bibliotece\/historia\"><strong>Historia biblioteki w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;(na nowej stronie niestety nie dzia\u0142a\u0142 jeszcze katalog online)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/zycie-kulturowe\/\"><strong>Ludowy Zesp\u00f3\u0142 \u015apiewaczy \u201eHetmanki\u201d w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(powsta\u0142 w 2002 roku przy Gminnym O\u015brodku Kultury w Sosnowicy, cz\u0119sto o jego wyst\u0119pach informuje \u201eZiemia Parczewska\u201d. Od 1927 do 1982 roku aktywnie dzia\u0142a\u0142a Orkiestra Ochotniczej Stra\u017cy Ogniowej)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/goksosnowica\/posts\/872984191534380\/\"><strong>Zesp\u00f3\u0142 Ludowy \u201eSosna\u201d&nbsp; przy Gminnym O\u015brodku Kultury w Sosnowicy<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\">\u017bYCE RELIGIJNE<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Parafia_Tr%C3%B3jcy_%C5%9Awi%C4%99tej_w_Sosnowicy\"><strong>Parafia Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;(erygowana w 1685 r., terytorium parafii obejmuje:&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Bohutyn\">Bohutyn<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/G%C3%B3rki_(powiat_parczewski)\">G\u00f3rki<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Hola_(powiat_w%C5%82odawski)\">Hola<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Izabelin_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\">Izabelin<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Komar%C3%B3wka_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\">Komar\u00f3wka<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Kropiwki\">Kropiwki<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Libisz%C3%B3w_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\">Libisz\u00f3w<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Lipniak_(powiat_parczewski)\">Lipniak<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Mo%C5%9Bciska_(powiat_parczewski)\">Mo\u015bciska<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Olch%C3%B3wka_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\">Olch\u00f3wka<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Orzech%C3%B3w-Kolonia\">Orzech\u00f3w-Kolonia<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Nowy_Orzech%C3%B3w\">Nowy Orzech\u00f3w<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Stary_Orzech%C3%B3w\">Stary Orzech\u00f3w<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pasieka_(powiat_parczewski)\">Pasieka<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Pieszowola_(wie%C5%9B)\">Pieszowola<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Sosnowica_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\">Sosnowica<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Sosnowica-Dw%C3%B3r\">Sosnowica-Dw\u00f3r<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Turno_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\">Turno<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Turno-Osada\">Turno-Osada<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Zacisze_(powiat_parczewski)\">Zacisze<\/a>,&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Zb%C3%B3jno_(wojew%C3%B3dztwo_lubelskie)\">Zb\u00f3jno<\/a>&nbsp;oraz&nbsp;<a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Zienki\">Zienki<\/a>).<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/diecezja.siedlce.pl\/parafie\/parafia-trojcy-swietej-11\/\"><strong>Opis parafii na stronie diecezji siedleckiej<\/strong><\/a> &nbsp;(<a href=\"https:\/\/diecezja.siedlce.pl\/dekanat\/dekanat-parczewski\/\">Dekanat parczewski<\/a>, <a href=\"https:\/\/diecezja.siedlce.pl\/parafie\/parafia-trojcy-swietej-11\/\"><strong>historia parafii&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.parafiasosnowica.pl\/\"><strong>Strona w\u0142asna parafii Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej w Sosnowicy<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Cerkiew_%C5%9Awi%C4%99tych_Aposto%C5%82%C3%B3w_Piotra_i_Paw%C5%82a_w_Sosnowicy\"><strong>Cerkiew \u015awi\u0119tych Aposto\u0142\u00f3w Piotra i Paw\u0142a w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;(dzia\u0142a na terenie Parafii Podwy\u017cszenia Krzy\u017ca Pa\u0144skiego w Horostycie &#8211; <a href=\"https:\/\/lublin.cerkiew.pl\/parafie.php?id_n=6&amp;id=196\"><strong>Filia w Sosnowicy \u015aw. Aposto\u0142\u00f3w Piotra i Paw\u0142a<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>HISTORIA<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>(znajduj\u0105 si\u0119 tu jedynie linki do materia\u0142\u00f3w u\u0142atwiaj\u0105cych poznanie gminy, kt\u00f3re s\u0105 dost\u0119pne online)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/katalogi.bn.org.pl\/discovery\/search?query=any,contains,Sosnowica&amp;tab=LibraryCatalog&amp;search_scope=NLOP_IZ_NZ&amp;vid=48OMNIS_NLOP:48OMNIS_NLOP\"><strong>Poszukiwania bibliograficzne: Katalog Biblioteki Narodowej z tagiem \u201eSosnowica\u201d <\/strong><\/a>&nbsp;(pod linkiem pojawia si\u0119 222 wynik\u00f3w)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/opac.mbp.lublin.pl\/ici\/search?q=Sosnowica&amp;index=1\"><strong>Sosnowica z zasobach elektronicznych Biblioteki im. H. \u0141opaci\u0144skiego w Lublinie <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;&nbsp;(dost\u0119pne 4 publikacje). Na stronie <a href=\"https:\/\/sosnowica.naszabiblioteka.com\/o-bibliotece\/regionalia\/broszury\"><strong>biblioteki gminnej jest rodzaj wst\u0119pnej bibliografii <\/strong><\/a>&nbsp;z 34 publikacjami na temat Sosnowicy.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/bbc.mbp.org.pl\/dlibra\/results?action=AdvancedSearchAction&amp;type=-3&amp;val1=q:Sosnowica&amp;qf1=availability:Available\"><strong>Gmina Sosnowica w zasobach Bialskiej Biblioteki Cyfrowej <\/strong><\/a>&nbsp;(83&nbsp;obiekty, g\u0142ownie teksty w \u201eZiemi Parczewskiej\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/cyfrowa.chbpchelm.pl\/dlibra\/results?action=SearchAction&amp;QI=110A5E4AD1A38B4A174A105D268BF2BD-2\"><strong>Gmina Sosnowica w zasobach Che\u0142mskiej Biblioteki Cyfrowej <\/strong><\/a>&nbsp;(jedynie 5 obiekt\u00f3w)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/teatrnn.pl\/szukaj\/?q=Sosnowica#gsc.tab=0&amp;gsc.q=Sosnowica&amp;gsc.page=1\"><strong>Sosnowica w zasobach TeatruNN <\/strong><\/a>&nbsp;(oko\u0142o setki obiekt\u00f3w)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/polona.pl\/objects?searchCategory=objectSets&amp;page=0&amp;size=24&amp;sort=RELEVANCE&amp;searchLike=Sosnowica\"><strong>Sosnowica w zasobach Polona <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;&nbsp;(9 obiekt\u00f3w)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/bbc.mbp.org.pl\/dlibra\/publication\/1517\/edition\/1368?search=cmVzdWx0cz9hY3Rpb249QWR2YW5jZWRTZWFyY2hBY3Rpb24mdHlwZT0tMyZxZjE9YXZhaWxhYmlsaXR5OkF2YWlsYWJsZSZ2YWwxPXE6U29zbm93aWNhJmlwcD0yNQ\"><strong>S. Jadczak Gmina Sosnowica &#8211; monografia, Lublin \u2013 Sosnowica 2003, ss. 139 <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/bbc.mbp.org.pl\/dlibra\/publication\/1452\/edition\/1308?search=cmVzdWx0cz9hY3Rpb249QWR2YW5jZWRTZWFyY2hBY3Rpb24mdHlwZT0tMyZxZjE9YXZhaWxhYmlsaXR5OkF2YWlsYWJsZSZ2YWwxPXE6U29zbm93aWNhJmlwcD0yNQ\"><strong>J. Geresz, Z dziej\u00f3w Sosnowicy i okolic, Sosnowica&nbsp; 2003, ss. 190. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/web.archive.org\/web\/20110815075432\/http:\/www.sosnowica.pl\/download\/Historia_Administracyjna_Sosnowicy.pdf\"><strong>HISTORIA ADMINISTRACYJNA GMINY SOSNOWICA <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf., ss. 25)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/cyfrowa.chbpchelm.pl\/Content\/2357\/Sosnowica.pdf?handler=pdf\"><strong>A.Waryniuk, M. Go\u0142o\u015b, Historia, gospodarka, polityka. Wielki leksykon lubelsko-wo\u0142y\u0144skiego pobu\u017ca. Sosnowica, powiat parczewski, Che\u0142m 2009. <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf., ss. 148)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/polona.pl\/item-view\/5efebc23-f42e-4c6a-9f6a-35ebc5927da4?page=4\"><strong>A.Janowski, Sielanka Ko\u015bciuszki, \u201eTygodnik Ilustrowany\u201d 31, 1906.&nbsp; <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/bbc.mbp.org.pl\/dlibra\/publication\/10462\/edition\/9467?search=cmVzdWx0cz9hY3Rpb249QWR2YW5jZWRTZWFyY2hBY3Rpb24mdHlwZT0tMyZxZjE9YXZhaWxhYmlsaXR5OkF2YWlsYWJsZSZ2YWwxPXE6U29zbm93aWNhJmlwcD0yNQ\"><strong>A.Czarnomorska, R. Jachimczuk&nbsp; i in., Krystyna Krahelska : bohaterka Warszawy rodem z Polesia Sosnowica 2014, ss. 125. <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polisheng.ca\/k\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/Kosciuszko.-Droga-do-chwa%C5%82y-comp.pdf\"><strong>A.Waryniuk, DROGA DO CHWA\u0141Y. M\u0142odo\u015b\u0107 i kr\u0105g rodzinny Tadeusza Ko\u015bciuszki, Che\u0142m 2021, ss. 224.<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/bazhum.muzhp.pl\/media\/texts\/niepodlegosc-i-pamiec\/1996-tom-3-numer-1-5\/niepodleglosc_i_pamiec-r1996-t3-n1_5-s7-52.pdf\"><strong>L. Ratajczyk, Kalendarium \u017cycia i dzia\u0142alno\u015bci Tadeusza Ko\u015bciuszki, \u201eNiepodleg\u0142o\u015b\u0107 i Pami\u0119\u0107\u201d 3\/1 (5), 1996, s. 7-52. <\/strong><\/a>&nbsp;(te dwie prace, to tylko sygna\u0142\/przyk\u0142ad tego, \u017ce w ka\u017cdej biografii Ko\u015bciuszki pojawia si\u0119 sosnowicki epizod)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.researchgate.net\/search.Search.html?query=Sosnowica&amp;type=publication\"><strong>Publikacje na temat Sosnowicy (z tagiem Sosnowica) na ResearchGate <\/strong><\/a>&nbsp;(dotycz\u0105 g\u0142ownie kwestii przyrody, jezior, park\u00f3w, ochrony natury, ale i rozwoju turystyki) Patrz np.: <a href=\"https:\/\/bibliotekanauki.pl\/articles\/882424.pdf\"><strong>M. Hurba,&nbsp; MO\u017bLIWO\u015aCI ROZWOJU TURYSTYKI NA OBSZARACH PRZYRODNICZO CENNYCH NA PRZYK\u0141ADZIE GMINY SOSNOWICA, \u201eStudia i Materia\u0142y Centrum Edukacji Przyrodniczo-Le\u015bnej\u201d R. 11., Zeszyt 4, (23), 2009 <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>ZABYTKI I ATRAKCJE TURYSTYKI KULTUROWEJ<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/dziedzictwo-kulturowe\/\"><strong>Dziedzictwo kulturowe gminy <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(opracowanie ca\u0142o\u015bciowe z&nbsp; galeri\u0105 fotografii)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82_Tr%C3%B3jcy_%C5%9Awi%C4%99tej_w_Sosnowicy\"><strong>Ko\u015bci\u00f3\u0142 Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej w Sosnowicy<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82_Tr%C3%B3jcy_%C5%9Awi%C4%99tej_w_Sosnowicy\"><strong>Sosnowica, Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015aw. Tr\u00f3jcy <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/POM_Sosnowica.pdf\"><strong>Zesp\u00f3\u0142 dworsko \u2013 parkowy z folwarkiem \u201eLasek \u2013 Sosnowica\u201d <\/strong><\/a>&nbsp;(plik pdf., s. 12-14)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Cmentarz_prawos%C5%82awny_w_Sosnowicy\"><strong>Cmentarz prawos\u0142awny w Sosnowicy<\/strong><\/a> (porz\u0105dkowanie <a href=\"https:\/\/orthodox.fm\/porzadkowanie-cmentarza-sosnowicy\/\"><strong>cmentarza w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;z ciekaw\u0105 galeri\u0105 fotografii )<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Cerkiew_%C5%9Awi%C4%99tych_Aposto%C5%82%C3%B3w_Piotra_i_Paw%C5%82a_w_Sosnowicy\"><strong>Cerkiew \u015awi\u0119tych Aposto\u0142\u00f3w Piotra i Paw\u0142a w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;(budowana w latach 1891 \u2013 1893 wed\u0142ug projektu Wiktora N. Syczowa)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskaekologia24.pl\/styl-zycia\/regiony\/gminy\/gmina-sosnowica\/zabytki-muzea\/1133\/cmentarz-koscielny-w-sosnowicy\"><strong>Cmentarz ko\u015bcielny w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(za\u0142o\u017cony w czasach zaboru austriackiego, na pocz\u0105tku XIX wieku)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/dziedzictwo-kulturowe\/\"><strong>Cmentarz unicki z XVIII-XX wieku w Lejnie&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(po\u0142o\u017cony w\u015br\u00f3d p\u00f3l z widocznymi \u015bladami po cerkwi unickiej, wpisany do ewidencji zabytk\u00f3w).<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/zabytek.pl\/pl\/obiekty\/cmentarz-prawoslawny-675287\"><strong>Cmentarz prawos\u0142awny w Lejnie&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(z ko\u0144ca XIX wieku, wpisany do ewidencji zabytk\u00f3w)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/zabytek.pl\/pl\/obiekty\/g-241902\"><strong>Cmentarz wojenny z 1915 r. ko\u0142o Orzechowa Starego <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;Patrz te\u017c &#8211; <a href=\"https:\/\/trobal.pulawy.pl\/2017\/04\/24\/nowy-orzechow-cmentarz-wojenny\/\"><strong>Nowy Orzech\u00f3w \u2013 cmentarz wojenny <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(ze \u015bladami mogi\u0142 ziemnych)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskaekologia24.pl\/styl-zycia\/regiony\/gminy\/gmina-sosnowica\/zabytki-muzea\/1137\/kurhan-szwedzka-mogila\"><strong>Kurhan \u201eSzwedzka Mogi\u0142a\u201d<\/strong> <\/a><strong>&nbsp;(w<\/strong> lesie ko\u0142o Zienek, poch\u00f3wek szkieletowy ludno\u015bci kultury trzci\u0144skiej z II okresu epoki br\u0105zu)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/zabytek.pl\/pl\/obiekty\/cmentarz-zydowski-674903\"><strong>Cmentarz \u017bydowski w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;(cmentarz na stronie <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/miejscowosci\/s\/1652-sosnowica\/114-cmentarze\/33249-cmentarz-zydowski-w-sosnowicy\"><strong>Wirtualny Sztetl <\/strong><\/a>&nbsp;; kirkut znajduje si\u0119 przy drodze z Sosnowicy do Urszulina)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/dziedzictwo-kulturowe\/\"><strong>Spichlerz drewniany w G\u00f3rkach&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskiezabytki.pl\/m\/obiekt\/1798\/Pieszowola\/\"><strong>Za\u0142o\u017cenia dworskie Krasowskich w Pieszowoli <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskaekologia24.pl\/styl-zycia\/regiony\/gminy\/gmina-sosnowica\/zabytki-muzea\/1130\/aleja-wzdluz-ulicy-mickiewicza-oraz-staw-hetman\"><strong>Sosnowica &#8211; aleja wzd\u0142u\u017c ulicy Mickiewicza oraz staw Hetman <\/strong><\/a>&nbsp;(&nbsp; upami\u0119tnione pobytem Tadeusza Ko\u015bciuszki)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/lublin.ipn.gov.pl\/pl5\/aktualnosci\/157987,W-Sosnowicy-upamietniono-Czeslawa-Czaplinskiego-17-stycznia-2022.print\"><strong>Pomnik \u017bo\u0142nierzy AK i WiN w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.slowopodlasia.pl\/artykul\/9974,gmina-sosnowica-sosnowica-upamietni-wojne-polsko-bolszewicka\"><strong>Pomnik Nieznanego \u017bo\u0142nierza z lat 1914 \u2013 1920 w Sosnowicy&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/POM_Gorki.pdf\"><strong>Pole bitwy powsta\u0144czej z 1863 r. ko\u0142o G\u00f3rek <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;&nbsp;(na p\u00f3\u0142noc od wsi przy drodze do Sosnowicy)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/dziedzictwo-kulturowe\/\"><strong>Gminne kapliczki, krzy\u017ce przydro\u017cne <\/strong><\/a><strong><em>&nbsp;<\/em><\/strong>(z galeri\u0105 fotografii)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/inne-atrakcje\/\"><strong>Atrakcje turystyki historycznej w najbli\u017cszej okolicy gminy Sosnowica <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/dziedzictwo-kulturowe\/\"><strong>Stara drewniana zabudowa w miejscowo\u015bciach Nowy Orzech\u00f3w, Stary Orzech\u00f3w, Lejno, Kropiwki, Pieszowola i Turno <\/strong><\/a>&nbsp;(z galeri\u0105 fotografii, obiekty te nie s\u0105 wpisane do rejestru zabytk\u00f3w)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskaekologia24.pl\/styl-zycia\/regiony\/gminy\/gmina-sosnowica\/zabytki-muzea\/1127\/zespol-rezydencyjny-w-sosnowicy\"><strong>Sosnowica &#8211; zesp\u00f3\u0142 rezydencyjny z dworsk\u0105 oficyn\u0105 z 1753 roku <\/strong><\/a>&nbsp;(oficyn\u0119 p\u00f3\u0142nocn\u0105 zaadoptowano na pensjonat turystyczny \u201eDworek Ko\u015bciuszki\u201d, funkcjonuj\u0105cy obecnie jako centrum szkoleniowo \u2013 rekreacyjne). Patrz tak\u017ce: &nbsp;<a href=\"https:\/\/oczamiduszy.pl\/gallery\/sosnowica\/\"><strong>\u201eSosnowica\u201d <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;oraz <a href=\"https:\/\/www.dwory.cal24.pl\/podstrony\/sosnowica.php?wojew=lubelskie\"><strong>zesp\u00f3\u0142 rezydencjonalny: &#8211; oficyna I &#8211; oficyna II <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/Quest_I.pdf\"><strong>Quest \u2013 wyprawa odkrywc\u00f3w \u201e\u015aladami romantycznej historii Tadeusza Ko\u015bciuszki i Ludwiki Sosnowskiej\u201d <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.poleskipn.pl\/index.php\/atrakcje\/82-sciezka-przyrodniczo-historyczna-oboz-powstanczy\"><strong>Lipniak &#8211; \u015acie\u017cka Przyrodniczo-Historyczn\u0105 &#8222;Ob\u00f3z Powsta\u0144czy&#8221; <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>ATRAKCJE TURYSTYKI PRZYRODNICZEJ<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/gmina\/walory-gminy\/\"><strong>Walory przyrodnicze gminy <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(rozleg\u0142y i ciekawy tekst)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/\"><strong>Turystyka na stronie Gminy<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/szlaki-turystyczne\/\"><strong>Wykaz szlak\u00f3w turystycznych przebiegaj\u0105cych przez teren gminy&nbsp; <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(<strong>Szlak Centralny Pojezierza \u0141\u0119czy\u0144sko \u2013 W\u0142odawskiego<\/strong>&nbsp; \u2013 (niebieski Szlak Turystyczny PTTK); <strong>Szlak historyczno \u2013 przyrodniczy Sosnowica \u2013 Jamniki \u201eNa\u0142\u0119cz\u201d; Szlak \u201e\u015aladami wschodnios\u0142owia\u0144skiej tradycji cerkiewnej na Polesiu Lubelskim\u201d ; Tras\u0119 rowerow\u0105 po Lasach Parczewskich \u201eSzlakiem Dzikiej Przyrody\u201d; \u015acie\u017cka przyrodnicza Poleskiego Parku Narodowego \u201ePerehod\u201d; \u015acie\u017cka edukacyjno-przyrodnicza \u201eBorek\u201d)<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/parczew.lublin.lasy.gov.pl\/obiekty-edukacyjne\/-\/asset_publisher\/1M8a\/content\/obiekty-edukacyjne?_101_INSTANCE_1M8a_viewMode=view&amp;redirect=https%3A%2F%2Fparczew.lublin.lasy.gov.pl%2Fobiekty-edukacyjne%3Fp_p_id%3D101_INSTANCE_1M8a%26p_p_lifecycle%3D0%26p_p_state%3Dnormal%26p_p_mode%3Dview%26p_p_col_id%3Dcolumn-1%26p_p_col_count%3D1#.YRDNRkAwiM8\">\u015acie\u017cki edukacyjne Poleskiego Parku Narodowego <\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/szlaki-turystyczne\/\"><strong>Szalki fragmentarycznie biegn\u0105ce przez obszar Gminy <\/strong><\/a><strong><u>&nbsp;&nbsp;<\/u><\/strong><strong>(szlak c<\/strong><strong>zerwony \u201ePartyzancki\u201d; rowerowa \u015bcie\u017cka dydaktyczna \u201eMietiu\u0142ka\u201d,<\/strong> <strong>Poleski Szlak Konny)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskaekologia24.pl\/styl-zycia\/regiony\/gminy\/gmina-sosnowica\/zabytki-muzea\/1131\/park-lesny-w-sosnowicy-lasek\"><strong>Park Le\u015bny w Sosnowicy Lasek <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(za\u0142o\u017cony przed I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/jeziora\/\"><strong>Jeziora po\u0142o\u017cone na terenie gminy <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/jeziorapolski.pl\/jezioro-czarne-sosnowickie\/\"><strong>Jezioro Czarne Sosnowickie <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polskaekologia24.pl\/styl-zycia\/regiony\/gminy\/gmina-sosnowica\/atrakcje-przyrodnicze\/732\/jezioro-skomielno-skomelno\"><strong>Jezioro Skomielno \/ Skomelno&nbsp; <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Jezioro_Bia%C5%82e_Sosnowickie\"><strong>Jezioro Bia\u0142e Sosnowickie \/ Libiszowskie <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Jezioro_Tomaszne\"><strong>Jezioro Tomasznie \/ Tomaszne&nbsp; <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Jezioro_Zag%C5%82%C4%99bocze\"><strong>Jezioro Zag\u0142\u0119bocze&nbsp; <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Jezioro_Zienkowskie\"><strong>Jezioro Zienkowskie <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Gumienko_(jezioro)\"><strong>Jezioro Gumienko <\/strong><\/a><strong>&nbsp;<em>&nbsp;<\/em>(<\/strong>wymieniane w \u017ar\u00f3d\u0142ach jako Humieniec)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Rezerwat_przyrody_Torfowisko_przy_Jeziorze_Czarnym\"><strong>Rezerwat przyrody Torfowisko przy Jeziorze Czarnym <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/GminaSosnowica\/posts\/-przypominamy-%C5%BCe-przy-placu-zabaw-w-sosnowicy-znajduje-si%C4%99-t%C4%99%C5%BCnia-solankowa-zapr\/1216527166933447\/\"><strong>T\u0119\u017cnia solankowa w Sosnowicy<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/ugsosnowica.bip.lubelskie.pl\/upload\/pliki\/raport-2019.pdf\"><strong>Platforma widokowa w miejscowo\u015bci Turno <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/baza-noclegowo-gastronomiczna\/\"><strong>BAZA NOCLEGOWWA W GMINIE SOSNOWICA <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;(m.in. pola namiotowe nad jeziorem Czarnym<em>, <\/em>,,Pokoje Sosnowica\u201d<em>, <\/em>,,BIA\u0141AS\u00d3WKA\u201d, Agroturystyka \u201eLawendowy Domek\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>Centrum Szkoleniowo \u2013 Rekreacyjne \u201eDworek Ko\u015bciuszki\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/www.poleskizakatek.pl\/\">\u201eSiedlisko Poleski Zak\u0105tek\u201d<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/powiat.parczew.pl\/p,85,baza-noclegowa\"><strong>,,CHATA ADELA HULEWSKA\u201d w Starym Orzechowie <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/p\/Kierunek-G%C3%B3rki-100092813378854\/?_rdr\">,,Kierunek G\u00f3rki\u201d <\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/www.parczew.lublin.lasy.gov.pl\/\">Pokoje w siedzibie Nadle\u015bnictwa Parczew w Sosnowicy<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.zaglebocze.pl\/\"><strong>O\u015brodek Wypoczynkowy \u2013 Szkoleniowy \u201eZag\u0142\u0119bocze\u201d <\/strong><\/a>&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/modrzewiowyzajazd.pl\/okolica.php\"><strong>Agroturystyczna Modrzejowy Zajazd <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>SPORT<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ludowy Klub Sportowy \u201eGrom\u201d w Sosnowicy <a href=\"https:\/\/rejestr.io\/krs\/48058\/ludowy-klub-sportowy-grom-w-sosnowicy\"><strong>https:\/\/rejestr.io\/krs\/48058\/ludowy-klub-sportowy-grom-w-sosnowicy<\/strong><\/a> &nbsp;&nbsp;(powsta\u0142 w 1996 roku)<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/profile.php?id=100057142013340&amp;locale=pl_PL\"><strong>Uczniowski Klub Sportowy \u201eZODIAK\u201d w Sosnowicy <\/strong><\/a>&nbsp;(w roli&nbsp; dyscypliny wiod\u0105cej \u2013 siatk\u00f3wka)<\/p>\n\n\n\n<p>Na terenie gminy istniej\u0105 place zabaw i miejsca spotka\u0144 w miejscowo\u015bciach: Pieszowola, Pasieka, Sosnowica, Zienki, Nowy Orzech\u00f3w, Stary Orzech\u00f3w, Turno, Turno Osada, G\u00f3rki. Boiska sportowe znajduj\u0105 si\u0119 w miejscowo\u015bciach: Zienki, G\u00f3rki, Lejno, Nowy Orzech\u00f3w, Sosnowica, Turno Osada, Turno, natomiast si\u0142ownie na wolnym powietrzu powsta\u0142y &nbsp;w miejscowo\u015bciach: Sosnowica, Zienki, Stary Orzech\u00f3w, Turno Osada. Patrz <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/05\/RAPORT-za-2023-rok.pdf\"><strong>TUTAJ<\/strong><\/a>&nbsp; ; Por\u00f3wnaj <a href=\"https:\/\/nowa.sosnowica.pl\/turystyka\/zycie-kulturowe\/\"><strong>TUTAJ <\/strong><\/a>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>VIDEOTEKA<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"faqs-content-inside\">Za pomoc\u0105 wyszukiwarki <a href=\"https:\/\/www.google.com\/search?sca_esv=b279387295a54f15&amp;sxsrf=ANbL-n6vAv5cd5FxFn64bJTS5-3moC3_8A:1772040182632&amp;udm=7&amp;fbs=ADc_l-aTuuAJ5fCRiMSMSikFOrGF6bdyujK3KN_bbLSQcwMis7fgHPo1G5VQ8tXla0gZ4RM4ZkiQlWAidlDhMZV-c2Yx9HW3lcHIE0WxhbY-OEWejyiSLl6Gd1y40UoYHd0rTrRzEOqMe8bgLUZhu3spC73tMjSfTPlj0yrfYSyS0fkFl8VE2-n-ApSM7sBSQueqfbZjmFcsAiQ42O6w4SYeaq9mgFiCDQ&amp;q=Gmina+Sosnowica&amp;sa=X&amp;sqi=2&amp;ved=2ahUKEwjA-_OMlPWSAxXF3QIHHX9TD_gQtKgLegQIFBAB&amp;biw=1500&amp;bih=692&amp;dpr=1.28\"><strong>Google z tagiem Gmina Sosnowica <\/strong><\/a>znale\u017a\u0107 mo\u017cna niewiele film\u00f3w (nawet tych promuj\u0105cych gmin\u0119). Lepiej sytuacja wygl\u0105da na <a href=\"https:\/\/www.google.com\/search?q=Youtube+Gmina+Sosnowica&amp;sca_esv=b279387295a54f15&amp;udm=7&amp;biw=1500&amp;bih=692&amp;sxsrf=ANbL-n6pWGKTQQ8idke8Sv_MkxmsqOy1uw%3A1772040190815&amp;ei=_i-faaS-MfyP-d8P87jzqQ8&amp;ved=0ahUKEwikteeQlPWSAxX8R_4FHXPcPPUQ4dUDCBE&amp;oq=Youtube+Gmina+Sosnowica&amp;gs_lp=EhZnd3Mtd2l6LW1vZGVsZXNzLXZpZGVvIhdZb3V0dWJlIEdtaW5hIFNvc25vd2ljYTIFEAAY7wUyBRAAGO8FMggQABiABBiiBDIIEAAYgAQYogQyBRAAGO8FSIVcUOYIWJlGcAJ4AJABAJgBa6AB4weqAQM5LjK4AQzIAQD4AQGYAg2gAtIIwgIHECMYsAIYJ5gDAIgGAZIHAzguNaAHmyyyBwM2LjW4B8kIwgcHMC4zLjUuNcgHUoAIAQ&amp;sclient=gws-wiz-modeless-video\"><strong>Youtube<\/strong><\/a> , gdzie dominuj\u0105 filmy okoliczno\u015bciowe (do\u017cynki, uroczysto\u015bci religijne, gminne, szkolne, po\u017carnicze etc.). Najwi\u0119cej jest produkcji dotycz\u0105cych walor\u00f3w przyrodniczych gminy, ale te\u017c historii (Por\u00f3wnaj <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/results?search_query=Sosnowica\">TUTAJ<\/a> . &nbsp;Transmisje posiedze\u0144 rady gminy od 2024 do 2026 r. znale\u017a\u0107 mo\u017cna <a href=\"https:\/\/www.obradyonline.pl\/widget-klient-vod\/85\"><strong>TUTAJ <\/strong><\/a>&nbsp;(sporo film\u00f3w po\u015bwi\u0119conych jest w\u0119dkowaniu)<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Nazwa, przynale\u017cno\u015b\u0107 administracyjna<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Dawniej Sosznovycza, Sosnovycza, de Sosnowica, Sosnowica (1712). Nazwa wsi nale\u017cy do toponim\u00f3w zwi\u0105zanych z flor\u0105 utworzonych za pomoc\u0105 formantu <em>-owica<\/em> [Czopek, 1988, s. 23]. S\u0142ownik Rymuta podaje, \u017ce od przymiotnika sosnowy z sufiksem &#8211;<em>ica<\/em>, lub od s\u0142owa \u2018sosna\u2019 z sufiksem &#8211;<em>owica<\/em> [NMP, 2018, t. 15, s. 81]. Na tej podstawie mo\u017cna przypuszcza\u0107, \u017ce wie\u015b powsta\u0142a na obszarach o przewadze drzewostanu sosnowego.<\/p>\n\n\n\n<p>W \u015bredniowieczu oraz XVI\u2013XVIII w. wie\u015b, a nast\u0119pnie miasto, by\u0142y usytuowane na obszarze powiatu che\u0142mskiego w ziemi che\u0142mskiej [\u0106wik, Reder, 1977, s. 29; Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 20]. Po III rozbiorze Rzeczypospolitej miejscowo\u015b\u0107 znalaz\u0142a si\u0119 w zaborze austriackim w cyrkule che\u0142mskim (Galicji Zachodniej). <\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"905\" height=\"549\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mapa1.Sosnowica.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22006\" style=\"aspect-ratio:1.648477795949176;width:437px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mapa1.Sosnowica.jpg 905w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mapa1.Sosnowica-300x182.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mapa1.Sosnowica-768x466.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 905px) 100vw, 905px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Sosnowica na austriackiej mapie Heldensfelda z 1801-1804 r. [https:\/\/maps.arcanum.com\/en\/]<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Po w\u0142\u0105czeniu w 1809 r. tzw. Nowej Galicji do Ksi\u0119stwa Warszawskiego, w 1810 r. Sosnowica wesz\u0142a w sk\u0142ad powiatu w\u0142odawskiego departamentu siedleckiego [DPKW, 1811, t. 2, nr 16, s. 148]. Po powstaniu w 1815 r. Kr\u00f3lestwa Polskiego, w wyniku reformy administracyjnej z 1816 r., znalaz\u0142a si\u0119 powiecie w\u0142odawskim obwodu radzy\u0144skiego wojew\u00f3dztwa podlaskiego (od 1837 r. guberni podlaskiej) [DPKP, 1816, t. 1, s. 119]. W latach 1844\u20131866 le\u017ca\u0142a w okr\u0119gu w\u0142odawskim powiatu radzy\u0144skiego guberni lubelskiej, a od 1867 r. w powiecie w\u0142odawskim guberni siedleckiej (w latach 1912\u20131915 guberni che\u0142mskiej) [DPKP, 1867, t. 66, s. 279]. W latach 1915\u20131918 r. znajdowa\u0142a si\u0119 w strefie wojskowej okupacji niemieckiej, tzw. Etappen Inspektion Armee Bug. Po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci przez Polsk\u0119 (1919\u20131939) nale\u017ca\u0142a do powiatu w\u0142odawskiego wojew\u00f3dztwa lubelskiego.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"504\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mapa3.Sosnowica-1024x504.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22007\" style=\"aspect-ratio:2.0317466470269014;width:487px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mapa3.Sosnowica-1024x504.jpg 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mapa3.Sosnowica-300x148.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mapa3.Sosnowica-768x378.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/mapa3.Sosnowica.jpg 1458w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Sosnowica na Mapie Taktycznej Polski z 1931 r. [http:\/\/polski.mapywig.org\/]<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>W czasie okupacji niemieckiej (1939\u20131944) w\u0142\u0105czono j\u0105 do powiatu che\u0142mskiego. Od 1944 r. ponownie w powiecie w\u0142odawskim wojew\u00f3dztwa lubelskiego. W 1954 r. wesz\u0142a w sk\u0142ad powiatu parczewskiego [DzU, 1954, nr 49, poz. 241]. W latach 1975\u20131998 w wojew\u00f3dztwie bialskopodlaskim. Potem w powiecie parczewskim wojew\u00f3dztwa lubelskiego.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Gmina<\/h3>\n\n\n\n<p>Gminy dominialne powsta\u0142y na podstawie Konstytucji Ksi\u0119stwa Warszawskiego, dekretem ksi\u0119cia warszawskiego Fryderyka Augusta z 23 II 1809 r., wprowadzono gminy wiejskie, na czele kt\u00f3rych stali w\u00f3jtowie, kt\u00f3rymi zostawali z urz\u0119du w\u0142a\u015bciciele d\u00f3br ziemskich, kt\u00f3rzy za zgod\u0105 w\u0142adz zwierzchnich mogli wyznacza\u0107 swoich zast\u0119pc\u00f3w. W\u00f3jtowie byli wykonawcami zarz\u0105dze\u0144 w\u0142adz pa\u0144stwowych, opiekowali si\u0119 maj\u0105tkiem gminnym, czuwali nad bezpiecze\u0144stwem, porz\u0105dkiem i zdrowiem mieszka\u0144c\u00f3w. Pomoc\u0105 w\u00f3jtom w poszczeg\u00f3lnych wsiach s\u0142u\u017cyli so\u0142tysi [DPKW, 1809, t. 1, s. 227\u2013236]. W pierwszej po\u0142owie XIX w. miejscowo\u015b\u0107 nale\u017ca\u0142a do gminy Sosnowica. W jej sk\u0142ad wchodzi\u0142y: Sosnowica (osada) Sosnowica (wie\u015b i folwark), Lasek v. \u017bu\u0142awa (obecnie Izabelin), Bohutyn, Olch\u00f3wka, G\u00f3rki ze Spoczynkiem i Le\u015bniowem. Zast\u0119pc\u0105 w\u00f3jta w niej by\u0142 m.in. \u0141ukasz Jaworski [APL, MSGL, sygn. 167]. Po utworzeniu na mocy ukazu cara Aleksandra II gmin samorz\u0105dowych w Kr\u00f3lestwie Polskim, wie\u015b wesz\u0142a w sk\u0142ad gminy Turno, powsta\u0142ej w 1865 r. [APL, BKSW, sygn. 4], kt\u00f3rej siedzib\u0119 w 1927 r. przeniesiono do Wo\u0142oskowoli. W 1933 r. utworzono gromad\u0119 Sosnowica, w sk\u0142ad kt\u00f3rej wesz\u0142y osada i wie\u015b [LDW, 1933, nr 22, poz. 181]. Po likwidacji gmin w 1954 r. powsta\u0142a gromada Sosnowica (Sosnowica, Sosnowica Dw\u00f3r, G\u00f3rki, Lipniak, Olch\u00f3wka, Zb\u00f3jno) [DUWRNwL, 1954, nr 15, poz. 64]. W 1959 r. trafi\u0142y do niej Turno i Kropiwki [DzU,&nbsp;1958, nr&nbsp;76, poz.&nbsp;392]. W 1960 do gromady w\u0142\u0105czono: Komar\u00f3wka, Lejno, Orzech\u00f3w Nowy, Zam\u0142yniec i Orzech\u00f3w Stary oraz koloni\u0119 Dalczek\u0105t [DUWRNwL, 1959, nr 9, poz.63]. W 1961 r. do gromady przy\u0142\u0105czono Zienki [Dz.U. 1961 nr 54 poz. 304], a w 1969 r. Hol\u0119 i Pieszowol\u0119 [DUWRNwL, 1968, nr 13, poz. 100]. Od 1973 r. wie\u015b nale\u017cy do gminy Sosnowica [DUWRNwL, 1972, nr 12, poz. 239].<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Miasto<\/h3>\n\n\n\n<p>Prawo miejskie Sosnowica mia\u0142a otrzyma\u0107 w 1685 r. na podstawie przywileju wydanego przez kr\u00f3la Jana III Sobieskiego, zapewne na skutek stara\u0144 \u00f3wczesnego w\u0142a\u015bciciela miejscowo\u015bci, Oktawiana Sosnowskiego, chocia\u017c kwestia ta pozostaje bli\u017cej niewyja\u015bniona. W XVIII stuleciu Sosnowica prawdopodobnie mia\u0142a trudno\u015bci z utrzymaniem statusu miasta, skoro odnawiany by\u0142 on przywilejem z 1740 r. [Wawryniuk 2009, s. 61; SGKP, XI, s. 1051]. Na pocz\u0105tku XIX w. miasteczko Sosnowica zaliczane by\u0142o do V kategorii miast Kr\u00f3lestwa Polskiego. Na pocz\u0105tku XIX w. miasteczko by\u0142o administrowane przez w\u00f3jta, popularnie nazywanego burmistrzem. W 1818 r. wprowadzono obowi\u0105zek utrzymywania w miastach magistratu, z burmistrzem na czele pobieraj\u0105cym pensj\u0119 w wysoko\u015bci 600 z\u0142p. \u00d3wczesna w\u0142a\u015bcicielka Sosnowicy Tekla Sosnowska zadeklarowa\u0142a uiszczanie sk\u0142adki na finansowanie dzia\u0142alno\u015bci magistratu Sosnowicy, w minimalnej wysoko\u015bci dopuszczalnej przez prawo [AGAD, KRSW, sygn. 3997]. Nie jest pewne, czy Sosnowska op\u0142aci\u0142a sk\u0142adk\u0119. W tej sytuacji w 1822 r. Sosnowica, kt\u00f3ra liczy\u0142a w\u00f3wczas prawdopodobnie mniej ni\u017c 100 mieszka\u0144c\u00f3w, utraci\u0142a prawo miejskie [Kazimierski, 1994, s. 15]. Osada zachowa\u0142a jednak nadal pewne cechy miejsko\u015bci, dzi\u0119ki temu, \u017ce zamieszkuj\u0105cy je \u017bydzi zajmowali si\u0119 rzemios\u0142em i handlem.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Mikrotoponimia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Wed\u0142ug Krajowego Rejestru Urz\u0119dowego Podzia\u0142u Terytorialnego Kraju (stan na 1.08.2024) wie\u015b nie ma cz\u0119\u015bci sk\u0142adowych [https:\/\/eteryt.stat.gov.pl\/].<\/p>\n\n\n\n<p>W Sosnowicy w drugiej po\u0142owie XV w. odnotowano dwa uroczyska o nazwie Le\u015bni\u00f3w i Bohuty\u0144 [KZC-dek, 1, 108]. W tym samym czasie przez wie\u015b przep\u0142ywa\u0142a rzeka o nazwie Sosn\u00f3wka, kt\u00f3r\u0105 nale\u017cy identyfikowa\u0107 najprawdopodobniej z dzisiejsz\u0105 Piwoni\u0105 [KZC-dek, 1, 108]. W drugiej po\u0142owie XIX wieku w Sosnowicy pos\u0142ugiwano si\u0119 nast\u0119puj\u0105cymi nazwami terenowymi: Bie\u0142yj Bagon, Bieriestok, Golendernija, Krug\u0142yje, \u0141ug, Osiny, Plesy, Pod Krywinoju, Primirki, Sokole, Stawiska, Stawki, U Sielenija, Skorotki, Wo\u0142cza Gora, Wo\u0142oczki, Wo\u0142oki, W Sielenij, Wyr\u0119by, Za Bohutynom, Za Czernym, Za Wielicze i \u017bere\u0142a [APL, ZTL, sygn. 3278].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Antroponimia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Antroponimy w\u0142a\u015bcicieli wsi s\u0105 zwi\u0105zane w wi\u0119kszo\u015bci z kr\u0119giem kultury i wyznania prawos\u0142awnego, z kt\u00f3rego wywodzi\u0142a si\u0119 rodzina Sosnowskich. W XV w. wyst\u0119puj\u0105 przedstawiciele tej familii o imionach Chwedor, Duchna, Fedor, Herchory, Jonasz, Maria, Olena, Sta\u0144ko [AGAD, ASK, I, 37, 241v; KZH, 1, 141\u2013142; KZC, 2, 43v, 72; 53, 9v].<\/p>\n\n\n\n<p>W 1864 r. we wsi uw\u0142aszczono nast\u0119puj\u0105cych gospodarzy: Bakuk Georgij, Buchta Filip, Buchta Filip, Buchta J\u00f3zefat, Buchta Piotr, Buchta U\u0142as, Du\u015b Iwan, Du\u015b Semen, Dydycz Semen, Filipiuk Anton, Franc Andriej, Franc Andriej, Go\u0142od Iwan, Go\u0142ody Iwan, Grziwaczewski Osip, Grziwaczewski Wawrzyniec, Iwanina Korni\u0142a, Jonko Ignat, Jonko Iwan, Jonko Stepan, Kociuba Wasilij, Kolinowski Grigorij, Korokan Semen, Korokan Wasilij, Korzan Dani\u0142, Koszka Timofiej, Krupa Piotr, Ku\u0142ygawiuk Osip, Ku\u0142ygawiuk Semen, Litwiniuk Stepan, \u0141u\u0107 Fieodor, Michalczuk Ignatij, Michalczuk Iwan, Miro\u0144czuk Kondrat, Mitryczuk Maksim, Panasiuk Andriej, Panasiuk Micha\u0142, Puch Niko\u0142aj, Pucha Wasilij, Saj Semen, Saj Stepan, Stelmaszuk Semen, Szeremeta Andriej, Szeremeta Iwan, Szeremeta Jakow, Szewczuk Iwan, Szimczuk Grigorij, Szimczuk Iwan, Szimczuk Piotr, Szimczuk Semen, Szimczuk Stanis\u0142aw, Szimczuk Wojciech, Szumi\u0144ski Filip, Szumi\u0144ski Grigorij, Telgejczuk Micha\u0142 i Tielak v. Ta\u0142a\u015b Hry\u0107 APL, ZTL, sygn. 3278]. W 1866 r. uw\u0142aszczono w osadzie: Wisznia Herszko, Wisznia Bienia, Jelbam Szimel, Dowid Abram, Griszpan Moszka, Griszpan Stratel, Fimman Abus, \u017bito Josel, Zifel Moszka, Weczchejn Lejbu\u015b, Buchwal Mosio, Hrynszpan Ferka, Rodbina Chaim Lejb, Lerner Moszko, Buchwal Kelma, Guchman Samson, Weczchejn Mejer, Grinszpan Ejzyk, Lerner Szulim, Ryfa Wulf, Hryd Wulf, Weczchejn Wulf, Wazbrejek Szimfa, Weczchejn Mota, T\u0142usty Wulf, Szewc Falko, Edelman Boruch, Wiszniak Aron Dawid, Fiszman Pinkes, \u015amieciuch Dawid, Szawrsztejn Go\u0142da i Szyja Lejb [APL, ZTL, sygn. 3279].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Archeologia o najdawniejszym osadnictwie<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Z kwerendy i systematycznych bada\u0144 powierzchniowych prowadzonych w ramach AZP w roku 1997 <a>oraz p\u00f3\u017aniejszych dora\u017anych inspekcji znanych jest <\/a>18 stanowisk (\u015blady osadnicze, obozowiska, siedliska). Pierwsze penetracje w rejonie Sosnowicy prowadzi\u0142 archeolog-amator Stanis\u0142aw Cercha na pocz\u0105tku XX w., weryfikowane przez Jana Machnika z o\u015brodka krakowskiego w roku 1963 \u2013 m.in. krzemienne narz\u0119dzia i p\u00f3\u0142surowiec z paleolitu schy\u0142kowego (?) i mezolitu, tak\u017ce ceramika z neolitu, epoki br\u0105zu i p\u00f3\u017aniejsza \u2013 brak bli\u017cszej chronologii [Machnik 1969, 375 i n.; Libera 1998, 67]. Kolejne \u015blady osadnicze (ceramika) uzyskano na pocz\u0105tku lat 1970. ze zbioru amatorskiego (krzemienie) oraz bada\u0144 powierzchniowych prowadzonych pracownik\u00f3w Uniwersytetu Warszawskiego \u2013 w obu przypadkach nieokre\u015blone chronologicznie [G\u0142osik, Kowalski 1974, 98; Rejchert, Cyngot 1988, 27<a>]. Kilka kolejnych stanowisk pochodzi z penetracji Karola Nadka\u0144skiego w roku 1997.<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Z bada\u0144 AZP zebrane wytwory krzemienne pochodz\u0105 z paleolitu schy\u0142kowego lub mezolitu, natomiast u\u0142amki ceramiki naczyniowej z wczesnej epoki br\u0105zu (kultura trzciniecka) oraz okresu p\u00f3\u017anego \u015bredniowiecza i nowo\u017cytnego (w zakresie XVI-XIX w.) [NID, AZP obszar 71-86 \u2013 jedno ze stanowisk lokalizacja: Nadle\u015bnictwo Sosnowica; <a>tak\u017ce Banasiewicz-Szyku\u0142a 2004, tabl. I: <\/a>4, 5].<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"442\" height=\"575\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-7.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-21734\" style=\"aspect-ratio:0.7686893665588739;width:398px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-7.png 442w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-7-231x300.png 231w\" sizes=\"auto, (max-width: 442px) 100vw, 442px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Wyb\u00f3r zabytk\u00f3w z neolitu i\/lub wczesnej epoki br\u0105zu pochodz\u0105cych ze zbior\u00f3w Stanis\u0142awa Cerchy z rejonu Sosnowicy [Machnik 1969, ryc. 3].<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Pierwsza wzmianka o osadzie<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><a>Osada po raz pierwszy pojawia si\u0119 w \u017ar\u00f3d\u0142ach w 1440 roku. W zapisie tym wyst\u0119puje szlachetny Sta\u0144ko z Sosnowicy, w sprawie sporu z Hrynczem synem Chodora, mieszczaninem z Brze\u015bcia [KZC, 2, 43v; Czarnecki, 1997, s. 57].<\/a> Nie ma jednak pewno\u015bci czy wie\u015b nie istnia\u0142a wcze\u015bniej. Brak wcze\u015bniejszych informacji mo\u017ce by\u0107 konsekwencj\u0105 tego, \u017ce do czasu obj\u0119cia tych obszar\u00f3w przez administracj\u0119 i prawo polskie nie mamy zachowanych ksi\u0105g s\u0105dowych, kt\u00f3re mog\u0142yby poszerzy\u0107 wiedz\u0119 na temat rozwoju sieci osadniczej. W pocz\u0105tkowym okresie istnienia wie\u015b pos\u0142ugiwa\u0142a si\u0119 prawem ruskim, podobnie jak inne osady ulokowane na tym obszarze. Z czasem zapewne wprowadzono w niej elementy prawa niemieckiego przenikaj\u0105ce z s\u0105siednich ziem polskich. W 1471 r. po raz pierwszy w \u017ar\u00f3d\u0142ach pojawia si\u0119 wzmianka o so\u0142ectwie w tej\u017ce wsi [KZC, 3, 501; Ko\u0142acz-Chmiel, 2009, s. 142].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">W\u0142a\u015bciciele <\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>W\u0142a\u015bciciele Sosnowicy wywodzili si\u0119 najprawdopodobniej spo\u015br\u00f3d dawnego bojarstwa ziemi che\u0142mskiej. Mo\u017cemy przypuszcza\u0107, \u017ce okolice tej wsi znajdowa\u0142y si\u0119 w ich posiadaniu jeszcze przed przej\u015bciem tych obszar\u00f3w we w\u0142adanie Polski. Pierwszym, znanym przedstawicielem tej rodziny wyst\u0119puj\u0105cym w \u017ar\u00f3d\u0142ach jest Sta\u0144ko z Sosnowicy. Wyst\u0119puje on po raz pierwszy w \u017ar\u00f3d\u0142ach w roku 1440 w sporze z Hrynczem synem Chodora, mieszczaninem z Brze\u015bcia [KZC, 2, 43v]. Nie jest on jedynym dziedzicem wsi, gdy\u017c niemal w tym samym okresie (1445 r.) w \u017ar\u00f3d\u0142ach pojawia si\u0119 Fedor z Sosnowicy w sporze ze Stefanem, starost\u0105 horodelskim [KZC, 53, 9v]. Sta\u0144ko, zapisywany r\u00f3wnie\u017c jako Miko\u0142aj, pozostaje w\u0142a\u015bcicielem wsi przez nast\u0119pne dziesi\u0119ciolecia, gdy\u017c w 1465 r. ma miejsce ugoda pomi\u0119dzy Sta\u0144k\u0105 i Duchn\u0105 dziedzicami Sosnowicy, a ich matk\u0105 Olen\u0105, obecnie \u017con\u0105 Racho\u017cy z Weremowic w sprawie oprawy jej wiana w wysoko\u015bci 50 grzywien zapisanych na wsi Sosnowica. Suma ta zosta\u0142a zabezpieczona wdowie na wsi Czartowice, w zamian za odst\u0105pienie jej roszcze\u0144 do d\u00f3br w Sosnowicy [KZH, 1, 141\u2013142; KZC, 1, 72; Jawor, Ko\u0142acz-Chmiel, Sochacka, 2023, s. 241\u2013243; Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 28]. Sta\u0144ko Sosnowski pojawia si\u0119 po raz ostatni w ksi\u0119gach ziemskich w 1476 roku. W kolejnych latach do dziedziczenia dochodz\u0105 jego potomkowie: Chwedor, Jonasz i Herchory (Jerzy) Sosnowscy [AGAD, ASK, I, 37, 241v; Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 28\u201330]. Chwedor odkupi\u0142 w 1516 r. cz\u0119\u015b\u0107 dziedzictwa brata Herchorego, kt\u00f3ry przeszed\u0142 z prawos\u0142awia na katolicyzm i przybra\u0142 imi\u0119 Jerzego, a nast\u0119pnie zosta\u0142 duchownym katolickim [APR, ZDP, 21242, 179].<\/p>\n\n\n\n<p>Przedstawiciele tej rodziny odgrywaj\u0105 ju\u017c pod koniec XV w. znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 nie tylko w obr\u0119bie s\u0105siaduj\u0105cych w\u0142o\u015bci, ale tak\u017ce ca\u0142ej ziemi che\u0142mskiej, a nawet Kr\u00f3lestwa Polskiego. Jeden z syn\u00f3w Sta\u0144ki Sosnowskiego \u2013 Iwaszko by\u0142 na prze\u0142omie wiek\u00f3w pisarzem kr\u00f3la Aleksandra Jagiello\u0144czyka [AVAK, t. XIX, s. 356]. W 1504 r. zosta\u0142 przez tego w\u0142adc\u0119 mianowany na stanowisko w\u0142adyki che\u0142mskiego i przybra\u0142 imi\u0119 Jonasz [AVAK, t. XIX, s. 356; Gil, 1999, s. 88]. Pe\u0142ni\u0142 ten urz\u0105d do 1508, kiedy Zygmunt Stary dokona\u0142 zmiany i odwo\u0142awszy Jonasza uczyni\u0142 w\u0142adyk\u0105 che\u0142mskim Filareta Ob\u0142a\u017anickiego. Po kilku jednak latach w 1533 r. Sosnowski zostaje ponownie w\u0142adyk\u0105 che\u0142mskim i piastuje ten urz\u0105d do swojej \u015bmierci w 1543 roku. W tym czasie uda\u0142o mu si\u0119 wyjedna\u0107 u Zygmunta Starego potwierdzenie przywileju budzi\u0144skiego z 1443 r. zr\u00f3wnuj\u0105cego Cerkiew prawos\u0142awn\u0105 z Ko\u015bcio\u0142em katolickim [AVAK, t. XIX, s. 89\u201391]. Istniej\u0105 przypuszczenia, \u017ce nast\u0119pnym w\u0142adyk\u0105 che\u0142mskim m\u00f3g\u0142 by\u0107 jego syn Micha\u0142 Sosnowski [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 30]. Natomiast drugi z syn\u00f3w Sta\u0144ki \u2013 Herchory Sosnowski, nie tylko zmieni\u0142 wyznanie na katolickie i przyj\u0105\u0142 imi\u0119 Jerzego, ale tak\u017ce zosta\u0142 duchownym katolickim. W 1518 r. biskup Jakub Buczacki mianowa\u0142 go kanonikiem che\u0142mskim [KZC, 2, 163\u2013164v, 328; Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 30].<\/p>\n\n\n\n<p>Po \u015bmierci Jonasza Sosnowskiego jego maj\u0105tek uleg\u0142 znacznemu rozdrobnieniu na skutek dzia\u0142\u00f3w, kt\u00f3re otrzymali jego synowie. Jego dobra w Sosnowicy, Turnie, Orzechowie Starym i Nowym zosta\u0142y podzielone pomi\u0119dzy czterech syn\u00f3w: Konstantego, Hurk\u0119, Micha\u0142a i Eustachego. Podzia\u0142 przeprowadzono w 1549 r., cztery lata po \u015bmierci ojca. Konstanty i Hurko otrzymali po sze\u015b\u0107 dworzyszcz (po trzy w ka\u017cdej wsi), karczm\u0119 i cz\u0119\u015b\u0107 m\u0142yna w Sosnowicy oraz barcie w borach Pyszniowskim i Chomie\u0144skim. Natomiast Micha\u0142 i Eustachy otrzymali jednego kmiecia w Sosnowicy, pi\u0119ciu kmieci i trzech zagrodnik\u00f3w w Orzechowie, a tak\u017ce m\u0142yn i pszczo\u0142y w borze Masznowskim, Opatkowskim i Okunkowskim.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u00f3wnolegle cz\u0119\u015b\u0107 d\u00f3br w Sosnowicy, Orzechowie i Turnie nale\u017ca\u0142a do Denisa Sosnowskiego, kt\u00f3ry prawdopodobnie by\u0142 kolejnym synem Sta\u0144ki. W p\u00f3\u017aniejszych \u017ar\u00f3d\u0142ach wyst\u0119puje on jako brat Jerzego. Po jego \u015bmierci dobra te przesz\u0142y cz\u0119\u015bciowo na \u0141ukasza Bielskiego, kt\u00f3ry odziedziczy\u0142 je po swojej ciotce Annie Okusk\u00f3wnie Bielskiej, c\u00f3rce Okuski Bielskiego i Marianny Sosnowskiej. Druga po\u0142owa XVI w. przynios\u0142a dalsze rozdrobnienie maj\u0105tku. Po \u015bmierci Hurki Sosnowskiego w 1554 r. dobrami zarz\u0105dza\u0142a jego wdowa Chwiedka wraz z synami Dobratynem i Iwanem. W 1556 r. synowie uzyskali ju\u017c w\u0142asne dzia\u0142y i wyst\u0119powali samodzielnie przed s\u0105dami. Wyj\u0105tkiem by\u0142 Hieronym, kt\u00f3ry prawdopodobnie pozostawa\u0142 we wsp\u00f3lnym dziale z Iwanem. W latach sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych XVI w. nast\u0105pi\u0142 kolejny podzia\u0142 d\u00f3br pomi\u0119dzy syna Denisa \u2013 Andrzeja Sosnowskiego \u2013 oraz spadkobierc\u00f3w \u0141ukasza Bielskiego: Fryderyka Wietrzy\u0144skiego, Jana Horode\u0144skiego, Ann\u0119 Bieleck\u0105 i Anastazj\u0119 Stawsk\u0105. Rozdrobnienie maj\u0105tku powodowa\u0142o liczne spory dotycz\u0105ce korzystania z las\u00f3w i jezior. Sprawy te zosta\u0142y uregulowane w latach 1577 i 1579 przed s\u0105dem, gdzie wyst\u0105pili synowie Jonasza Sosnowskiego z jednej strony oraz dziedzice Denisa i \u0141ukasza Bielskiego z drugiej. Pod koniec XVI w. Konstanty Sosnowski dokona\u0142 kolejnego podzia\u0142u d\u00f3br w 1581 r., przekazuj\u0105c je swoim synom: Janowi zwanemu Iwanem, Eustachemu i Miko\u0142ajowi. Z kolei synowie Micha\u0142a Sosnowskiego \u2013 Miko\u0142aj i Dobratyn \u2013 r\u00f3wnie\u017c uzyskali w\u0142asne dzia\u0142y w Sosnowicy. W XVII wieku r\u00f3d Sosnowskich pozostawa\u0142 nadal g\u0142\u00f3wnym w\u0142a\u015bcicielem d\u00f3br w Sosnowicy. Z tej linii wywodzi\u0142 si\u0119 Bogdan Sosnowski, syn Iwana Fecia\u0142owicza Sosnowskiego, kt\u00f3ry by\u0142 aktywny w licznych sprawach maj\u0105tkowych. Z jego potomstwa najwi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 odegra\u0142 Andrzej Sosnowski, kt\u00f3ry w 1624 r. zosta\u0142 poborc\u0105 podatkowym ziemi che\u0142mskiej. Funkcj\u0119 t\u0119 pe\u0142ni\u0142 wsp\u00f3lnie z Janem Miko\u0142ajem Dani\u0142owiczem. Synami Andrzeja byli Aleksander, Jan i Andrzej. Z tej linii wywodzi\u0142 si\u0119 tak\u017ce Oktawian Sosnowski, kt\u00f3ry w latach 1661\u20131664 pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 poborcy podatkowego. W 1662 r. otrzyma\u0142 tak\u017ce urz\u0105d miecznika brac\u0142awskiego. Uczestniczy\u0142 w walkach z powstaniem Chmielnickiego i bra\u0142 udzia\u0142 w bitwie pod Beresteczkiem. Z ma\u0142\u017ce\u0144stwa Oktawiana z Katarzyn\u0105 Zamiechowsk\u0105 urodzili si\u0119 synowie Pawe\u0142, Marcin i Albrecht. Pawe\u0142 by\u0142 genera\u0142em wojsk cudzoziemskiego autoramentu litewskiego i pe\u0142ni\u0142 urz\u0105d skarbnika che\u0142mskiego w latach 1760\u20131765. Marcin odziedziczy\u0142 dobra sosnowickie, natomiast Albrecht pe\u0142ni\u0142 urz\u0105d miecznika ziemi che\u0142mskiej.<\/p>\n\n\n\n<p>Z linii Marcina wywodzi\u0142 si\u0119 J\u00f3zef Sosnowski, kt\u00f3ry odziedziczy\u0142 znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 d\u00f3br w Sosnowicy, Orzechowie i Turnie. By\u0142 on najwybitniejszym przedstawicielem rodu. Karier\u0119 rozpocz\u0105\u0142 jako sekretarz w kancelarii hetmana wielkiego litewskiego Stanis\u0142awa Denhoffa, a nast\u0119pnie zosta\u0142 rotmistrzem pu\u0142ku bu\u0142awy wielkiej litewskiej. P\u00f3\u017aniej wszed\u0142 w kr\u0105g klienteli hetmana Ludwika Pocieja. J\u00f3zef Sosnowski odgrywa\u0142 tak\u017ce znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 w \u017cyciu politycznym Rzeczypospolitej. By\u0142 pos\u0142em na sejm oraz deputatem do Trybuna\u0142u Litewskiego. W 1754 r. obj\u0105\u0142 urz\u0105d pisarza wielkiego litewskiego, a nast\u0119pnie starosty brzeskiego. W 1771 r. zosta\u0142 mianowany wojewod\u0105 smole\u0144skim. Po pierwszym rozbiorze Polski otrzyma\u0142 bu\u0142aw\u0119 poln\u0105 litewsk\u0105. Zgromadzi\u0142 znaczny maj\u0105tek ziemski obejmuj\u0105cy m.in. Sosnowic\u0119 oraz dzier\u017cawione dobra Kropiwki nale\u017c\u0105ce do ekonomii brzeskiej. Jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcza by\u0142a bardzo rozleg\u0142a. Nale\u017ca\u0142 do grona za\u0142o\u017cycieli Kompanii Manufaktur We\u0142nianych w 1766 roku. Dochody czerpa\u0142 zar\u00f3wno z urz\u0119d\u00f3w, jak i z licznych dzier\u017caw i inwestycji finansowych. J\u00f3zef Sosnowski by\u0142 \u017conaty z Tekl\u0105 Zenowicz\u00f3wn\u0105, staro\u015bciank\u0105 sznitowsk\u0105. Z ma\u0142\u017ce\u0144stwa tego urodzi\u0142y si\u0119 dwie c\u00f3rki: Katarzyna i Ludwika. Katarzyna wysz\u0142a za J\u00f3zefa Wincentego Platera, natomiast Ludwika po\u015blubi\u0142a ksi\u0119cia J\u00f3zefa Lubomirskiego. Po \u015bmierci J\u00f3zefa Sosnowskiego w 1783 r. maj\u0105tek przeszed\u0142 w r\u0119ce jego \u017cony Tekli Zenowiczowej [Ko\u0142acz, Tarasiuk 2007, s. 23\u201346].<\/p>\n\n\n\n<p>Dobra ziemskie Sosnowica w 1802 r. od spadkobierczy\u0144 swojego kuzyna te\u017c J\u00f3zefa Sosnowskiego, tj. Katarzyny z Sosnowskich Platerowej i Ludwiki z Sosnowskich Potockiej naby\u0142 J\u00f3zef Sosnowski. Po jego \u015bmierci spadek w 1823 r. przej\u0119\u0142y jego dzieci: Tekla, Joanna i Stanis\u0142aw Stefan. W 1824 r. Tekla sprzeda\u0142a swoj\u0105 cz\u0119\u015b\u0107, przysz\u0142emu jej m\u0119\u017cowi Janowi Niepokojczyckiemu. Po kilku latach, w 1832 r. dokonano podzia\u0142u maj\u0105tku na trzy odr\u0119bne cz\u0119\u015bci, pomi\u0119dzy Janem Niepokojczyckim, Joann\u0105 z Sosnowskich, w\u00f3wczas ju\u017c po m\u0119\u017cu Skarszewsk\u0105 i Stanis\u0142awem Sosnowskim. Maj\u0105tek Sosnowica sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z osady, wsi i folwarku Sosnowica, wsi Bohutyn, G\u00f3rki, Olch\u00f3wka, Le\u015bniew i \u017bu\u0142awki otrzyma\u0142 w\u00f3wczas Stanis\u0142aw Sosnowski. W 1864 r. cz\u0119\u015b\u0107 ziemi sta\u0142a si\u0119 w\u0142asno\u015bci\u0105 uw\u0142aszczonych ch\u0142op\u00f3w. W 1871 r. dobra te sta\u0142y si\u0119 w\u0142asno\u015bci\u0105 jego siostrzenic Walerii Niepokojczyckiej i Sabiny z Niepokojczyckich Zembrzuskiej, \u017cony Antoniego. W 1892 r. sprzeda\u0142y one je Alfonsowi Libiszowskiemu. Waleria pozostawi\u0142a sobie przy tym, w do\u017cywotnie u\u017cywanie, sosnowicki dw\u00f3r. Po rych\u0142ej \u015bmierci nabywcy (zm. 1894) jego dobra przesz\u0142y w spadku na jego syna Teodora. Sprzeda\u0142 on szybko Libisz\u00f3w. Pozosta\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 pozostawa\u0142a w jego posiadaniu do 1944 r., kiedy to zosta\u0142a przej\u0119ta przez skarb pa\u0144stwa w wyniku nacjonalizacji [APL OCH, HW, sygn. 1\/22, 2\/495].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Stosunki etniczne i wyznaniowe<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Ju\u017c w \u015bredniowieczu wie\u015b by\u0142a zamieszkana przez ludno\u015b\u0107 rusk\u0105 wyznania prawos\u0142awnego. Wej\u015bcie tych obszar\u00f3w w obr\u0119b pa\u0144stwa polskiego w dobie panowania Jagiellon\u00f3w nie przynios\u0142o znacz\u0105cych zmian pod wzgl\u0119dem etnicznym. W pocz\u0105tkach XV stulecia zar\u00f3wno w\u0142a\u015bciciele wsi (wywodz\u0105ca si\u0119 z bojarstwa ruskiego rodzina Sosnowskich), jak i zamieszkuj\u0105ca Sosnowic\u0119 ludno\u015b\u0107 ch\u0142opska by\u0142a pochodzenia ruskiego i wyznawa\u0142a prawos\u0142awie. Tereny te nie zosta\u0142y obj\u0119te w przeciwie\u0144stwie do powiatu krasnostawskiego migracj\u0105 ludno\u015bci z obszar\u00f3w s\u0105siedniej Lubelszczyzny ze wzgl\u0119du na ich ma\u0142\u0105 atrakcyjno\u015b\u0107 dla rozwoju rolnictwa [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 23, 60\u201362; Ko\u0142acz-Chmiel, 2009, s. 35\u201336]. Nie dosz\u0142o r\u00f3wnie\u017c w okresie XV i XVI stulecia do znacz\u0105cych zmian pod wzgl\u0119dem wyznaniowym. Ludno\u015b\u0107 ch\u0142opska bardzo niech\u0119tnie odnosi\u0142a si\u0119 do konwersji na katolicyzm. Mia\u0142o na to wp\u0142yw zapewne przywi\u0105zanie do tradycji i dawnych obrz\u0105dk\u00f3w zwi\u0105zanych z wiar\u0105 prawos\u0142awn\u0105, ale przede wszystkim brak kontakt\u00f3w z religi\u0105 katolick\u0105 i przedstawicielami tego wyznania. Troch\u0119 inaczej sprawa wygl\u0105da\u0142a w przypadku w\u0142a\u015bcicieli ziemskich, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych kontakty z wyznawcami katolicyzmu, zw\u0142aszcza przedstawicielami szlachty polskiej z czasem doprowadzi\u0142y do przenikania wp\u0142yw\u00f3w kultury zachodniej. Zaowocowa\u0142o to przejmowaniem przez cz\u0119\u015b\u0107 tej rodziny wyznania katolickiego. Przedstawicielem takiej postawy jest jeden z syn\u00f3w Sta\u0144ki-Herchory Sosnowski. Nie tylko zmieni\u0142 on wyznanie na katolickie i przyj\u0105\u0142 imi\u0119 Jerzego, ale tak\u017ce zosta\u0142 duchownym. W 1518 r. zosta\u0142 mianowany przez biskupa Jakuba Buczackiego kanonikiem che\u0142mskim [KZC, 2, 163\u2013164v, 328; Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 30]. Nieca\u0142a rodzina przyjmowa\u0142a wyznanie katolickie, znaczna jej cz\u0119\u015b\u0107 pozostawa\u0142a przy prawos\u0142awiu, co nie przeszkadza\u0142o im w robieniu kariery zar\u00f3wno w lokalnej hierarchii urz\u0119dniczej, jaki i na dworze kr\u00f3lewskim. Przyk\u0142adem jest tu drugi z syn\u00f3w Sta\u0144ki \u2013 Iwaszko, kt\u00f3ry by\u0142 pisarzem, przy kr\u00f3lu Aleksandrze i wieloletnim w\u0142adyk\u0105 che\u0142mskim [AVAK, t. XIX, s. 356; Gil, 1999, s. 88]. Rodzi\u0142o to spory w obr\u0119bie rodziny, jak cho\u0107by ten dotycz\u0105cy chrztu (w obrz\u0105dku katolickim lub prawos\u0142awnym) Andrzeja, syna ich siostry Ma\u0142gorzaty, \u017cony Fiodora Wereszczy\u0144skiego [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 30].<\/p>\n\n\n\n<p>Wzrost zaludnienia i rozw\u00f3j sieci osadniczej przyczyni\u0142 si\u0119 do powstania cerkwi w Sosnowicy. Pierwsz\u0105 informacj\u0105 wskazuj\u0105c\u0105 na jej istnienie w tej\u017ce wsi jest wzmianka na temat popa z 1510 r. [ASK, I, 37, 241v; Gil, 1999, s. 234]. Przypuszcza\u0107 jednak mo\u017cna, \u017ce \u015bwi\u0105tynia mog\u0142a istnie\u0107 nieco wcze\u015bniej. Niemniej pewne jest, \u017ce ju\u017c na pocz\u0105tku XVI w. w Sosnowicy istnia\u0142a zorganizowana wsp\u00f3lnota wyznaniowa obrz\u0105dku wschodniego. Po zawarciu unii brzeskiej w 1596 r. miejscowa cerkiew zosta\u0142a w\u0142\u0105czona w struktury Ko\u015bcio\u0142a unickiego. Najstarszy dokument potwierdzaj\u0105cy funkcjonowanie parafii unickiej w Sosnowicy pochodzi z 1607 r. i zawiera zapis fundacyjny okre\u015blony jako \u201eFundatio Ecclesia Sosnovicensis\u201d [APL, CHKGK, sygn. 479, k. 6]. Dokument ten potwierdza istnienie parafii oraz okre\u015bla jej podstawy materialne. Uposa\u017cenie cerkwi obejmowa\u0142o m.in. dziesi\u0119cin\u0119 snopow\u0105, wynosz\u0105c\u0105 jedn\u0105 kop\u0119 zbo\u017ca z ka\u017cdej w\u0142\u00f3ki nale\u017c\u0105cej do w\u0142a\u015bcicieli d\u00f3br i ich poddanych [APL, CHKGK, sygn. 479, k. 6]. Ponadto duchowny posiada\u0142 prawo do korzystania z grunt\u00f3w cerkiewnych oraz z okre\u015blonych przywilej\u00f3w gospodarczych. Do uposa\u017cenia nale\u017ca\u0142a tak\u017ce w\u0142\u00f3ka ziemi we wsi G\u00f3rki oraz przymiarki grunt\u00f3w w Olchowcu. Cerkiew posiada\u0142a r\u00f3wnie\u017c prawo do korzystania z zasob\u00f3w naturalnych nale\u017c\u0105cych do d\u00f3br sosnowickich. Kap\u0142anowi przys\u0142ugiwa\u0142o prawo po\u0142owu ryb w jeziorach oraz prawo wyr\u0119bu drewna w lasach na potrzeby cerkwi i plebanii [APL, CHKGK, sygn. 479, k. 4-6].<\/p>\n\n\n\n<p>Opis wizytacyjny z XVIII w. zawiera tak\u017ce informacje o samej \u015bwi\u0105tyni. Cerkiew w Sosnowicy by\u0142a drewniana, posiada\u0142a pi\u0119\u0107 o\u0142tarzy oraz osiem okien, z kt\u00f3rych cz\u0119\u015b\u0107 by\u0142a oprawiona w o\u0142\u00f3w. Przy \u015bwi\u0105tyni znajdowa\u0142y si\u0119 dwie dzwonnice z pi\u0119cioma dzwonami. Do zabudowa\u0144 nale\u017c\u0105cych do parafii nale\u017ca\u0142y r\u00f3wnie\u017c budynki gospodarcze. Wizytacja wymienia m.in. spichlerz, stodo\u0142y, obor\u0119 oraz chlewy, kt\u00f3re stanowi\u0142y zaplecze gospodarcze cerkwi [APL, CHKGK, sygn. 479, k. 2\u20134]. Wed\u0142ug wizytacji z 1761 r. parafia sosnowicka nale\u017ca\u0142a do protopopii lubelskiej w diecezji che\u0142mskiej i obejmowa\u0142a kilka okolicznych wsi, m.in. G\u00f3rki, Olch\u00f3wk\u0119, Orzech\u00f3w Stary i Nowy oraz Turno [APL, CHKGK, sygn. 110, k. 375].<\/p>\n\n\n\n<p>Jednocze\u015bnie w Sosnowicy funkcjonowa\u0142a spo\u0142eczno\u015b\u0107 rzymskokatolicka. W 1678 r. ufundowany zosta\u0142 przez Katarzyn\u0119 z Zamiechowskich Sosnowsk\u0105 ko\u015bci\u00f3\u0142. Przeznaczy\u0142a ona na utrzymanie \u015bwi\u0105tyni 6000 z\u0142otych polskich, zapisanych na cz\u0119\u015bci d\u00f3br sosnowickich [AAL, Rep. 60A, sygn. 153, k. 246\u2013248v]. Ko\u015bci\u00f3\u0142 ten otrzyma\u0142 wezwanie \u015awi\u0119tej Tr\u00f3jcy i pocz\u0105tkowo funkcjonowa\u0142 jako filia parafii w Wereszczynie [AAL, Rep. 60A, sygn. 153, k. 246\u2013248v]. W 1685 r. \u015bwi\u0105tynia zosta\u0142a podniesiona do rangi samodzielnej parafii rzymskokatolickiej. W tym czasie uko\u0144czono budow\u0119 drewnianego ko\u015bcio\u0142a oraz zabudowa\u0144 pleba\u0144skich [AAL, Rep. 60A, sygn. 153, k. 246\u2013248v]. Rozw\u00f3j parafii by\u0142 zwi\u0105zany z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 w\u0142a\u015bcicieli d\u00f3br sosnowickich, kt\u00f3rzy pe\u0142nili funkcj\u0119 jej kolator\u00f3w i zapewniali \u015brodki na utrzymanie \u015bwi\u0105tyni. W 1696 r. przy plebanii wybudowano zabudowania gospodarcze nale\u017c\u0105ce do parafii. W \u017ar\u00f3d\u0142ach wymieniono m.in. stodo\u0142\u0119, browar, \u0142a\u017ani\u0119 oraz stajni\u0119 z wozowni\u0105, kt\u00f3re stanowi\u0142y zaplecze gospodarcze parafii i umo\u017cliwia\u0142y jej samodzielne funkcjonowanie [AAL, Rep. 60A, sygn. 154, k. 418\u2013419v].<\/p>\n\n\n\n<p>Do ko\u0144ca okresu wczesnonowo\u017cytnego w Sosnowicy funkcjonowa\u0142y obok siebie dwie instytucje ko\u015bcielne \u2013 parafia unicka oraz parafia rzymskokatolicka. Katolicka \u015bwi\u0105tynia, ufundowana przez rodzin\u0119 Sosnowskich, posiada\u0142a w\u0142asne zaplecze gospodarcze i by\u0142a wa\u017cnym elementem organizacji religijnej miejscowej spo\u0142eczno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>W XIX w. parafia unicka w Sosnowicy nale\u017ca\u0142a do diecezji che\u0142mskiej. Przynale\u017cno\u015b\u0107 dekanalna parafii w XIX stuleciu zmienia\u0142a si\u0119 kilkukrotnie. Pocz\u0105tkowo wchodzi\u0142a do dekanatu che\u0142mskiego. Potem na kilka lat znalaz\u0142a si\u0119 w dekanacie siedliskim. Po kolejnej zmianie granic dekanat\u00f3w na lata wesz\u0142a ona w sk\u0142ad dekanatu parczewskiego. W 1867 r. w wyniku kolejnej reorganizacji unickiej sieci dekanalnej wesz\u0142a do dekanatu w\u0142odawskiego. W 1818 r. do parafii wchodzi\u0142y nast\u0119puj\u0105ce miejscowo\u015bci: Bobryk, Bohutyn, G\u00f3rki, Lasek, Le\u015bni\u00f3w, Nowy Orzech\u00f3w, Olch\u00f3wka, Sosnowica, Stary Orzech\u00f3w i Turno <a>[APL, CHKGK, sygn. 480<\/a>]. Proboszczami i administratorami parafii greckokatolickiej i prawos\u0142awnej (od 1875 r.) w Sosnowicy byli m.in. ksi\u0119\u017ca: Bart\u0142omiej Nazarewicz (1780\u20131818), Miko\u0142aj Skalski (1818\u20131825), Leon \u0141ytkowski (1825\u20131828), Ignacy Eustachiewicz (1828\u20131869), Micha\u0142 Somik (1871\u20131882), Kiprian Jurczakiewicz (1882\u20131884), Teodor Jurczakiewicz (1884\u20131896), Miko\u0142aj Romanow (1896\u20131915), Mitrofan Stelmaszczuk (1918\u20131920), Meliton Jarmu\u017c (1928\u20131928), Miko\u0142aj Ko\u015b\u0107 (1928\u20131931), Ksenofont Milkow (1931\u20131935), Bazyli Tylimoniuk (1935\u20131946), W\u0142adys\u0142aw Koz\u0142owski (1946\u20131947), W\u0142odzimierz Chodak (1966\u20131971) [xxx]. W 1818 r. w Sosnowicy mieszka\u0142o 222 unit\u00f3w [APL, CHKGK, sygn. 480]. W 1875 r. w\u0142adze carskie zlikwidowa\u0142y wyznanie unickie a wiernych zmuszono do przyj\u0119cia prawos\u0142awia. W 1880 r. zamieszkiwa\u0142o tu 359 prawos\u0142awnych [APL, KPCH, sygn. 901]. Po carskim ukazie tolerancyjnym z 1905 r. zezwalaj\u0105cym na zgodne z prawem przyjmowanie obrz\u0105dku rzymskokatolickiego, liczba prawos\u0142awnych we wsi nawet wzros\u0142a z 545 (1904) do 560 (1906) [APL, KPCH, sygn. 982, 984].<\/p>\n\n\n\n<p>Po wybuchu I wojny \u015bwiatowej w lipcu 1915 r., prawos\u0142awni mieszka\u0144cy Sosnowicy zostali ewakuowani na wsch\u00f3d w g\u0142\u0105b Rosji. Cerkiew pozostawa\u0142a nieczynna do 1918 r., gdy pierwsi z nich wr\u00f3cili do rodzinnej miejscowo\u015bci. W 1919 r. reaktywowano parafi\u0119 prawos\u0142awn\u0105 w Sosnowicy, kt\u00f3ra liczy\u0142a w\u00f3wczas 4128 wiernych. Nale\u017ca\u0142a do dekanatu w\u0142odawskiego prawos\u0142awnej diecezji warszawsko-che\u0142mskiej [Jadczak, 2003, s. 68]. Na prze\u0142omie czerwca i lipca 1946 r. w ramach przymusowej deportacji prawos\u0142awnej ludno\u015bci ukrai\u0144skiej do Zwi\u0105zku Sowieckiego z Sosnowicy wysiedlono, wed\u0142ug danych ze Starostwa Powiatowego we W\u0142odawie \u2013 74 rodzin (239 os\u00f3b) [APL OCH, Starostwo Powiatowe we W\u0142odawie, sygn. 73]. Natomiast wed\u0142ug danych z w\u0142odawskiego oddzia\u0142u PUR Sosnowic\u0119 opu\u015bci\u0142o 106 rodzin ukrai\u0144skich [APL, PO PUR we W\u0142odawie, sygn. 14]. Kilka rodzin wysiedlono rok p\u00f3\u017aniej w ramach Akcji \u201eWis\u0142a\u201d na tzw. Ziemie Odzyskane. Sze\u015b\u0107 os\u00f3b pochodzenia ukrai\u0144skiego przesz\u0142o na katolicyzm w latach 1944\u20131946. Z ca\u0142ego terenu gminy Sosnowica uczyni\u0142o tak 111 os\u00f3b [APRwSosnowicy, Liber Conversorum parochia sosnovicensis].<\/p>\n\n\n\n<p>Porzucona cerkiew w latach 50. XX w. s\u0142u\u017cy\u0142a jako magazyn zbo\u017ca. Jej wyposa\u017cenie uleg\u0142o w tym czasie ca\u0142kowitemu zniszczeniu. Po 1956 r. prawos\u0142awni z Sosnowicy i okolic w liczbie oko\u0142o 200 os\u00f3b zabiegali o erygowanie dla nich parafii. W 1963 r. proboszcz lubelskiej parafii prawos\u0142awnej ks. Piotr Kosacki podj\u0105\u0142 pr\u00f3b\u0119 przywr\u00f3cenia \u015bwi\u0105tyni do u\u017cytku liturgicznego, nielegalnie odprawiaj\u0105c nabo\u017ce\u0144stwo, za co w\u0142adze zabroni\u0142y mu pos\u0142ugiwania na terenie ca\u0142ego powiatu. Zgod\u0119 na przywr\u00f3cenie cerkwi w Sosnowicy do funkcji liturgicznych Polski Autokefaliczny Ko\u015bci\u00f3\u0142 Prawos\u0142awny otrzyma\u0142 w 1966 r., jednak w latach 70. wykonano jedynie prace zabezpieczaj\u0105ce cerkiew przed ca\u0142kowit\u0105 ruin\u0105 [Wysocki, 2011, s. 175].<\/p>\n\n\n\n<p>Drug\u0105 grup\u0119 mieszka\u0144c\u00f3w Sosnowicy stanowili katolicy nale\u017c\u0105cy do parafii rzymskokatolickiej Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej w Sosnowicy. W okresie rozbior\u00f3w kilkukrotnie zmienia\u0142a ona przynale\u017cno\u015b\u0107 administracyjn\u0105. W chwili III rozbioru Rzeczypospolitej nale\u017ca\u0142a do dekanatu che\u0142mskiego diecezji che\u0142mskiej. Po reorganizacji struktury ko\u015bcielnej w zaborze austriackim w 1805 r. znalaz\u0142a si\u0119 ona w diecezji lubelskiej. Nast\u0119pnie w latach 1818\u20131867 wchodzi\u0142a w sk\u0142ad dekanatu parczewskiego diecezji podlaskiej. Po jej kasacie za\u015b ponownie wesz\u0142a w sk\u0142ad diecezji lubelskiej, by w 1919 r. wr\u00f3ci\u0107 do diecezji siedleckiej (podlaskiej). W 1888 r. parafia obejmowa\u0142a swoim zasi\u0119giem wsie: Sosnowica, Bruss, Bohutyn, G\u00f3rki, Jagodne, Kamie\u0144, Komar\u00f3wka, Lipniak, Lejno, Lasek, Ludwiczyn, \u0141omnica, Marianka, Osm\u00f3\u0142, Nowy Orzech\u00f3w, Stary Orzech\u00f3w, Olch\u00f3wka, Pieszowola, Skorodnica, Turno, Wo\u0142oskowola, Zb\u00f3jno, Zienki, Zam\u0142yniec i \u017banecin [APL, Akta parafii rzymskokatolickich, Sosnowica, sygn. 1]. Parafi\u0105 w Sosnowicy zarz\u0105dzali m.in. ksi\u0119\u017ca: Ignacy Krychowski (1794\u20131815), Jakub \u0141uba (1815\u20131844), Feliks Pogorzelski (1844\u20131851), Franciszek Niemira (1851\u20131866), marianin Edmund Radomyski (1866\u20131876), Eustachy Szot (1876\u20131884), Antoni Kwiatkowski (1884\u20131896), Aleksander Arciszewski (1896\u20131905), Ignacy Go\u0142kowski (1905\u20131911), Antoni Rozlaszy\u0144ski (1911\u20131915), Tadeusz Tramercourt (1915\u20131921), Stanis\u0142aw Stefanowicz (1921\u20131924), Antoni Hanicz (1924\u20131931), Piotr Patalong (1931\u20131932), Roman Ryczkowski (1932\u20131934), J\u00f3zef Piasecki (1934\u20131942), Antoni Wielgosz (1942\u20131943), Stanis\u0142aw Kazimierczak (1943\u20131972). W 1860 r. w Sosnowicy by\u0142o tylko 75 jej wiernych [APR, ZDP, sygn. 15296]. W \u201eLiber Conversorum\u201d (ksi\u0119dze konwersji) parafii sosnowickiej znajdujemy zapisy o przej\u015bciach z prawos\u0142awia na katolicyzm. W latach 1905\u20131908 we wsi uczyni\u0142o to 27 os\u00f3b [APRwSosnowicy, Liber Conversorum parochia sosnovicensis].<\/p>\n\n\n\n<p>W\u0142adze rosyjskie od pocz\u0105tku stara\u0142y si\u0119 zmniejszy\u0107 liczb\u0119 kontakt\u00f3w pomi\u0119dzy zmuszonymi do przej\u015bcia na prawos\u0142awie grekokatolikami i duchowie\u0144stwem rzymskokatolickim. Ksi\u0119\u017ca katoliccy z Sosnowicy wielokrotnie byli karani za pe\u0142nienie pos\u0142ugi kap\u0142a\u0144skiej dla tzw. \u201eopornych\u201d unit\u00f3w. Ju\u017c w okresie likwidacji cerkwi unickiej, do oporu przeciwko przyjmowaniu prawos\u0142awia namawia\u0142 unit\u00f3w \u00f3wczesny proboszcz sosnowicki Edmund Radomyski, kt\u00f3ry za kar\u0119 zosta\u0142 w 1876 r. usuni\u0119ty z probostwa. Jego nast\u0119pca ks. Eustachy Szot by\u0142 kilkukrotnie podejrzewany o udzielanie sakrament\u00f3w \u201eprawos\u0142awnym\u201d. Wielokrotnie karanym duchownym by\u0142 ksi\u0105dz Aleksander Arciszewski, kt\u00f3ry jeszcze przed obj\u0119ciem probostwa w Sosnowicy by\u0142 w kr\u0119gu zainteresowania policji carskiej. W 1898 r. skazano go na roczny areszt w klasztorze w Mariampolu, jednak wyrok ten zamieniono na grzywn\u0119. W 1905 r. gubernator za\u017c\u0105da\u0142 przeniesienia Arciszewskiego do innej parafii poza terenami \u201erosyjskimi\u201d, za udzielanie sakrament\u00f3w \u201eprawos\u0142awnym\u201d. Jego nast\u0119pca Ignacy Go\u0142kowski, okaza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie szkodliwym dla \u201eprawos\u0142awia\u201d. Ju\u017c w 1905 r. zapisa\u0142 do Liber Conversorum ma\u0142oletni\u0105. Nie zosta\u0142 za to ukarany, w wyniku opiesza\u0142o\u015bci wymiaru sprawiedliwo\u015bci, kt\u00f3ra doprowadzi\u0142a do przedawnienia \u201eprzest\u0119pstwa\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1918 r. parafia w Sosnowicy wesz\u0142a w sk\u0142ad odnowionej diecezji podlaskiej. Jej obszar i liczebno\u015b\u0107 uleg\u0142y wkr\u00f3tce znacznemu zmniejszeniu, poniewa\u017c wiele miejscowo\u015bci odesz\u0142o do nowo utworzonych parafii w Brusie, Lubieniu i Woli Wereszczy\u0144skiej [Jadczak, 2003, s. 64]. W 1965 r. parafia w Sosnowicy liczy\u0142a ok. 2900 wiernych. Nale\u017ca\u0142y do niej wsie: Sosnowica, Bohutyn, Daleczk\u0105t, G\u00f3rki, Hola, Izabelin, Komar\u00f3wka, Kropiwki, Lipniak, Mo\u015bcicka, Olch\u00f3wka, Orzech\u00f3w Stary, Orzech\u00f3w Nowy, Pieszowola, Turno, Zb\u00f3jno, Zienki. Na terenie parafii zamieszkiwa\u0142o w tym czasie ok. 70 rodzin prawos\u0142awnych i 5 rodzin \u015awiadk\u00f3w Jehowy [AIPN w Lublinie, IPN Lu 199\/24, t. 1]. Parafia mia\u0142a swoje punkty katechetyczne w Sosnowicy, G\u00f3rkach, Holi, Orzechowie Nowym i Starym, Pieszowoli i Zienkach.<\/p>\n\n\n\n<p>Trzeci\u0105 grup\u0119 mieszka\u0144c\u00f3w Sosnowicy stanowili \u017bydzi, kt\u00f3rzy osiedlali si\u0119 w osadzie od XVIII wieku. Zajmowali si\u0119 g\u0142\u00f3wnie rzemios\u0142em i handlem. W 1914 r. ich liczebno\u015b\u0107 si\u0119gn\u0119\u0142a 719 os\u00f3b [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 108]. Po pierwszej wojnie \u015bwiatowej ich populacja mocno si\u0119 zmniejszy\u0142a (do 275 os\u00f3b w 1921 r.), by w nast\u0119pnych latach ponownie wzrasta\u0107. Na pocz\u0105tku lat 20. XX w. \u017bydzi z Sosnowicy nale\u017celi do gminy \u017cydowskiej w Ostrowie Lubelskim [Zaporowski, 1998, s. 211\u2013213]. Posiadali bo\u017cnic\u0119 w wynaj\u0119tym domu, \u0142a\u017ani\u0119 (mykw\u0119) oraz cmentarz (kirkut) znajduj\u0105cy si\u0119 na obrze\u017cach wsi, oko\u0142o 200\u2013300 m na po\u0142udniowy zach\u00f3d od skrzy\u017cowania drogi w kierunku W\u0142odawy i drogi w kierunku Urszulina. W 1922 r. powsta\u0142a w Sosnowicy odr\u0119bna gmina \u017cydowska, kt\u00f3ra skupia\u0142a wyznawc\u00f3w religii moj\u017ceszowej z gminy Turno (1800) i Wola Wereszczy\u0144ska (400). Jednak\u017ce funkcjonowa\u0142a tylko przez kilka lat. W 1926 r. \u017bydzi z Sosnowicy ponownie podlegali gminie w Ostrowie Lubelskim [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 170; https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/miejscowosci\/s\/1652-sosnowica\/99-historia-spolecznosci\/138058-historia-spolecznosci].<\/p>\n\n\n\n<p>Po zaj\u0119ciu Sosnowicy na pocz\u0105tku pa\u017adziernika 1939 r., Niemcy zamordowali 30 \u017byd\u00f3w. W styczniu 1941 r.&nbsp;do Sosnowicy przyby\u0142y grupy \u017cydowskich przesiedle\u0144c\u00f3w z M\u0142awy, a w marcu \u2013 du\u017ca grupa \u017byd\u00f3w z Lublina. Latem 1941 r.&nbsp;w okolicy osady za\u0142o\u017cony zosta\u0142 ob\u00f3z dla&nbsp;sowieckich je\u0144c\u00f3w wojennych. Po ucieczce kilku z nich, miejscowi \u017bydzi zostali oskar\u017ceni o pomoc w zorganizowaniu ucieczki i ukrywanie wi\u0119\u017ani\u00f3w; wskutek oskar\u017cenia&nbsp;7 \u017byd\u00f3w zosta\u0142o rozstrzelanych [<em>Sosnowica<\/em>, w: <em>Encyclopedia of Jewish Communities Poland<\/em>, t. 7: <em>Lublin, Kielce districts<\/em>, red. A. Wein, Jerusalem 1999, s. 339]. W kwietniu 1942 r. Niemcy zabrali wszystkie dzieci \u017cydowskie z Sosnowicy i wywie\u017ali je w nieznanym kierunku. W listopadzie 1942 r.&nbsp;wszystkich znajduj\u0105cych si\u0119 w mie\u015bcie \u017byd\u00f3w przeniesiono do getta we W\u0142odawie, sk\u0105d \u2013 wraz z ostatnimi \u017bydami z W\u0142odawy \u2013 zostali oni wywiezieni&nbsp;do niemieckich nazistowskich oboz\u00f3w zag\u0142ady w Treblince oraz Sobiborze. Przed wyw\u00f3zk\u0105&nbsp;znaczna grupa m\u0142odych ludzi zbieg\u0142a do okolicznych las\u00f3w, gdzie cz\u0119\u015bci z nich uda\u0142o si\u0119 przetrwa\u0107 do ko\u0144ca okupacji [<em>Sosnowica<\/em>,&nbsp;[w:]&nbsp;<em>The Encyclopedia of Jewish Life Before and During the Holocaust<\/em>, red. S. Spector, G. Wigoder, t. 3, New York 2001, s. 1220]. Na czele uciekinier\u00f3w stan\u0105\u0142 mieszkaniec Sosnowicy Chil Grynszpan, kt\u00f3ry uformowa\u0142 z nich odzia\u0142 partyzancki licz\u0105cy oko\u0142o 100 uzbrojonych ludzi. Odzia\u0142 partyzancki Grynszpana zajmowa\u0142 si\u0119 przede wszystkim ochron\u0105 i zaopatrzeniem ukrywaj\u0105cych si\u0119 w Lasach Parczewskich \u017cydowskich uciekinier\u00f3w z okolicznych miejscowo\u015bci. Dopuszcza\u0142 si\u0119 tak\u017ce mord\u00f3w na mieszka\u0144cach wiosek (Polakach i Ukrai\u0144cach) pos\u0105dzonych o wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z Niemcami i wydawanie ukrywaj\u0105cych si\u0119 \u017byd\u00f3w. Partyzanci Grynszpana zastrzelili m.in. so\u0142tys\u00f3w w Zienkach i G\u00f3rkach [Bechta, 2014, s. 110\u2013113].<\/p>\n\n\n\n<p>Po II wojnie \u015bwiatowej sosnowiccy \u017bydzi, kt\u00f3rzy przetrwali niemieck\u0105 okupacj\u0119 nie powr\u00f3cili do rodzinnej miejscowo\u015bci. Dzi\u015b nie ma ju\u017c niemal \u015blad\u00f3w po spo\u0142eczno\u015bci \u017cydowskiej w osadzie. Na miejscu kirkutu ro\u015bnie las. Dewastacja cmentarza rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w czasie drugiej wojny \u015bwiatowej i by\u0142a kontynuowana po jej zako\u0144czeniu. Nagrobki zosta\u0142y wykorzystane przez niekt\u00f3rych mieszka\u0144c\u00f3w do prac budowlanych. W wyniku zniszcze\u0144 niemal wszystkie naziemne \u015blady cmentarza uleg\u0142y zatarciu. Widoczny jest jedynie d\u0142ugi, prostok\u0105tny wa\u0142 ziemny [Kubiszyn, 2011, s. 372].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">O\u015bwiata<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Szko\u0142a w Sosnowicy powsta\u0142a w XVIII wieku. Rosyjsk\u0105 szko\u0142\u0119 za\u0142o\u017cono w osadzie w latach 70. XIX wieku. Polska szko\u0142a powszechna rozpocz\u0119\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 w roku 1919. W roku szkolnym 1930\/1931 miejscowa szko\u0142a polska posiada\u0142a cztery etaty nauczycielskie, ucz\u0119szcza\u0142o do niej 239 uczni\u00f3w [Falski, 1933, s. 176]. W 1937 r. plac\u00f3wka zosta\u0142a podniesiona do rangi 6-klasowej Szko\u0142y Publicznej III stopnia i mia\u0142a 380 uczni\u00f3w. Po po\u017carze z 1932 r., podj\u0119to decyzj\u0119 o budowie nowego obiektu szkolnego. W tym celu powo\u0142ano Ko\u0142o Towarzystwa Budowy Publicznych Szk\u00f3\u0142 Powszechnych. Budow\u0119 rozpocz\u0119to latem 1938 r., lecz przerwa\u0142 j\u0105 wybuch wojny. W okresie okupacji niemieckiej szko\u0142a w trudnych warunkach kontynuowa\u0142a swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107. W latach 1940\u20131944 w Sosnowicy funkcjonowa\u0142a tak\u017ce odr\u0119bna szko\u0142a ukrai\u0144ska. Po reorganizacji szk\u00f3\u0142 w 1975 r. utworzono w Sosnowicy Zbiorcz\u0105 Szko\u0142\u0119 Gminn\u0105. 1 wrze\u015bnia 1999 r. powsta\u0142 Zesp\u00f3l Szk\u00f3\u0142 Publicznych w Sosnowicy, z\u0142o\u017cony ze szko\u0142y podstawowej i gimnazjum. Wcze\u015bniej z powodu ma\u0142ej liczby dzieci zlikwidowano szko\u0142y podstawowe w Pieszowoli i Orzechowie Starym, przekszta\u0142caj\u0105c je w plac\u00f3wki filialne szko\u0142y w Sosnowicy [Zarys dziej\u00f3w o\u015bwiaty, 2005, s. 71\u201372].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Informacje statystyczne, gospodarka w dziejach<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Dane dotycz\u0105ce liczby ludno\u015bci Sosnowicy w XVIII w. pochodz\u0105 z wizytacji parafialnych. Wed\u0142ug wizytacji biskupa che\u0142mskiego i be\u0142skiego Maksymiliana Ry\u0142\u0142y z 1761 r. w parafii sosnowickiej znajdowa\u0142o si\u0119 oko\u0142o 200 os\u00f3b \u201esposobnych do spowiedzi\u201d, czyli doros\u0142ych wiernych [APL, CHKGK, sygn. 110, k. 375]. Kolejna wizytacja z 1788 r. podaje znacznie wi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 ludno\u015bci. Wed\u0142ug jej zapis\u00f3w w parafii znajdowa\u0142o si\u0119 oko\u0142o 200 osad (gospodarstw), w kt\u00f3rych mieszka\u0142o oko\u0142o 800 os\u00f3b zdolnych do spowiedzi [APL, CHKGK, sygn. 479, k. 4]. Por\u00f3wnanie obu wizytacji wskazuje wi\u0119c, \u017ce w drugiej po\u0142owie XVIII w. liczba doros\u0142ych mieszka\u0144c\u00f3w parafii sosnowickiej wzros\u0142a z oko\u0142o 200 do oko\u0142o 800 os\u00f3b [APL, CHKGK, sygn. 110, k. 375; sygn. 479, k. 4]. Na podstawie tych danych mo\u017cna przypuszcza\u0107, \u017ce ca\u0142kowita liczba mieszka\u0144c\u00f3w parafii by\u0142a wy\u017csza, poniewa\u017c wizytacje nie obejmowa\u0142y dzieci.<\/p>\n\n\n\n<p>Wed\u0142ug wykazu z 1827 r. w osadzie znajdowa\u0142o si\u0119 24 dom\u00f3w zamieszkanych przez 107 os\u00f3b [Tabella miast, 1827, t. 2, s. 188]. W 1864 r. w osadzie mieszka\u0142o 159 os\u00f3b [APL, BKSW, sygn. 4]. W 1887 r. we osadzie w 44 domach przebywa\u0142y 312 osoby [PKSG za 1887, s. 99]. Wed\u0142ug spisu powszechnego z 1921 r. w osadzie, wsi i folwarku w 95 budynkach zamieszkiwa\u0142o 616 os\u00f3b. Deklarowali oni wyznanie moj\u017ceszowe \u2013 275, prawos\u0142awne \u2013 174 i rzymskokatolickie \u2013 167 [Skorowidz miejscowo\u015bci, 1924, t. 4]. W 1943 r. \u017cy\u0142o tam 768 mieszka\u0144c\u00f3w [Amtliches, 1943, s. 39]. W 2021 r. we wsi mieszka\u0142o 641 os\u00f3b [https:\/\/www.polskawliczbach.pl].<\/p>\n\n\n\n<p>Obszary, na kt\u00f3rych powsta\u0142a wie\u015b Sosnowica w \u015bredniowieczu przez d\u0142ugi czas by\u0142y ma\u0142o atrakcyjne dla osadnictwa. Wp\u0142yw mia\u0142a na to sytuacja polityczna. Ziemie te stanowi\u0142y pole rywalizacji pomi\u0119dzy Rusi\u0105, Polsk\u0105, Litw\u0105 i W\u0119grami, a tak\u017ce by\u0142y n\u0119kane najazdami Mongo\u0142\u00f3w [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 15\u201322]. Ponadto obszary te charakteryzowa\u0142y si\u0119 ma\u0142o urodzajnymi i ci\u0119\u017ckimi w uprawie glebami, oraz du\u017cym zabagnieniem i zalesieniem [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 23]. Z tego powodu zosta\u0142y one stosunkowo p\u00f3\u017ano obj\u0119te akcj\u0105 osadnicz\u0105. Dopiero stabilizacja polityczna i przy\u0142\u0105czenie tych ziem do Polski po 1387 r. przyczyni\u0142y si\u0119 do wzrostu zainteresowania tymi obszarami. Nie bez znaczenia by\u0142o zapewne tak\u017ce nasycenie osadnictwem teren\u00f3w bardziej atrakcyjnych [Czarnecki, 1997, s. 9\u201363].<\/p>\n\n\n\n<p>Gospodarka we wsi Sosnowica oparta by\u0142a w du\u017cej mierze na wykorzystaniu lokalnych zasob\u00f3w wodnych i le\u015bnych, w mniejszym za\u015b stopniu na rolnictwie [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, 49\u201359]. Przez ca\u0142e \u015bredniowiecze rozwija\u0142o si\u0119 w niej bartnictwo. Pierwsz\u0105 wzmiank\u0119 na temat dannik\u00f3w miodowych (ludno\u015b\u0107 ch\u0142opska utrzymuj\u0105ca si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z bartnictwa i p\u0142ac\u0105ca daniny w miodzie) zamieszka\u0142ych w Sosnowicy mamy ju\u017c z 1455 r. [KZC, 2, 309v]. O znaczeniu tej ga\u0142\u0119zi gospodarki \u015bwiadcz\u0105 sprawy o naruszanie praw do barci i osadzonych w nich pszcz\u00f3\u0142. Najcz\u0119\u015bciej dotyczy\u0142y one wyci\u0119cia drzew z barciami lub zatarcia znak\u00f3w granicznych w lesie [KZC, 3, 86v, 417; 6, 10v]. Spotykamy si\u0119 te\u017c z ochron\u0105 roj\u00f3w pszczelich w postaci zakazu \u0142apania roj\u00f3w pszczelich w borach nale\u017c\u0105cych do Sosnowicy oraz Orzechowa Starego i Nowego. W przypadku jego nieprzestrzegania grozi\u0142a kara jednej grzywny, kt\u00f3r\u0105 rozdzielano pomi\u0119dzy wszystkich w\u0142a\u015bcicieli d\u00f3br [KZC, 6, 10v]. Podobnie du\u017c\u0105 rol\u0119, jak bartnictwo odgrywa\u0142y dochody z gospodarki rybnej. Tereny te sprzyja\u0142y zak\u0142adaniu staw\u00f3w i prowadzeniu w nich hodowli. \u015alady takiej dzia\u0142alno\u015bci odnale\u017a\u0107 mo\u017cna jeszcze w ko\u0144cu \u015bredniowiecza, gdzie znajdujemy informacj\u0119 na temat jezior i staw\u00f3w w tej wsi [KZL, 2, 10v]. Z gospodark\u0105 wodn\u0105 zwi\u0105zany by\u0142 r\u00f3wnie\u017c m\u0142yn usytuowany na nale\u017c\u0105cym do wsi uroczysku Le\u015bni\u00f3w odnotowany w \u017ar\u00f3d\u0142ach w roku 1485 [KZC-dek, 1, 108]. By\u0142 to m\u0142yn o jednym kole walnym (podsi\u0119biernym), o czym wspominaj\u0105 XVI-wieczne rejestry poborowe [ASK, I, 34, 741\u2013742v, 36, 175, 37, 241v, 307\u2013307v].<\/p>\n\n\n\n<p>Rolnictwo nie stanowi\u0142o podstawy utrzymania mieszka\u0144c\u00f3w, ale by\u0142o raczej ga\u0142\u0119zi\u0105 pomocnicz\u0105. Wida\u0107 to w przypadku ludno\u015bci ch\u0142opskiej, gdzie ich \u015bwiadczenia feudalne nie maj\u0105 charakteru czynszu pieni\u0119\u017cnego ani danin w postaci zbo\u017ca, ale przybieraj\u0105 form\u0119 daniny miodowej, charakterystycznej dla obszar\u00f3w opartych o dochody z gospodarki le\u015bnej, g\u0142\u00f3wnie bartnictwa [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, 58], kt\u00f3ra utrzymuje si\u0119 a\u017c do ko\u0144ca XVI wieku [KZC, 2, 309v; 6, 74v].<\/p>\n\n\n\n<p>W XVII i XVIII stuleciu gospodarka Sosnowicy w dalszym ci\u0105gu powi\u0105zana by\u0142a przede wszystkim z eksploatacj\u0105 zasob\u00f3w le\u015bnych i wodnych. Nadal jedn\u0105 z najwa\u017cniejszych ga\u0142\u0119zi gospodarki w Sosnowicy by\u0142o bartnictwo. W wyniku regulacji w\u0142asno\u015bciowych w dobrach szlacheckich ustalono, \u017ce barcie powinny nale\u017ce\u0107 do w\u0142a\u015bciciela gruntu, na kt\u00f3rym si\u0119 znajduj\u0105. Zasada ta obejmowa\u0142a wszystkie barcie, niezale\u017cnie od tego, czy znajdowa\u0142y si\u0119 w lasach, czy na gruntach ch\u0142opskich. Naruszenie tych ustale\u0144 zagro\u017cone by\u0142o kar\u0105 w wysoko\u015bci 1000 grzywien [APL, KZC-zap., sygn. 7, k. 36]. Wprowadzenie tych regulacji wskazuje, \u017ce wcze\u015bniej stosunki w\u0142asno\u015bciowe w zakresie bartnictwa by\u0142y bardziej z\u0142o\u017cone. Zdarza\u0142o si\u0119 bowiem, \u017ce barcie znajduj\u0105ce si\u0119 na gruntach jednego w\u0142a\u015bciciela nale\u017ca\u0142y do bartnik\u00f3w zwi\u0105zanych z innymi dobrami. W takich przypadkach po wprowadzeniu nowych zasad bartnicy mogli nadal korzysta\u0107 z barci, byli jednak zobowi\u0105zani do uiszczania czynszu w\u0142a\u015bcicielowi gruntu lub do pracy przy barciach zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105cym zwyczajem [APL, KZC-zap., sygn. 7, k. 36\u201336v; Ko\u0142acz, Tarasiuk 2007, s. 59].<\/p>\n\n\n\n<p>Drug\u0105 wa\u017cn\u0105 ga\u0142\u0119zi\u0105 gospodarki w Sosnowicy by\u0142o rybo\u0142\u00f3wstwo. Dochody z gospodarki stawowej w XVI\u2013XVIII wieku uwa\u017cano za bardzo wysokie, a du\u017cy staw m\u00f3g\u0142 przynosi\u0107 doch\u00f3d por\u00f3wnywalny z dochodem z folwarku. Z tego wzgl\u0119du znaczn\u0105 wag\u0119 przywi\u0105zywano do regulacji dotycz\u0105cych korzystania ze zbiornik\u00f3w wodnych. W drugiej po\u0142owie XVI stulecia wprowadzono szczeg\u00f3\u0142owe regulacje dotycz\u0105ce u\u017cytkowania jezior i staw\u00f3w znajduj\u0105cych si\u0119 w Sosnowicy. W przypadku po\u0142ow\u00f3w ryb ustalono, \u017ce ka\u017cda ze stron mo\u017ce korzysta\u0107 z jednego niewodu. Sprz\u0119t rybacki mia\u0142 by\u0107 wsp\u00f3lny dla wszystkich wsp\u00f3\u0142w\u0142a\u015bcicieli danej cz\u0119\u015bci jeziora, kt\u00f3rzy zobowi\u0105zani byli do udzia\u0142u w kosztach jego utrzymania [APL, KZC-zap., sygn. 7, k. 36v\u201341v]. Prowadzenie gospodarki stawowej wymaga\u0142o r\u00f3wnie\u017c utrzymywania infrastruktury. W 1577 roku postanowiono, \u017ce naprawa grobli powinna by\u0107 wykonywana przez t\u0119 stron\u0119, po kt\u00f3rej znajdowa\u0142 si\u0119 odcinek wymagaj\u0105cy naprawy [APL, KZC-zap., sygn. 6, k. 10v]. W p\u00f3\u017aniejszym okresie wprowadzono jednak zasad\u0119 wsp\u00f3lnego ponoszenia koszt\u00f3w tych prac przez wszystkich wsp\u00f3\u0142w\u0142a\u015bcicieli staw\u00f3w. W\u0142a\u015bciciele byli zobowi\u0105zani do dostarczania zar\u00f3wno pieni\u0119dzy, jak i ludzi potrzebnych do wykonania niezb\u0119dnych rob\u00f3t [APL, KZC-zap., sygn. 7, k. 40\u201340v].<\/p>\n\n\n\n<p>Mimo mniejszego znaczenia rolnictwa Sosnowscy podejmowali w XVI i XVII wieku pr\u00f3by organizowania gospodarstw folwarcznych. Najstarsza wzmianka o folwarku w Sosnowicy pochodzi z 1577 roku, kiedy pojawiaj\u0105 si\u0119 informacje o polach dworskich funkcjonuj\u0105cych w tej miejscowo\u015bci [APL, KZC-zap., sygn. 6, k. 10v]. W XVIII stuleciu liczba folwark\u00f3w w Sosnowicy stopniowo ros\u0142a. Obok folwarku nale\u017c\u0105cego do rodziny Sosnowskich funkcjonowa\u0142y r\u00f3wnie\u017c inne gospodarstwa folwarczne nale\u017c\u0105ce do r\u00f3\u017cnych w\u0142a\u015bcicieli. Przyk\u0142adem jest folwark Antoniego \u0141\u0119pkowskiego, podstolego kijowskiego, kt\u00f3ry w 1730 roku zosta\u0142 podzielony pomi\u0119dzy jego spadkobierc\u00f3w [APL, KGCRMO, sygn. 131, k. 42\u201345]. W tym samym czasie istnia\u0142o tak\u017ce mniejsze gospodarstwo folwarczne nale\u017c\u0105ce do Franciszka Choroszy\u0144skiego [APL, KGCRMO, sygn. 154, s. 17\u201326].<\/p>\n\n\n\n<p>W drugiej po\u0142owie XVI wieku w Sosnowicy m\u0142yny funkcjonowa\u0142y przy okolicznych stawach, mi\u0119dzy innymi przy stawie Wielkim, Bohuty\u0144skim oraz Le\u015bniowskim [APL, KZC-zap., sygn. 7, k. 39v\u201341]. Wa\u017cnym elementem \u017cycia gospodarczego by\u0142a r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142alno\u015b\u0107 karczem. Ju\u017c w 1525 roku pojawia si\u0119 wzmianka o karczmarzu Bogdanie, od kt\u00f3rego imienia funkcjonuj\u0105ca w Sosnowicy karczma by\u0142a p\u00f3\u017aniej nazywana Bogdan\u00f3wk\u0105 [APL, KGC-zap., sygn. 2, k. 149v]. W p\u00f3\u017aniejszym okresie w miejscowo\u015bci funkcjonowa\u0142a r\u00f3wnie\u017c karczma z browarem, w kt\u00f3rej znajdowa\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy innymi kot\u0142y do warzenia piwa oraz urz\u0105dzenia do produkcji gorza\u0142ki [APL, KGC-RMO, Akta lu\u017ane, sygn. 58, k. 327v\u2013328]. W pierwszej po\u0142owie XVIII wieku pojawia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c informacja o tartaku funkcjonuj\u0105cym w Sosnowicy w pobli\u017cu p\u00f3l dworskich nale\u017c\u0105cych do jednego z w\u0142a\u015bcicieli d\u00f3br [APL, KGC-RMO, sygn. 131, k. 45]. W tym samym okresie planowano tak\u017ce budow\u0119 cegielni, dla kt\u00f3rej wyznaczono specjalny teren [APL, KGC-RMO, sygn. 157, k. 284v]. W 1758 r. zezwolenie na wyszynk gorza\u0142ki i piwa na w\u0142asne potrzeby otrzyma\u0142 proboszcz parafii rzymskokatolickiej w Sosnowicy [Stanek 1989, 31].<\/p>\n\n\n\n<p>Podstaw\u0105 egzystencji ludno\u015bci ch\u0142opskiej w Sosnowicy by\u0142y gospodarstwa rolne, kt\u00f3rych powierzchnia wynosi\u0142a najcz\u0119\u015bciej oko\u0142o p\u00f3\u0142 \u0142anu. W pocz\u0105tkach XVII wieku zacz\u0119to r\u00f3wnie\u017c stosowa\u0107 jednostk\u0119 powierzchni zwan\u0105 w\u0142\u00f3k\u0105, jednak przez pewien czas funkcjonowa\u0142a ona r\u00f3wnolegle z wcze\u015bniejszym systemem miar [APL, KZC-zap., sygn. 12, k. 164]. Obowi\u0105zki ch\u0142op\u00f3w wobec w\u0142a\u015bcicieli d\u00f3br obejmowa\u0142y czynsze, daniny oraz pa\u0144szczyzn\u0119. Pocz\u0105tkowo pa\u0144szczyzna by\u0142a stosunkowo niewielka i mia\u0142a charakter sezonowy. Dopiero na prze\u0142omie XVII i XVIII wieku zacz\u0119\u0142a si\u0119 upowszechnia\u0107 pa\u0144szczyzna tygodniowa zwi\u0105zana z rozwojem gospodarki folwarcznej. W tym okresie w okolicach Sosnowicy wynosi\u0142a ona najcz\u0119\u015bciej trzy dni pracy w tygodniu latem oraz dwa dni zim\u0105 dla gospodarstwa posiadaj\u0105cego par\u0119 wo\u0142\u00f3w [APL, KGC-RMO, Akta lu\u017ane, sygn. 58, k. 328].<\/p>\n\n\n\n<p>Wa\u017cnym wydarzeniem w dziejach gospodarczych Sosnowicy by\u0142o otrzymanie w 1759 r. przywileju na organizacj\u0119 raz w roku tygodniowego jarmarku. Funkcja handlowa zapewne stymulowana by\u0142a tak\u017ce po\u0142o\u017ceniem Sosnowicy na w\u0119\u017ale dr\u00f3g biegn\u0105cych z W\u0142odawy do Parczewa i Ostrowa oraz kontaktom z Che\u0142mem [Zimmer 1993, s. 144; Maroszek 1990, s. 242].<\/p>\n\n\n\n<p>Do czasu uw\u0142aszczenia ch\u0142op\u00f3w w 1864 r. maj\u0105tki ziemskie by\u0142y podzielone na dwie cz\u0119\u015bci: pierwsz\u0105, kt\u00f3r\u0105 trzymali w \u201edzier\u017cawie wieczystej\u201d ch\u0142opi i drug\u0105, stanowi\u0105c\u0105 bezpo\u015brednio gospodarstwo dworskie, czyli folwark. Ch\u0142opi z tej wsi odrabiali swoje powinno\u015bci pa\u0144szczy\u017aniane w miejscowym folwarku.<\/p>\n\n\n\n<p>Ukaz cara Aleksandra II z 1864 r. uw\u0142aszcza\u0142 ch\u0142op\u00f3w, przekazuj\u0105c im na w\u0142asno\u015b\u0107 ziemi\u0119, kt\u00f3r\u0105 dotychczas u\u017cytkowali. Za otrzymany grunt mieli oni zap\u0142aci\u0107 nie jego poprzednim w\u0142a\u015bcicielom, ale pa\u0144stwu rosyjskiemu, kt\u00f3re wzi\u0119\u0142o na siebie obowi\u0105zek rozliczenia si\u0119 z dotychczasowymi w\u0142a\u015bcicielami. Uw\u0142aszczenie w\u0142\u0105cza\u0142o do \u017cycia publicznego ca\u0142e rzesze ch\u0142op\u00f3w. Na jego mocy ch\u0142opi z Sosnowicy otrzymali na w\u0142asno\u015b\u0107 1463 morgi ziemi. W oparciu o prawa z 1846 i 1864 uw\u0142aszczono tu 30 gospodarstw, b\u0119d\u0105cych w posiadaniu 45 os\u00f3b, dziesi\u0119ciu w\u0142a\u015bcicieli plac\u00f3w i nieu\u017cytki. Uw\u0142aszczone gospodarstwa mia\u0142y powierzchni\u0119 ok. 46 m\u00f3rg. Opr\u00f3cz ziemi w ramach uw\u0142aszczenia ch\u0142opi otrzymali r\u00f3wnie\u017c prawa do tzw. serwitut\u00f3w pastwiskowych i le\u015bnych, czyli bezp\u0142atnego korzystania w okre\u015blonym rozmiarze i czasie z pastwisk nale\u017c\u0105cych do dworu oraz otrzymywania drzewa z las\u00f3w dworskich. W Sosnowicy ch\u0142opi mogli pa\u015b\u0107 wed\u0142ug potrzeb byd\u0142o i konie w lasach i po polach dworskich. Ponadto gospodarstwa nr 1\u201330 mia\u0142y prawo otrzymywa\u0107 po 104 wozy opa\u0142u rocznie, kt\u00f3ry mogli zbiera\u0107 z siekier\u0105, ale bez prawa r\u0105bania go na pniu. Otrzymywali r\u00f3wnie\u017c ko\u0142ki i chrust na ogrodzenie wed\u0142ug potrzeb, oraz materia\u0142 na ko\u0142a i wozy. Pozostali mieli jedynie serwitut le\u015bny. Ponadto mogli \u0142owi\u0107 ryby w jeziorze Wielkim, w miejscu, gdzie ich ziemie przylega\u0142y do brzegu. Ch\u0142opi zrezygnowali z serwitut\u00f3w w 1892 roku. Ka\u017cde z gospodarstw (nr 1\u201330) dosta\u0142o w zamian ponad 7 ha ziemi, w tym po\u0142ow\u0119 ok. 4 ha stanowi\u0142 las a reszt\u0119 wygon. Pozostali ch\u0142opi dostali po ok. 3 ha ziemi [APL, ZTL, sygn. 3278]. W 1866 r. w osadzie Sosnowica uw\u0142aszczono, poza tym 24 place, b\u0119d\u0105ce w posiadaniu 32 os\u00f3b [APL, ZTL, sygn. 3279].<\/p>\n\n\n\n<p>Z handlu oraz rzemios\u0142a utrzymywa\u0142a si\u0119 ludno\u015b\u0107, w wi\u0119kszo\u015bci \u017cydowska, zamieszkuj\u0105ca miasteczko, a po utracie praw miejskich osad\u0119 Sosnowica. W 1905 r. dzia\u0142a\u0142y tu nast\u0119puj\u0105ce sklepy: Abrama Lernera, Srula (?), Idny Lerne, Zelda Pietruszki, Jankiela Mejer Lejzera, Rychtera Pintera, Bencjana Palucha, Idla Wasersztrum, Dwojry Tanenbaum, Szmula Grabsztajna, Wasersztruma, Rozalii Brauer, Matysa Sapira (zarz\u0105dza Szyfra Lerner), Szmula Abramskiego, Teodora Libiszowskiego, Puchlarza, Franciszka Marciszewskiego oraz apteka Aleksandry Klepackiej [APL, Izba Skarbowa Siedlecka, sygn. 394, k. 168\u2013182]. Wed\u0142ug Ksi\u0119gi adresowej Polski z 1930 r. w Sosnowicy dzia\u0142a\u0142y nast\u0119puj\u0105ce plac\u00f3wki handlowe i rzemie\u015blnicze: b\u0142awatne \u2013 L. Dembiak. M. Erlich, I. Flomenbaum, Ch. Lederman, C. Liberman, M. Rotbin, L. Wasserstrum; czapnik \u2013 L. Pomeranc; kamasznik \u2013 H. Litwak; kaszarnie \u2013 M. Lerner, Sz. Todbiner; handel ko\u0144mi \u2013 F. Winograd i M. Grynszpan; kowal \u2013 S. Jachimski; krawcy \u2013 M. Hadro, M. Grynberg; m\u0142yn parowy \u2013 K. Strzelec; handel nierogacizn\u0105 \u2013 P. Borysiuk i Krupka; olejarnia \u2013 Sz. Turbiner; piekarze \u2013 D. Rychter, M. Zylbersztajn; rze\u017anik \u2013 S. Jungsztajn; spirytualia \u2013 A. Drozd; artyku\u0142y spo\u017cywcze \u2013 L. Fajgenbojm; B. Gryf, W. Kowalczuk, Ch. Lederman, M. Salcer, M. Szczupak, L. Terperkorn, M. Turbiner, G. Winograd; szewc \u2013 A. Burdal; wiatrak \u2013 L. Ma\u0144kowski; \u017celazo \u2013 J. Tennenbaum, I. Winderbaum [KAP, 1930]. Ponadto funkcjonowa\u0142a apteka Ignacego Zawadzkiego i restauracja W\u0142adys\u0142awa Waszkiewicza. Jesieni\u0105 1933 r. otwarto w Sosnowicy samorz\u0105dowy o\u015brodek zdrowia, obejmuj\u0105cy swoim zasi\u0119giem obszar gmin Wo\u0142oskowola, Wola Wereszczy\u0144ska i Krzywowierzba [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 163\u2013164].<\/p>\n\n\n\n<p>W Sosnowicy powsta\u0142a Kasa Stefczyka, przyj\u0119ta w grudniu 1930 r. do Zwi\u0105zku Rewizyjnego Sp\u00f3\u0142dzielni Rolniczych w Warszawie. Liczy\u0142a 51 cz\u0142onk\u00f3w i swoim zasi\u0119giem dzia\u0142ania obejmowa\u0142a tak\u017ce okoliczne miejscowo\u015bci: G\u00f3rki, Zienki Zb\u00f3jno, Jan\u00f3wk\u0119, Lipniak, Pieszowol\u0119, Turno, Izabelin, Olch\u00f3wk\u0119, Hol\u0119, Mo\u015bciska, Kropiwki, Bohutyn, Walerian\u00f3w, Zacisze, i Orzech\u00f3w Stary [AAN, Rada Sp\u00f3\u0142dzielcza, sygn. 17386].<\/p>\n\n\n\n<p>Sp\u00f3\u0142dzielnia Spo\u017cywc\u00f3w \u201eZgoda\u201d zosta\u0142a zarejestrowana w 1932 r. Swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 obejmowa\u0142a Sosnowic\u0119 i okolice w promieniu do 10 km. Lokal sp\u00f3\u0142dzielni mie\u015bci\u0142 si\u0119 w domu Antoniego Burdala. Wed\u0142ug sprawozdania z 1934 r. sp\u00f3\u0142dzielnia liczy\u0142a 61 cz\u0142onk\u00f3w, w tym 18 robotnik\u00f3w, 17 rolnik\u00f3w, 12 urz\u0119dnik\u00f3w, 5 kobiet [AAN, Rada Sp\u00f3\u0142dzielcza, sygn. 17387]. Po II wojnie \u015bwiatowej Sp\u00f3\u0142dzielnia \u201eZgoda\u201d przesta\u0142a istnie\u0107, a jej maj\u0105tek przej\u0119\u0142a utworzona Gminna Sp\u00f3\u0142dzielnia \u201eSamopomoc Ch\u0142opska\u201d [Geresz, 2003, s. 86].<\/p>\n\n\n\n<p>W 1944 r. w wyniku reformy rolnej zosta\u0142 znacjonalizowany maj\u0105tek Libiszowskich. Utworzono Pa\u0144stwowe Gospodarstwo Rolne i Pa\u0144stwowe Gospodarstwo Rybackie w Sosnowicy. Na pocz\u0105tku lat 70. Przedsi\u0119biorstwo Wielozak\u0142adowe PGR w Sosnowicy sk\u0142ada\u0142o si\u0119 z czterech gospodarstw \u2013 w Zienkach, Turnie, Pasiece i Ocho\u017cy, posiadaj\u0105c w sumie 2 tys. hektar\u00f3w u\u017cytk\u00f3w rolnych [Geresz, 2003, s. 95].<\/p>\n\n\n\n<p>W 1960 r. utworzono Nadle\u015bnictwo Sosnowica, z\u0142o\u017cone z dotychczasowej wschodniej cz\u0119\u015bci Nadle\u015bnictwa Parczew i zachodniej cz\u0119\u015bci Nadle\u015bnictwa Ko\u0142acze. Sk\u0142ada\u0142o si\u0119 z sze\u015bciu le\u015bnictw: Hola, Borek, Sosnowica, Orzech\u00f3w, Wola Wereszczy\u0144ska, Brzeziczno. W 1973 r. po\u0142\u0105czono dotychczasowe nadle\u015bnictwa Parczew (z siedzib\u0105 w Makoszce) i Sosnowica, tworz\u0105c Nadle\u015bnictwo Parczew z siedzib\u0105 w Sosnowicy. W sk\u0142ad nadle\u015bnictwa wesz\u0142o dziesi\u0119\u0107 le\u015bnictw: Borek, Laski, \u0141owisz\u00f3w, Hola, Wola Wereszczy\u0144ska, Makoszka, Sosnowica, Bia\u0142ka, Orzech\u00f3w, Jedlanka, siedem obwod\u00f3w nadzorowanych las\u00f3w nie pa\u0144stwowych, sk\u0142adnica przej\u015bciowa drewna w Bia\u0142ce, gospodarstwo szk\u00f3\u0142karskie Uhnin oraz grupa remontowo-budowlana. Powierzchnia ca\u0142kowita Nadle\u015bnictwa wynosi\u0142a w 1976 r. 17887 ha [Sado, Zubkowicz, 2019, s. 242\u2013250].<\/p>\n\n\n\n<p>W 1961 r. zako\u0144czono budow\u0119 kana\u0142u Wieprz\u2013Krzna, przebiegaj\u0105cego przez Sosnowic\u0119 i inne miejscowo\u015bci gminy. W Sosnowicy zbudowano \u015bluz\u0119 oraz budynki Zarz\u0105du Eksploatacji Kana\u0142u. Powsta\u0142a tak\u017ce Stacja Dydaktyczno-Badawcza (SD-B) w Sosnowicy, administrowana przez O\u015brodek Badawczo-Eksploatacyjny Rejonu Kana\u0142u Wieprz\u2013Krzna, natomiast od 1986 roku nale\u017c\u0105ca do Katedry \u0141\u0105karstwa i Kszta\u0142towania Krajobrazu Akademii Rolniczej w Lublinie [https:\/\/up.lublin.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/1-Stacja-Dydaktyczno-Badawcza-w-Sosnowicy-2021.pdf ].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Zabytki i obiekty przyrodnicze<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><strong><em>Dworek Ko\u015bciuszki<\/em><\/strong> \u2013 oficyna p\u00f3\u0142nocna, zabytek zbudowany jest na rzucie kwadratu. Piwnica i parter maj\u0105 sklepienia kolebkowo-krzy\u017cowe. Dach mansardowy z lukarnami pokryty gontem. Zewn\u0119trzny wystr\u00f3j architektoniczny tworz\u0105 cztery szerokie lizeny przebiegaj\u0105ce przez dwie kondygnacje ka\u017cdej z elewacji. Z dawnej posiad\u0142o\u015bci Sosnowskich pozosta\u0142y do dzi\u015b cz\u0119\u015b\u0107 drewnianego dworu oraz oficyna p\u00f3\u0142nocna. Ta barokowa budowla maj\u0105ca charakter pawilonu parkowego wzniesiona zosta\u0142a w 1753 r. W budynku mieszka\u0142 Tadeusz Ko\u015bciuszko.<\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>Ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymskokatolicki Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej<\/em><\/strong> \u2013 w stylu klasycystycznym z elementami barokowymi. Wybudowany z inicjatywy Tekli z Zenowicz\u00f3w Sosnowskiej. Jego budow\u0119 uko\u0144czono w 1797 r. Uroczystej konsekracji dokona\u0142 za\u015b 21 X 1804 r. biskup che\u0142mski i lubelski Wojciech Skaryszewski. Obiekt jednonawowy, wzniesiony na rzucie prostok\u0105ta z p\u00f3\u0142kolist\u0105 apsyd\u0105 i dwoma zakrystiami. Wyposa\u017cenie wn\u0119trza ko\u015bcio\u0142a pochodzi w ca\u0142o\u015bci z ko\u0144ca XVIII w. O\u0142tarze murowane. Obrazy o\u0142tarzowe: \u015aw. Tr\u00f3jcy, Matki Bo\u017cej R\u00f3\u017ca\u0144cowej, \u015aw. J\u00f3zefa p\u0119dzla Smuglewicza. Obraz przedstawiaj\u0105cy \u015bw. Piotra oraz figura Pana Jezusa Ukrzy\u017cowanego nieznanego mistrza. \u0141awki, konfesjona\u0142y oraz balustrada w stylu rokoko. Chrzcielnica i ambona wsparte na ramionach kl\u0119cz\u0105cych anio\u0142k\u00f3w. Organy barokowo-klasyczne.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"881\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-8-881x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22033\" style=\"aspect-ratio:0.8603483085205915;width:315px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-8-881x1024.jpg 881w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-8-258x300.jpg 258w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-8-768x893.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-8-1321x1536.jpg 1321w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-8-1761x2048.jpg 1761w\" sizes=\"auto, (max-width: 881px) 100vw, 881px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Sosnowicy. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"768\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Tablica.Fundacyjna.Kosciola-1-768x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22034\" style=\"aspect-ratio:0.750007629627369;width:332px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Tablica.Fundacyjna.Kosciola-1-768x1024.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Tablica.Fundacyjna.Kosciola-1-225x300.jpg 225w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Tablica.Fundacyjna.Kosciola-1-1152x1536.jpg 1152w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Tablica.Fundacyjna.Kosciola-1.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Sosnowica.Tablica fundacyjna Ko\u015bcio\u0142a. Fot. Andrzej Gil<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"768\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Glowny-1-1024x768.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22036\" style=\"aspect-ratio:1.3333418127241738;width:335px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Glowny-1-1024x768.jpg 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Glowny-1-300x225.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Glowny-1-768x576.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Glowny-1-1536x1152.jpg 1536w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Glowny-1.jpg 1600w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Sosnowica. Ko\u015bci\u00f3\u0142. O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny. Fot. Andrzej Gil<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"768\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Boczny-1-768x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22039\" style=\"aspect-ratio:0.750007629627369;width:342px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Boczny-1-768x1024.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Boczny-1-225x300.jpg 225w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Boczny-1-1152x1536.jpg 1152w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sosnowica.Kosciol.Oltarz.Boczny-1.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Sosnowica. Ko\u015bci\u00f3\u0142. O\u0142tarz boczny. Fot. Andrzej Gil<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"597\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-7-597x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22042\" style=\"aspect-ratio:0.5830103457747123;width:349px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-7-597x1024.jpg 597w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-7-175x300.jpg 175w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-7-768x1317.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-7-895x1536.jpg 895w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-7-1194x2048.jpg 1194w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-7.jpg 1430w\" sizes=\"auto, (max-width: 597px) 100vw, 597px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Dzwonnica przyko\u015bcielna w Sosnowicy. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p><strong><em>Prawos\u0142awna cerkiew pw. \u015awi\u0119tych Aposto\u0142\u00f3w Piotra i Paw\u0142a<\/em><\/strong> \u2013 po rozebraniu w 1890 r. starej, jeszcze XVI-wiecznej, drewnianej \u015bwi\u0105tyni, rozpocz\u0119to w 1891 r. wznoszenie nowej cerkwi wg projektu Wiktora Syczowa (prace zako\u0144czono w 1893 r.) na koszt rz\u0105du carskiego. Zbudowana w stylu bizantyjsko-klasycystycznym jednonawowa cerkiew zosta\u0142a po\u015bwi\u0119cona w roku 1894. \u015awi\u0105tynia wpisana jest do rejestru zabytk\u00f3w. Obiekt za\u0142o\u017cony na planie krzy\u017ca \u0142aci\u0144skiego, sk\u0142ada si\u0119 z kwadratowej nawy z kaplicami bocznymi tworz\u0105cymi ramiona krzy\u017ca oraz prostok\u0105tnego babi\u0144ca i kruchty. Od wschodu zamkni\u0119ta jest tr\u00f3jbocznym prezbiterium. Posiada, w fasadzie nad krucht\u0105, wie\u017c\u0119 \u2013 dzwonnic\u0119 zwie\u0144czon\u0105, podobnie jak nawa, baniastymi kopu\u0142ami.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-14-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22045\" style=\"aspect-ratio:1.7778041583285282;width:483px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-14-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-14-300x169.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-14-768x432.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-14-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-14-2048x1152.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Cerkiew prawos\u0142awna w Sosnowicy. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p><strong><em>Cmentarz rzymskokatolicki i prawos\u0142awny<\/em><\/strong> \u2013 z pocz\u0105tku XIX w., znajduj\u0105 si\u0119 na nim m.in. groby powsta\u0144c\u00f3w styczniowych.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-13-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22049\" style=\"aspect-ratio:1.7778041583285282;width:513px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-13-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-13-300x169.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-13-768x432.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-13-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-13-2048x1152.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Cmentarz prawos\u0142awny w Sosnowicy. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"576\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-11-576x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22050\" style=\"aspect-ratio:0.5624933241779202;width:292px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-11-576x1024.jpg 576w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-11-169x300.jpg 169w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-11-768x1365.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-11-864x1536.jpg 864w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-11-1152x2048.jpg 1152w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-11-scaled.jpg 1440w\" sizes=\"auto, (max-width: 576px) 100vw, 576px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Nagrobek Kipriana Jurkiewicza (zm. 1884 r.) na cmentarzu prawos\u0142awnym w Sosnowicy. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"576\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-2-576x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22052\" style=\"aspect-ratio:0.5624933241779202;width:296px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-2-576x1024.jpg 576w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-2-169x300.jpg 169w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-2-768x1365.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-2-864x1536.jpg 864w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-2-1152x2048.jpg 1152w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-2-scaled.jpg 1440w\" sizes=\"auto, (max-width: 576px) 100vw, 576px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Nagrobek Natalii Jasie\u0144skiej (zm. 1881 r.) na cmentarzu katolickim. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"576\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-3-576x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22055\" style=\"aspect-ratio:0.5624933241779202;width:300px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-3-576x1024.jpg 576w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-3-169x300.jpg 169w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-3-768x1366.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-3-864x1536.jpg 864w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-3-1152x2048.jpg 1152w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-3-scaled.jpg 1440w\" sizes=\"auto, (max-width: 576px) 100vw, 576px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Nagrobek Kazimierza Zembrzuskiego (zm. 1881 r.) na cmentarzu katolickim. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"967\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-5-967x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22059\" style=\"aspect-ratio:0.9443293396991262;width:297px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-5-967x1024.jpg 967w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-5-283x300.jpg 283w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-5-768x813.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-5-1450x1536.jpg 1450w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-5-1934x2048.jpg 1934w\" sizes=\"auto, (max-width: 967px) 100vw, 967px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Nagrobek Stanis\u0142awy i Malwiny Kami\u0144skich, zamordowanych przez Niemc\u00f3w za pomoc \u017bydom. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p><strong><em>Atrakcje turystyczne<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Staw-Angielski-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22062\" style=\"aspect-ratio:1.7778041583285282;width:597px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Staw-Angielski-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Staw-Angielski-300x169.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Staw-Angielski-768x432.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Staw-Angielski-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Staw-Angielski-2048x1152.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Staw Angielski w Sosnowicy. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Wa\u017cne wydarzenia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>*** Nastroje rewolucyjno-niepodleg\u0142o\u015bciowe w okolicach zacz\u0119\u0142y nasila\u0107 si\u0119 wiosn\u0105 1861 r. Jednym z najpowszechniejszych sposob\u00f3w okazywania uczu\u0107 patriotycznych w tamtych czasach by\u0142 udzia\u0142 w r\u00f3\u017cnego rodzaju manifestacjach religijno-patriotycznych. W Sosnowicy \u201eku pami\u0119ci zabitych w&nbsp;Warszawie, stawiano prawie wsz\u0119dzie krzy\u017ce d\u0119bowe na okr\u0105g\u0142o i z kor\u0105. Taki\u017c krzy\u017c parafianie sosnowiccy, przewa\u017cnie dwory, wystawili\u015bmy\u201d [Liniewski, s. 142].<\/p>\n\n\n\n<p>*** 14 marca 1863 r. dosz\u0142o do pierwszej bitwy powsta\u0144czej w Sosnowicy. Stacjonuj\u0105ce tu wojska rosyjskie zosta\u0142y zaatakowane z sukcesem przez oddzia\u0142y powsta\u0144cze dowodzone przez Gustawa Zakrzewskiego i Walentego Lewandowskiego.<\/p>\n\n\n\n<p>*** Na cmentarzu rzymskokatolickim w Sosnowicy pochowano 14 powsta\u0144c\u00f3w zabitych w bitwie pod G\u00f3rkami oraz powsta\u0144c\u00f3w z partii Jankowskiego i Adama Zieli\u0144skiego, zabitych 1 wrze\u015bnia 1863 r. pod Bia\u0142k\u0105.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"873\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-1-873x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22024\" style=\"aspect-ratio:0.8525398090466973;width:325px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-1-873x1024.jpg 873w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-1-256x300.jpg 256w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-1-768x901.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-1-1310x1536.jpg 1310w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-1-1747x2048.jpg 1747w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-1.jpg 1982w\" sizes=\"auto, (max-width: 873px) 100vw, 873px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Zbiorowa mogi\u0142a powsta\u0144c\u00f3w styczniowych na cmentarzu w Sosnowicy. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>*** W sierpniu 1915 r., odwr\u00f3t wojsk carskich \u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 z zastosowaniem taktyki spalonej ziemi i zwi\u0105zanym z ni\u0105 wyp\u0119dzaniem ludno\u015bci w g\u0142\u0105b imperium rosyjskiego. Przy tym by\u0142y du\u017ce r\u00f3\u017cnice w liczbie uchod\u017ac\u00f3w w zale\u017cno\u015bci od wsi. Z Sosnowicy na wygnanie udali si\u0119 prawie wszyscy mieszka\u0144cy, na czele z proboszczem rzymskokatolickim ksi\u0119dzem Antonim Rozlaszy\u0144skim.<\/p>\n\n\n\n<p>*** W czasie wojny polsko-bolszewickiej 11 sierpnia 1920 r. Sosnowic\u0119 zaj\u0119\u0142y nacieraj\u0105ce na zach\u00f3d odzia\u0142y Armii Czerwonej. Bolszewicy spl\u0105drowali dw\u00f3r i ko\u015bci\u00f3\u0142 oraz okradli zamo\u017cniejszych polskich ch\u0142op\u00f3w. 17 sierpnia 1920 r. pod Sosnowic\u0105 polska 4 Brygada Jazdy pp\u0142k. Adama Nieniewskiego (nacieraj\u0105ca od po\u0142udnia) stoczy\u0142a ca\u0142odzienny b\u00f3j z bolszewickim mi\u0119dzynarodowym dywizjonem kawalerii z tzw. Grupy Bojowej Dotola. Po zwyci\u0119skim starciu brygada ruszy\u0142a w pogo\u0144 za przeciwnikiem w kierunku Wisznic [Jadczak, 2003, s. 47].<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"861\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-9-861x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22027\" style=\"aspect-ratio:0.8408194038948956;width:291px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-9-861x1024.jpg 861w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-9-252x300.jpg 252w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-9-768x914.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-9-1291x1536.jpg 1291w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-9-1721x2048.jpg 1721w\" sizes=\"auto, (max-width: 861px) 100vw, 861px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Pomnik nieznanego \u017co\u0142nierza z wojny polsko-bolszewickiej w Sosnowicy. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>*** Po bitwie z Armi\u0105 Czerwon\u0105 pod Wytycznem, stoczonej 1 pa\u017adziernika 1939 r. oddzia\u0142y Korpusu Ochrony Pogranicza pod dow\u00f3dztwem gen. Wilhelma Orlika-R\u00fcckemana wycofywa\u0142y si\u0119 w kierunku Sosnowicy. Na rozkaz dow\u00f3dcy rozbraja\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy Sosnowic\u0105 i Laskiem. Baon KOP \u201eBere\u017ane\u201d pod dow\u00f3dztwem mjr. Antoniego \u017burowskiego stoczy\u0142 b\u00f3j z czo\u0142gami sowieckimi przy drodze na W\u0142odaw\u0119, niszcz\u0105c dwa z nich [Jadczak, 2007a, t. 2, s. 136\u2013137].<\/p>\n\n\n\n<p>*** Ju\u017c w pa\u017adzierniku 1939 r. w Sosnowicy narodzi\u0142 si\u0119 ruchu oporu. Pierwsze struktury konspiracji tworzyli bracia Stanis\u0142aw i J\u00f3zef Armaci\u0144scy. Niestety, zadenuncjowany przez miejscowych Ukrai\u0144c\u00f3w Stanis\u0142aw Armaci\u0144ski wpad\u0142 w r\u0119ce gestapo i zgin\u0105\u0142 w wi\u0119zieniu w Lublinie. Podobny los spotka\u0142 innego konspiratora z Sosnowicy \u2013 Karola Wajsa. Na pocz\u0105tku 1940 r. powsta\u0142a grupa Narodowej Organizacji Wojskowej pod dow\u00f3dztwem Karola Topolskiego, ps. Kobra, kt\u00f3ra wesz\u0142a nast\u0119pnie w sk\u0142ad Armii Krajowej [Ko\u0142acz, Tarasiuk, 2007, s. 174]. Plac\u00f3wka AK w Sosnowicy wchodzi\u0142a w sk\u0142ad Rejonu II: Wola Wereszczy\u0144ska-Wo\u0142oskowola\u2013Krzywowierzba\u2013Wyryki w ramach obwodu w\u0142odawskiego. Komendantem rejonu by\u0142 ppor. Bronis\u0142aw Harmaci\u0144ski ps. Tajfun. 2 czerwca 1943 r. \u017co\u0142nierze AK przeprowadzili nocn\u0105 akcj\u0119 na urz\u0105d gminy, poczt\u0119 i mleczarni\u0119 w Sosnowicy. Zniszczono dokumentacj\u0119 i zastrzelono kolaboruj\u0105cego z Niemcami sekretarza gminy [Caban, 1994, s. 110, 135]. W dniach 14 i 17 stycznia oraz 31 marca 1944 r. partyzanci Armii Ludowej z Las\u00f3w Parczewskich dokonali kolejnych trzech atak\u00f3w na siedzib\u0119 zarz\u0105du gminy w Sosnowicy w celu zniszczenia dokumentacji kontyngentowej [Jadczak, 2003, s. 52].<\/p>\n\n\n\n<p>*** Po 1944 r. w rejonie Sosnowicy dzia\u0142a\u0142o aktywnie antykomunistyczne podziemie niepodleg\u0142o\u015bciowe. 18 stycznia 1946 r. oddzia\u0142 WiN \u201eJastrz\u0119bia\u201d natkn\u0105\u0142 si\u0119 w Sosnowicy na grup\u0119 operacyjn\u0105 MO z W\u0142odawy w sile 12 funkcjonariuszy. Dosz\u0142o do gwa\u0142townej wymiany ognia. Ranny sier\u017cant MO Jan Romaneczko, pochodz\u0105cy z Orzechowa Starego zosta\u0142 wzi\u0119ty do niewoli. Po przes\u0142uchaniu partyzanci rozstrzelali go w lesie nieopodal wsi Lip\u00f3wka [Makus, 2008, s. 28]. W nocy z 1 na 2 czerwca 1946 r. oddzia\u0142 WiN \u201eJastrz\u0119bia\u201d zaatakowa\u0142 posterunek MO w Sosnowicy. Zgin\u0119\u0142o trzech milicjant\u00f3w. Ponowny atak na ten posterunek przeprowadzi\u0142 \u201e\u017belazny\u201d 6 wrze\u015bnia 1947 r. zabijaj\u0105c r\u00f3wnie\u017c trzech milicjant\u00f3w [Jadczak, 2003, s. 56]. 17 stycznia 1947 r. z wyroku Wojskowego S\u0105du Rejonowego zosta\u0142 publicznie rozstrzelany Czes\u0142aw Czaplicki \u201eJur\u201d, zast\u0119pca komendanta rejonu WiN z D\u0119bowej K\u0142ody [Bechta, Pogrom 2012, s. 236].<\/p>\n\n\n\n<p> &nbsp;<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"714\" height=\"1014\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-10.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-22030\" style=\"aspect-ratio:0.704148303387062;width:280px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-10.jpg 714w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Sos-10-211x300.jpg 211w\" sizes=\"auto, (max-width: 714px) 100vw, 714px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Pomnik \u017co\u0142nierzy AK i WiN w Sosnowicy. Fot. Weronika Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/p>\n\n\n\n<p>*** W nocy 27 na 28 maja 1947 r. zabudowania mieszkalne we wsi Sosnowica zosta\u0142y niemal doszcz\u0119tnie spalone przez oddzia\u0142 Ukrai\u0144skiej Powsta\u0144czej Armii, kt\u00f3ry liczy\u0142 oko\u0142o 50 ludzi przebranych w polskie mundury. Stacjonuj\u0105cy w pobliskiej D\u0119bowej K\u0142odzie oddzia\u0142 Korpusu Bezpiecze\u0144stwa Wewn\u0119trznego nie udzieli\u0142 mieszka\u0144com pomocy. Klub opozycyjnego PSL z\u0142o\u017cy\u0142 w Sejmie Ustawodawczym interpelacj\u0119 w tej sprawie [AAN, Kancelaria Sejmu Ustawodawczego, sygn. 382].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns comments-main-tabl is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-grid is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:100%\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Ma\u0142e ojczyzny \u2013 strefa regionalist\u00f3w<\/h2>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, strategie rozwoju<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h3 class=\"wp-block-heading faqs-title-middle faqs-title\">Punkt 1<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content faqs-content-middle is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-content-inside is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h3 class=\"wp-block-heading faqs-title-middle faqs-title\">Punkt  2<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content faqs-content-middle is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-content-inside is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h3 class=\"wp-block-heading faqs-title-middle faqs-title\">Punkt 3<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content faqs-content-middle is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-content-inside is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Samorz\u0105d, organizacje\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Ko\u015bcio\u0142y i zwi\u0105zki religijne\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">\u017bycie kulturalne<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">O\u015bwiata i szkolnictwo<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Sport<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Wybitne postacie\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Rodziny \u2013 pami\u0105tki<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Wspomnienia, albumy rodzinne\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Gospodarka &#8211; firmy i przedsi\u0119biorstwa<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Walory turystyczne<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Folklor\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Miejsca pami\u0119ci<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns display-none is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\" id=\"comments-card\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button close\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\"><i class=\"fas fa-times-circle\"><\/i>Zamknij<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n\n<div class=\"forminator-ui forminator-custom-form forminator-custom-form-1152 forminator-design--default  forminator_ajax\" data-forminator-render=\"0\" data-form=\"forminator-module-1152\" data-uid=\"6a3274d6a9961\"><br\/><\/div><form\n\t\t\t\tid=\"forminator-module-1152\"\n\t\t\t\tclass=\"forminator-ui forminator-custom-form forminator-custom-form-1152 forminator-design--default  forminator_ajax\"\n\t\t\t\tmethod=\"post\"\n\t\t\t\tdata-forminator-render=\"0\"\n\t\t\t\tdata-form-id=\"1152\"\n\t\t\t\tenctype=\"multipart\/form-data\" data-color-option=\"default\" data-design=\"default\" data-grid=\"open\" style=\"display: none;\"\n\t\t\t\tdata-uid=\"6a3274d6a9961\"\n\t\t\t><div role=\"alert\" aria-live=\"polite\" class=\"forminator-response-message forminator-error\" aria-hidden=\"true\"><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"select-1\" class=\"forminator-field-select forminator-col forminator-col-6 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-form-1152__field--select-1_6a3274d6a9961\" id=\"forminator-form-1152__field--select-1_6a3274d6a9961-label\" class=\"forminator-label\">Wybierz temat <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><select  id=\"forminator-form-1152__field--select-1_6a3274d6a9961\" class=\"forminator-select--field forminator-select2 forminator-select2-multiple\" data-required=\"1\" name=\"select-1\" data-default-value=\"\" data-placeholder=\"Wybierz temat\" data-search=\"false\" data-search-placeholder=\"Wybierz temat\" data-checkbox=\"false\" data-allow-clear=\"false\" aria-labelledby=\"forminator-form-1152__field--select-1_6a3274d6a9961-label\"><option value=\"\"  >Wybierz temat<\/option><option value=\"Wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, strategie rozwoju\"  data-calculation=\"0\">Wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, strategie rozwoju<\/option><option value=\"O\u015bwiata i szkolnictwo\"  data-calculation=\"0\">O\u015bwiata i szkolnictwo<\/option><option value=\"Sport\"  data-calculation=\"0\">Sport<\/option><option value=\"Wybitne-postacie\u200b\"  data-calculation=\"0\">Wybitne postacie\u200b<\/option><option value=\"Rodziny-\u2013-pami\u0105tki\"  data-calculation=\"0\">Rodziny \u2013 pami\u0105tki<\/option><option value=\"Wspomnienia,-albumy-rodzinne\u200b\"  data-calculation=\"0\">Wspomnienia, albumy rodzinne\u200b<\/option><option value=\"Gospodarka-\u2013-firmy-i-przedsi\u0119biorstwa\"  data-calculation=\"0\">Gospodarka \u2013 firmy i przedsi\u0119biorstwa<\/option><option value=\"Walory-turystyczne\"  data-calculation=\"0\">Walory turystyczne<\/option><option value=\"Folklor\u200b\"  data-calculation=\"0\">Folklor\u200b<\/option><option value=\"Miejsca-pami\u0119ci\"  data-calculation=\"0\">Miejsca pami\u0119ci<\/option><\/select><\/div><\/div><div id=\"html-1\" class=\"forminator-field-html forminator-col forminator-col-6 \"><div class=\"forminator-field forminator-merge-tags\" data-field=\"html-1\"><div><button class=\"button-submit\">Utw\u00f3rz post<\/button><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"email-1\" class=\"forminator-field-email forminator-col forminator-col-12 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-email-1_6a3274d6a9961\" id=\"forminator-field-email-1_6a3274d6a9961-label\" class=\"forminator-label\">Adres e-mail <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><input type=\"email\" name=\"email-1\" value=\"\" placeholder=\"Na przyk\u0142ad: jan@kowalski.com\" id=\"forminator-field-email-1_6a3274d6a9961\" class=\"forminator-input forminator-email--field\" data-required=\"1\" aria-required=\"true\" autocomplete=\"email\" \/><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"name-1\" class=\"forminator-field-name forminator-col forminator-col-6 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-name-1_6a3274d6a9961\" id=\"forminator-field-name-1_6a3274d6a9961-label\" class=\"forminator-label\">Imi\u0119 <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><input type=\"text\" name=\"name-1\" value=\"\" placeholder=\"Na przyk\u0142ad: Jan\" id=\"forminator-field-name-1_6a3274d6a9961\" class=\"forminator-input forminator-name--field\" aria-required=\"true\" autocomplete=\"name\" \/><\/div><\/div><div id=\"name-2\" class=\"forminator-field-name forminator-col forminator-col-6 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-name-2_6a3274d6a9961\" id=\"forminator-field-name-2_6a3274d6a9961-label\" class=\"forminator-label\">Nazwisko <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><input type=\"text\" name=\"name-2\" value=\"\" placeholder=\"Na przyk\u0142ad: Kowalski\" id=\"forminator-field-name-2_6a3274d6a9961\" class=\"forminator-input forminator-name--field\" aria-required=\"true\" autocomplete=\"name\" \/><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"textarea-1\" class=\"forminator-field-textarea forminator-col forminator-col-12 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-textarea-1_6a3274d6a9961\" id=\"forminator-field-textarea-1_6a3274d6a9961-label\" class=\"forminator-label\">Tekst <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><textarea name=\"textarea-1\" placeholder=\"Np. tekst zast\u0119pczy Mo\u017cesz wstawi\u0107 now\u0105 lini\u0119\" id=\"forminator-field-textarea-1_6a3274d6a9961\" class=\"forminator-textarea\" rows=\"6\" style=\"min-height:140px;\" ><\/textarea><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"upload-1\" class=\"forminator-field-upload forminator-col forminator-col-12 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-upload-1_6a3274d6a9961\" id=\"forminator-field-upload-1_6a3274d6a9961-label\" class=\"forminator-label\">Prze\u015blij plik<\/label><div class=\"forminator-multi-upload \" data-element=\"upload-1_6a3274d6a9961\"><input type=\"file\" name=\"upload-1[]\" id=\"forminator-field-upload-1_6a3274d6a9961\" class=\"forminator-input-file forminator-field-upload-1_6a3274d6a9961-1152\" multiple=\"multiple\" data-method=\"ajax\" data-size=\"100000000\" data-size-message=\"Maksymalny dozwolony rozmiar pliku wynosi 100 MB. \"><div class=\"forminator-multi-upload-message\" aria-hidden=\"true\"><span class=\"forminator-icon-upload\" aria-hidden=\"true\"><\/span><p>Przeci\u0105gnij i upu\u015b\u0107 (lub) <a class=\"forminator-upload-file--forminator-field-upload-1_6a3274d6a9961\" href=\"#\" onclick=\"return false;\">Wybierz pliki<\/a><\/p><\/div><\/div><ul class=\"forminator-uploaded-files upload-container-upload-1_6a3274d6a9961\"><\/ul><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"checkbox-1\" class=\"forminator-field-checkbox forminator-col forminator-col-12 \"><div role=\"group\" class=\"forminator-field required\" aria-labelledby=\"forminator-checkbox-group-forminator-field-checkbox-1-6a3274d6a9961-label\"><label id=\"forminator-field-checkbox-1-1-6a3274d6a9961-label\" for=\"forminator-field-checkbox-1-1-6a3274d6a9961\" class=\"forminator-checkbox\" title=\"Wyra\u017cam zgod\u0119 na przetwarzanie moich danych osobowych zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105c\u0105 Polityk\u0105 Prywatno\u015bci w celu skontaktowania si\u0119 poprzez formularz kontaktowy.\"><input type=\"checkbox\" name=\"checkbox-1[]\" value=\"Prosz\u0119-zaznaczy\u0107\" id=\"forminator-field-checkbox-1-1-6a3274d6a9961\" aria-labelledby=\"forminator-field-checkbox-1-1-6a3274d6a9961-label\" data-calculation=\"0\"  \/><span class=\"forminator-checkbox-box\" aria-hidden=\"true\"><\/span><span class=\"forminator-checkbox-label\">Wyra\u017cam zgod\u0119 na przetwarzanie moich danych osobowych zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105c\u0105 Polityk\u0105 Prywatno\u015bci w celu skontaktowania si\u0119 poprzez formularz kontaktowy.<\/span><\/label><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"html-2\" class=\"forminator-field-html forminator-col forminator-col-12 \"><div class=\"forminator-field forminator-merge-tags\" data-field=\"html-2\"><a href=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/polityka-prywatnosci\/\">Administratorem danych osobowych jest Centrum Bada\u0144 nad Histori\u0105 Regionaln\u0105 i Lokaln\u0105 UMCS.<\/a><\/div><\/div><\/div><input type=\"hidden\" name=\"referer_url\" value=\"\" \/><div class=\"forminator-row forminator-row-last\"><div class=\"forminator-col\"><div class=\"forminator-field\"><button class=\"forminator-button forminator-button-submit\">Utw&oacute;rz post<\/button><\/div><\/div><\/div><input type=\"hidden\" id=\"forminator_nonce\" name=\"forminator_nonce\" value=\"c96359c42a\" \/><input type=\"hidden\" name=\"_wp_http_referer\" value=\"\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21691\" \/><input type=\"hidden\" name=\"form_id\" value=\"1152\"><input type=\"hidden\" name=\"page_id\" value=\"21691\"><input type=\"hidden\" name=\"form_type\" value=\"default\"><input type=\"hidden\" name=\"current_url\" value=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2026\/03\/13\/sosnowica\/\"><input type=\"hidden\" name=\"render_id\" value=\"0\"><input type=\"hidden\" name=\"forminator-multifile-hidden\" class=\"forminator-multifile-hidden\"><input type=\"hidden\" name=\"action\" value=\"forminator_submit_form_custom-forms\"><\/form>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sosnowica start Powiat: parczewski Gmina: loco Mapa miejscowo\u015bci end Miejscowo\u015bci \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 ekspercka W \u015bwiecie cyfrowym INFORMACJE DOTYCZ\u0104CE GMINY SOSNOWICA DOST\u0118PNE ONLINE (wyb\u00f3r powsta\u0142 w wyniku poszukiwa\u0144 w dn. 23-25 lutego 20-26 r.) Najkr\u00f3cej powiedzie\u0107 mo\u017cna, \u017ce charakter gminy determinuje jej geograficzne po\u0142o\u017cenie i walory przyrodnicze obszaru. Znajduje si\u0119 on w Mi\u0119dzynarodowym Rezerwacie Biosfery \u201ePolesie&hellip;&nbsp;<a href=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2026\/03\/13\/sosnowica\/\" class=\"\" rel=\"bookmark\">Czytaj dalej &raquo;<span class=\"screen-reader-text\">Sosnowica<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"neve_meta_sidebar":"","neve_meta_container":"","neve_meta_enable_content_width":"","neve_meta_content_width":0,"neve_meta_title_alignment":"","neve_meta_author_avatar":"","neve_post_elements_order":"","neve_meta_disable_header":"","neve_meta_disable_footer":"","neve_meta_disable_title":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-21691","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21691","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21691"}],"version-history":[{"count":31,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21691\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22117,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21691\/revisions\/22117"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21691"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21691"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21691"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}