{"id":21241,"date":"2026-02-17T13:07:56","date_gmt":"2026-02-17T13:07:56","guid":{"rendered":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/?p=21241"},"modified":"2026-03-08T23:49:37","modified_gmt":"2026-03-08T23:49:37","slug":"wiski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2026\/02\/17\/wiski\/","title":{"rendered":"Wiski"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:100%\">\n<div class=\"wp-block-columns border-left border-left-1 is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:33%\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"180\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/logo-tucznej.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-21215\" style=\"width:220px;height:auto\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Logo gminy Tuczna.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-vertically-aligned-top is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:33%\">\n<h2 class=\"wp-block-heading has-text-align-center\">Wiski<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"display-none\">start<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns card-text-center is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><strong>Powiat: <\/strong>bialski<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Gmina:<\/strong> Tuczna<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-vertically-aligned-center is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:33%\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-text-align-center\"><strong>Mapa miejscowo\u015bci<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<iframe src=\"https:\/\/www.google.com\/maps\/embed?pb=!1m18!1m12!1m3!1d9855.939911795094!2d23.343163458028588!3d51.861230701983665!2m3!1f0!2f0!3f0!3m2!1i1024!2i768!4f13.1!3m3!1m2!1s0x4721827f9dd3932d%3A0xd87e45446eb0ba5a!2s21-523%20Wiski!5e0!3m2!1spl!2spl!4v1771333579192!5m2!1spl!2spl\" width=\"400\" height=\"300\" style=\"border:0;\" allowfullscreen=\"\" loading=\"lazy\" referrerpolicy=\"no-referrer-when-downgrade\"><\/iframe>\n\n\n\n<p class=\"display-none\">end<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-grid is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Miejscowo\u015bci \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 ekspercka<\/h2>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">W \u015bwiecie cyfrowym<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\">Patrz has\u0142o: Tuczna.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Nazwa, przynale\u017cno\u015b\u0107 administracyjna<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Nazwa miejscowo\u015bci jest trudna do wyja\u015bnienia. Mo\u017ce pochodzi\u0107 od imienia Wysz\/Wisz. Bior\u0105c jednak pod uwag\u0119 lokalne warunki przyrodniczo-topograficzne nazw\u0119 mo\u017cna wi\u0105za\u0107 raczej ze staropolskim s\u0142owem \u201ewisz\u201d, okre\u015blaj\u0105cym ro\u015blinno\u015b\u0107 wyst\u0119puj\u0105c\u0105 na podmok\u0142ych \u0142\u0105kach, czy brzegach rzek lub jezior. Nazwa Wiski by\u0142a do\u015b\u0107 stabilna. Sporadycznie tylko pojawia\u0142a si\u0119 w formie Wyszki lub Wiszki.<\/p>\n\n\n\n<p>Zaznaczy\u0107 nale\u017cy, ze miejscowo\u015b\u0107 o tej samej nazwie (i du\u017co wcze\u015bniejszej metryce), istnieje w gminie Komar\u00f3wka Podlaska. J. Kukawski postawi\u0142 do\u015b\u0107 efektown\u0105, ale trudn\u0105 do udowodnienia hipotez\u0119, \u017ce pierwsi osadnicy w nowo za\u0142o\u017conej wsi mogli pochodzi\u0107 w\u0142a\u015bnie z Wisek ko\u0142o Komar\u00f3wki i niejako \u201eprzynie\u015bli\u201d ze sob\u0105 nazw\u0119 dla nowej osady [Kukawski, 2019, s. 22\u201323] .<\/p>\n\n\n\n<p>Ziemie, na kt\u00f3rych powsta\u0142y Wiski, po\u0142o\u017cone by\u0142y na terenie Wielkiego Ksi\u0119stwa Litewskiego. Pocz\u0105tkowo w bardzo rozleg\u0142ym wojew\u00f3dztwie trockim, a od 1513 r. w powiecie brzeskim utworzonego w\u00f3wczas wojew\u00f3dztwa podlaskiego. W roku 1566 znalaz\u0142y si\u0119 w powiecie brzeskim nowo utworzonego wojew\u00f3dztwa brzesko-litewskiego ze stolic\u0105 w Brze\u015bciu [Maroszek, 2013, s. 15\u2013139; Wawrzy\u0144czyk, 1951, s. 14\u201337]. Po III rozbiorze Rzeczypospolitej miejscowo\u015b\u0107 znalaz\u0142a si\u0119 w zaborze austriackim w cyrkule bialskim (Galicji Zachodniej). <\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"496\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/mapa1.Wiski_.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21559\" style=\"aspect-ratio:1.6129225341020068;width:458px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/mapa1.Wiski_.jpg 800w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/mapa1.Wiski_-300x186.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/mapa1.Wiski_-768x476.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Wiski na austriackiej mapie Heldensfelda z 1801\u20131804 r. [https:\/\/maps.arcanum.com\/en\/].<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Po w\u0142\u0105czeniu w 1809 r. tzw. Nowej Galicji do Ksi\u0119stwa Warszawskiego, w 1810 r. wie\u015b wesz\u0142a w sk\u0142ad powiatu bialskiego departamentu siedleckiego [DPKW, 1811, t. 2, nr 16, s. 148]. Po powstaniu w 1815 r. Kr\u00f3lestwa Polskiego, w wyniku reformy administracyjnej z 1816 r., znalaz\u0142a si\u0119 powiecie bialskim obwodu bialskiego wojew\u00f3dztwa podlaskiego (od 1837 r. guberni podlaskiej) [DPKP, 1816, t. 1, s. 119]. W latach 1844\u20131866 le\u017ca\u0142a w okr\u0119gu bialskim powiatu bialskiego guberni lubelskiej, a od 1867 r. w powiecie bialskim guberni siedleckiej (w latach 1912\u20131915 guberni che\u0142mskiej) [DPKP, 1867, t. 66, s. 279]. <\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"867\" height=\"584\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/mapa2.Wiski_.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21560\" style=\"aspect-ratio:1.4846339045460983;width:467px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/mapa2.Wiski_.jpg 867w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/mapa2.Wiski_-300x202.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/mapa2.Wiski_-768x517.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 867px) 100vw, 867px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Wiski na mapie West Osteuropa z 1914 [http:\/\/maps.mapywig.org\/].<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>W latach 1915\u20131918 r. znajdowa\u0142a si\u0119 w strefie wojskowej okupacji niemieckiej, tzw. Etappen Inspektion Armee Bug. Po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci przez Polsk\u0119 nale\u017ca\u0142a do powiatu bialskiego wojew\u00f3dztwa lubelskiego. W latach 1975\u20131998 w wojew\u00f3dztwie bialskopodlaskim, potem w powiecie bialskim wojew\u00f3dztwa lubelskiego.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Gmina<\/h3>\n\n\n\n<p>Gminy dominialne powsta\u0142y na mocy Konstytucji Ksi\u0119stwa Warszawskiego. Wed\u0142ug ustawy z 1809 r. na ich czele stali w\u00f3jtowie, kt\u00f3rymi z urz\u0119du zostawali w\u0142a\u015bciciele d\u00f3br ziemskich, kt\u00f3rzy za zgod\u0105 w\u0142adz zwierzchnich mogli wyznacza\u0107 swoich zast\u0119pc\u00f3w. W\u00f3jtowie byli wykonawcami zarz\u0105dze\u0144 w\u0142adz pa\u0144stwowych, opiekowali si\u0119 maj\u0105tkiem gminnym, czuwali nad bezpiecze\u0144stwem, porz\u0105dkiem i zdrowiem mieszka\u0144c\u00f3w. Pomoc\u0105 w\u00f3jtom w poszczeg\u00f3lnych wsiach s\u0142u\u017cyli so\u0142tysi [DPKW, 1809, t. 1, s. 227\u2013236]. W pierwszej po\u0142owie XIX w. wie\u015b nale\u017ca\u0142a do gminy Huszcza [APL, MSGL, sygn. 167]. Po utworzeniu na mocy ukazu cara Aleksandra II gmin samorz\u0105dowych w Kr\u00f3lestwie Polskim, w 1865 r. wie\u015b wesz\u0142a w sk\u0142ad gminy Ko\u015bcieniewicze [APL, BKSW, sygn. 3]. W 1928 r. mieszka\u0144cy wsi uzyskali zgod\u0119 na jej przeniesienie do gminy Huszcza [APL, SPB, sygn. 225]. W 1933 r. utworzono gromad\u0119 Wiski [LDW, 1933, nr 22, poz. 181]. Po likwidacji gmin w 1954 r. wie\u015b wesz\u0142a w sk\u0142ad gromady Huszcza [DUWRNwL, 1954, nr 15, poz. 64]. Od 1973 r. nale\u017cy do gminy Tuczna [DUWRNwL, 1972, nr 12, poz. 239].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Mikrotoponimia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Wed\u0142ug Krajowego Rejestru Urz\u0119dowego Podzia\u0142u Terytorialnego Kraju (stan na 1.12.2024) cz\u0119\u015bciami wsi s\u0105: Podchoinie, Podlesie i Sosnowy Grunt [https:\/\/eteryt.stat.gov.pl\/]. W przesz\u0142o\u015bci pos\u0142ugiwano si\u0119 nast\u0119puj\u0105cymi nazwami terenowymi: Bagno, D\u0119biny, Dobruskie, Dunaj, Jasinka, K\u0105ty, Kryszo\u0142y, Krzyk, Ochota, Och\u00f3\u017cka, Pastewniki, Piaszczyna, Podhuszcze, Rozdzielin, Siedzione, Stopczyny, Szerokie, \u015awiniarki, W\u0105skie, Choina, Czeremszynowy Las, D\u0119biny, Dodatki, Piaski, Podlesie, Sowiniec, Stare Morgi, Struga i \u015arednie Ryski [Pi\u0144czuk, Kuszneruk, 2000, s. 284].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Antroponimia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Nie znamy nazwisk pierwszych, plebejskich mieszka\u0144c\u00f3w. Na prze\u0142omie lat 50 i 60. XVII w., Wiski zosta\u0142y zasiedlone przez drobn\u0105 szlacht\u0119 g\u0142\u00f3wnie z Mazowsza, Podlasia i ziemi \u0142ukowskiej. W inwentarzu z roku 1667 odnotowano m.in. nast\u0119puj\u0105cych mieszka\u0144c\u00f3w wsi: Osi\u0144ska (wdowa), Micha\u0142 Ossowski, Micha\u0142 Czernacki (Czarnocki), Andrzej Piwonia, Piotr Jarota (Jarocki), Walenty Czernacki (Czarnocki), Stanis\u0142aw Jarota (Jarocki), Gregor Jarota (Jarocki), Woytko Jarota (Jarocki), Szymon Jarota (Jarocki), Maksym Sielepko, Tomasz Kurowski, Jakub Osi\u0144ski, Siemin Parfiowicz (Parfianowicz), Wojciech Rucki (Rudzki), Gres Lisiucha, Iwan Kr\u00f3likowicz, Matys Osi\u0144ski [AGAD, AWR, XVII, sygn. 44, s. 11]. Podobny zestaw nazwisk wyst\u0119puje w Wiskach tak\u017ce w latach nast\u0119pnych. Poza tym jako mieszka\u0144cy Wisek pojawiaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce: \u0141ugowscy, Ho\u0142owniowie i Kocowie [Czarnocki, 2018, s. 226]. Dla XIX w. patrz dzia\u0142 <em>W\u0142a\u015bciciele.<\/em><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Archeologia o najdawniejszym osadnictwie<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>W trakcie systematycznych bada\u0144 powierzchniowych w ramach AZP w roku 2003 odkryto stanowisko o charakterze \u015bladowym, na kt\u00f3rym <a>znaleziono od\u0142upek krzemienny nieznanej chronologii<\/a> [NID, AZP obszar 65-89].<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Pierwsza wzmianka o osadzie<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Pierwsza znana wzmianka \u017ar\u00f3d\u0142owa m\u00f3wi\u0105ca o Wiskach pochodzi z roku 1628. Wymienione zosta\u0142y jako punkt orientacyjny w kontek\u015bcie spor\u00f3w granicznych mi\u0119dzy w\u0142a\u015bcicielami d\u00f3br kode\u0144skich i wisznickich [ANK, AMCh, sygn. 955, k. 146v]. Wie\u015b powsta\u0142a zapewne niewiele wcze\u015bniej.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">W\u0142a\u015bciciele <\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Wiski nale\u017ca\u0142y do d\u00f3br kr\u00f3lewskich. W roku 1589 dobra monarsze w wojew\u00f3dztwie brzeskim przekszta\u0142cono w tzw. ekonomie i podzielono na klucze. Powsta\u0142e nieco p\u00f3\u017aniej Wiski sta\u0142y si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 klucza \u0142omaskiego [wi\u0119cej patrz: \u0141omazy \u2013 <em>W\u0142a\u015bciciele i zarz\u0105dcy<\/em>]. Po dramacie demograficznym jaki dotkn\u0105\u0142 wiosk\u0119 na skutek wojen z po\u0142owy XVII, nast\u0105pi\u0142a ca\u0142kowita wymiana ludno\u015bci. Na prze\u0142omie lat 50 i 60. XVII w., Wiski zosta\u0142y zasiedlone (podobnie jak sto lat wcze\u015bniej Tuczna i Huszcza) g\u0142\u00f3wnie przez drobn\u0105 szlacht\u0119 pochodz\u0105ca z pogranicza Mazowsza, Podlasia i ziemi \u0142ukowskiej [Czarnocki, 2018, s. 225\u2013226; Czarnocki, 2019\/2020, s. 141\u2013153; Makowski 1993, s. 114\u2013115]. Ten stan rzeczy zosta\u0142 formalnie usankcjonowany w roku 1680. W\u00f3wczas lustruj\u0105cy dobra klucza \u0142omaskiego kr\u00f3lewscy komisarze zgodzili si\u0119 nada\u0107 Wiskom status wsi szlacheckiej (na wz\u00f3r Huszczy i Tucznej). Szlachta z Wisek p\u0142aci\u0107 mia\u0142a jedynie czynsz. Dodatkowo z w\u0142asnej inicjatywy zobowi\u0105za\u0142a si\u0119 do s\u0142u\u017cby wojskowej na rzecz kr\u00f3la, b\u0105d\u017a udzia\u0142u w pospolitym ruszeniu. W tych latach, gdy rzeczywi\u015bcie b\u0119d\u0105 na wojnie, mieli by\u0107 zwolnieni z czynszu, ale \u201e\u017co\u0142nierza z dobrym rynsztunkiem, na koniach dobrych i wozem na\u0142adowanym z 10 w\u0142\u00f3k jednego wystawi\u0107 powinni\u201d [AVAK, t. 5, s. 405\u2013406; Czarnocki, 2018, s. 227, 232\u2013234]. Rok p\u00f3\u017aniej kr\u00f3l Jan III Sobieski wyda\u0142 przywilej potwierdzaj\u0105cy postanowienia swoich komisarzy. Odt\u0105d Wiski, wraz Tuczn\u0105 i Huszcz\u0105 stanowi\u0142y tzw. okolic\u0119 szlacheck\u0105 o specyficznym statusie formalnoprawnym [szerzej patrz: Huszcza \u2013 <em>W\u0142a\u015bciciele<\/em>; Tuczna \u2013 <em>W\u0142a\u015bciciele<\/em>].<\/p>\n\n\n\n<p>W 1818 r. w\u0142a\u015bcicielami gospodarstw (73) we wsi Wiski byli: Tomasz Czarnocki, Krzysztof Ho\u0142ownia, Antonina Rudzka, Szymon Rudzki, Stanis\u0142aw Rudzki, Klara Rudzka, Kazimierz Jarocki, Andrzej Ho\u0142ownia, Krzysztof Ho\u0142ownia, Benedykt Piwoni, Krzysztof Jarocki, Piotr Kurowski, Jan Jarocki, Kacper Rudzi, Jan Kurowski, Walenty Kurowski, Wawrzyniec Czarnocki, Agnieszka Czarnocka, Maciej Kurowski, Katarzyna Jarocka, Marcin i J\u00f3zef Czarnocki, Benedykt \u0141ugowski, Bart\u0142omiej Jarocki, Micha\u0142 Piwoni, Maciej Piwoni, Maciej Piwoni, Kazimierz Piwoni, Wawrzyniec Piwoni, Wojciech Dobraszewicz, Kazimierz Piwoni, Pawe\u0142 Rudzki, Tomasz Rudzki, Micha\u0142 Jarocki, Krzysztof Rudzki, Jan Piwoni, Tomasz Piwoni, Wawrzyniec Piwoni, Marcin Jarocki, Kazimierz Jarocki, Wojciech Czarnocki, Jan Czarnocki, Pawe\u0142 Koc, Jakub Rudzki, Franciszek Czarnocki, J\u00f3zef Czarnocki, Wawrzyniec Zyberski, Kazimierz Kurowski, Tomasz Kurowski, Wojciech Jarocki, Micha\u0142 Ho\u0142ownia, Walenty Rudzki, J\u00f3zef Jarocki, Mateusz Jarocki, Antoni D\u0105braszewicz, Benedykt Rudzki, Katarzyna Rudzka, Piotr Czarnocki, Antoni Rudzki, Franciszek Czarnocki i J\u00f3zef Jarocki [APL OR, Referowski, sygn. 7, k. 1154\u20131161].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Stosunki etniczne i wyznaniowe<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Pierwsi mieszka\u0144cy Wisek to zapewne pochodz\u0105cy z najbli\u017cszych okolic ch\u0142opi wyznania prawos\u0142awnego. Po dramacie demograficznym jaki dotkn\u0105\u0142 wiosk\u0119 na skutek wojen z po\u0142owy XVII, nast\u0105pi\u0142a ca\u0142kowita wymiana ludno\u015bci. Na prze\u0142omie lat 50 i 60. XVII w., Wiski zosta\u0142y zasiedlone (podobnie jak sto lat wcze\u015bniej Tuczna i Huszcza) przez drobn\u0105 szlacht\u0119 pochodz\u0105ca z pogranicza Mazowsza, Podlasia i ziemi \u0142ukowskiej [Czarnocki, 2018, s. 225\u2013226; Czarnocki, 2019\/2020, s. 141\u2013153; Makowski 1993, s. 114\u2013115].<\/p>\n\n\n\n<p>Nowi mieszka\u0144cy wsi byli w ogromnej wi\u0119kszo\u015bci wyznania rzymskokatolickiego i nale\u017celi do parafii w pobliskiej Huszczy. Parafia w Huszczy boryka\u0142a si\u0119 z powa\u017cnymi k\u0142opotami materialnymi, kt\u00f3re pog\u0142\u0119bi\u0142y zniszczenia wojenne z po\u0142owy XVII w. [APL OR, HBP, sygn. 464]. W 1713 r. kr\u00f3l August II, maj\u0105c wzgl\u0105d na zas\u0142ugi i wierno\u015b\u0107 Jana Sapiehy i wzi\u0105wszy pod uwag\u0119 ogromne zniszczenia nale\u017c\u0105cego do Sapiehy Kodnia, postanowi\u0142 przy\u0142\u0105czy\u0107 parafi\u0119 w Huszczy do parafii infu\u0142ackiej w Kodniu. W ten spos\u00f3b Wiski znalaz\u0142y si\u0119 w parafii kode\u0144skiej [LNB, Archiwum Romanowskie Sapieh\u00f3w, teka 394, cz. 2, k. 434\u2013435]. W 1865 r. ponownie wr\u00f3ci\u0142y do parafii huszcza\u0144skiej. Po jej likwidacji przez w\u0142adze carskie w 1882 r. trafi\u0142y do parafii rzymskokatolickiej pw. \u015bw. Anny w Tucznej. Po pierwszej wojnie \u015bwiatowej wie\u015b wr\u00f3ci\u0142a do parafii w Huszczy.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">O\u015bwiata<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>W Wiskach po powstaniu styczniowym dzia\u0142a\u0142a rosyjska szko\u0142a ministerialna [APL, KPCH, sygn. 112]. W 1928 r. we wsi nie by\u0142o szko\u0142y powszechnej [APL, SPB, sygn. 225].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Informacje statystyczne, gospodarka w dziejach<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>Wed\u0142ug inwentarza z roku 1667 r w Wiskach odnotowano \u0142\u0105cznie 27 \u201edym\u00f3w\u201d (w tym 4 \u201eubogie\u201d) [AGAD, AWR, XVII, sygn. 44, s. 11]. Pozwala to szacowa\u0107 liczb\u0119 ludno\u015bci na ok. 135\u2013165 os\u00f3b. Wed\u0142ug wykazu z 1827 r. w Wiskach znajdowa\u0142o si\u0119 74 dom\u00f3w zamieszkanych przez 396 os\u00f3b [Tabella miast, 1827, t. 2, s. 271]. W 1863 r. mieszka\u0142o tam 279 os\u00f3b [APL, BKSW, sygn. 3]. W 1887 r. we wsi odnotowano 429 os\u00f3b [PKSG za 1887, s. 15]. Wed\u0142ug spisu powszechnego z 1921 r. we wsi w 59 budynkach zamieszkiwa\u0142o 319 os\u00f3b wyznania rzymskokatolickiego [Skorowidz miejscowo\u015bci, 1924, t. 4, s. 2], za\u015b w 1928 r. 348 [APL, SPB, sygn. 225]. W 1943 r. we wsi przebywa\u0142o 343 mieszka\u0144c\u00f3w [Amtliches, 1943, s. 35]. W 2021 r. w Wiskach odnotowano 96 os\u00f3b [https:\/\/www.polskawliczbach.pl].<\/p>\n\n\n\n<p>Zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w Wisek na przestrzeni dziej\u00f3w utrzymywa\u0142a si\u0119 z rolnictwa. Szlachta utrzymywa\u0142a si\u0119 z uprawy niewielkich indywidualnych gospodarstw rolnych. W roku 1792 dzia\u0142a\u0142a w Wiskach karczma, kt\u00f3r\u0105 okre\u015blono jako niedawno wybudowan\u0105. Przy niej lustratorzy odnotowali tak\u017ce m. in. browar, s\u0142odowni\u0119, chlew i studni\u0119 [LVIA, f. 11, sygn. 1474, k. 15].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Miejsca kultu<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"628\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-1-1024x628.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21572\" style=\"aspect-ratio:1.6305801835433194;width:513px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-1-1024x628.jpg 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-1-300x184.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-1-768x471.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-1-1536x942.jpg 1536w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-1-2048x1256.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"769\" src=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-3-1024x769.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-21574\" style=\"aspect-ratio:1.331580418159185;width:515px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-3-1024x769.jpg 1024w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-3-300x225.jpg 300w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-3-768x577.jpg 768w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-3-1536x1154.jpg 1536w, https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/Wis-3-2048x1538.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Kapliczki w Wiskach. Fot. Dariusz Tarasiuk<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Wa\u017cne wydarzenia<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p>*** Wie\u015b zosta\u0142a ca\u0142kowicie zniszczona i wyludniona w wyniku dzia\u0142a\u0144 wojennych z lat 50. XVII w. Lustruj\u0105cy w roku 1680 klucz \u0142omaski kr\u00f3lewscy urz\u0119dnicy, stwierdzili, \u017ce \u201epodczas inkursyi woienney od W\u0119gier, kozak\u00f3w y Moskwy, ta wie\u015b od nieprzyiaciela wyci\u0119ta y spalona zosta\u0142a\u201d [AVAK, t. 5, s. 405].<\/p>\n\n\n\n<p>*** W czasie akcji poszukiwania winnych zamordowania rodziny Gontarewicz\u00f3w (27 lipca 1942 r.) z Curyna, \u017candarmeria niemiecka aresztowa\u0142a w Wiskach: Mari\u0119 G\u00f3reck\u0105, Karolin\u0119 Fro\u0144czuk, Apoloni\u0119 Rudzk\u0105 i Leokadi\u0119 Fali\u0144sk\u0105. 5 sierpnia tr. zosta\u0142y one rozstrzelane w Bia\u0142ej Podlaskiej [Pi\u0144czuk, Kuszneruk, 2000, s. 285\u2013286].<\/p>\n\n\n\n<p>*** 14 wrze\u015bnia 1942 w ramach akcji pacyfikacyjnej okupanci niemieccy aresztowali mieszka\u0144c\u00f3w wsi: Stanis\u0142aw Papi\u0144ski (30 l.); Franciszek Doma\u0144ski (35 l.); Andrzej Piwoni (43 l.); Franciszek Rudzki (38 l.). Wszyscy oni zgin\u0119li w obozie [\u201eS\u0142owo Podlasia\u201d, 2010, nr 11].<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns comments-main-tabl is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-grid is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:100%\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Ma\u0142e ojczyzny \u2013 strefa regionalist\u00f3w<\/h2>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, strategie rozwoju<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h3 class=\"wp-block-heading faqs-title-middle faqs-title\">Punkt 1<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content faqs-content-middle is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-content-inside is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h3 class=\"wp-block-heading faqs-title-middle faqs-title\">Punkt  2<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content faqs-content-middle is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-content-inside is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h3 class=\"wp-block-heading faqs-title-middle faqs-title\">Punkt 3<\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content faqs-content-middle is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column faqs-content-inside is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Samorz\u0105d, organizacje\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Ko\u015bcio\u0142y i zwi\u0105zki religijne\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">\u017bycie kulturalne<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">O\u015bwiata i szkolnictwo<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Sport<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Wybitne postacie\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Rodziny \u2013 pami\u0105tki<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Wspomnienia, albumy rodzinne\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Gospodarka &#8211; firmy i przedsi\u0119biorstwa<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Walory turystyczne<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Folklor\u200b<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-item is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading faqs-title\">Miejsca pami\u0119ci<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns faqs-content is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"faqs-content-inside\"><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button btn-comments\" id=\"btn-comments\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Dodaj informacje<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns display-none is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-9d6595d7 wp-block-columns-is-layout-flex\" id=\"comments-card\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<div class=\"wp-block-buttons is-content-justification-right is-layout-flex wp-container-core-buttons-is-layout-765c4724 wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button close\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\"><i class=\"fas fa-times-circle\"><\/i>Zamknij<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n\n<div class=\"forminator-ui forminator-custom-form forminator-custom-form-1152 forminator-design--default  forminator_ajax\" data-forminator-render=\"0\" data-form=\"forminator-module-1152\" data-uid=\"6a37025e923a5\"><br\/><\/div><form\n\t\t\t\tid=\"forminator-module-1152\"\n\t\t\t\tclass=\"forminator-ui forminator-custom-form forminator-custom-form-1152 forminator-design--default  forminator_ajax\"\n\t\t\t\tmethod=\"post\"\n\t\t\t\tdata-forminator-render=\"0\"\n\t\t\t\tdata-form-id=\"1152\"\n\t\t\t\tenctype=\"multipart\/form-data\" data-color-option=\"default\" data-design=\"default\" data-grid=\"open\" style=\"display: none;\"\n\t\t\t\tdata-uid=\"6a37025e923a5\"\n\t\t\t><div role=\"alert\" aria-live=\"polite\" class=\"forminator-response-message forminator-error\" aria-hidden=\"true\"><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"select-1\" class=\"forminator-field-select forminator-col forminator-col-6 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-form-1152__field--select-1_6a37025e923a5\" id=\"forminator-form-1152__field--select-1_6a37025e923a5-label\" class=\"forminator-label\">Wybierz temat <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><select  id=\"forminator-form-1152__field--select-1_6a37025e923a5\" class=\"forminator-select--field forminator-select2 forminator-select2-multiple\" data-required=\"1\" name=\"select-1\" data-default-value=\"\" data-placeholder=\"Wybierz temat\" data-search=\"false\" data-search-placeholder=\"Wybierz temat\" data-checkbox=\"false\" data-allow-clear=\"false\" aria-labelledby=\"forminator-form-1152__field--select-1_6a37025e923a5-label\"><option value=\"\"  >Wybierz temat<\/option><option value=\"Wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, strategie rozwoju\"  data-calculation=\"0\">Wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, strategie rozwoju<\/option><option value=\"O\u015bwiata i szkolnictwo\"  data-calculation=\"0\">O\u015bwiata i szkolnictwo<\/option><option value=\"Sport\"  data-calculation=\"0\">Sport<\/option><option value=\"Wybitne-postacie\u200b\"  data-calculation=\"0\">Wybitne postacie\u200b<\/option><option value=\"Rodziny-\u2013-pami\u0105tki\"  data-calculation=\"0\">Rodziny \u2013 pami\u0105tki<\/option><option value=\"Wspomnienia,-albumy-rodzinne\u200b\"  data-calculation=\"0\">Wspomnienia, albumy rodzinne\u200b<\/option><option value=\"Gospodarka-\u2013-firmy-i-przedsi\u0119biorstwa\"  data-calculation=\"0\">Gospodarka \u2013 firmy i przedsi\u0119biorstwa<\/option><option value=\"Walory-turystyczne\"  data-calculation=\"0\">Walory turystyczne<\/option><option value=\"Folklor\u200b\"  data-calculation=\"0\">Folklor\u200b<\/option><option value=\"Miejsca-pami\u0119ci\"  data-calculation=\"0\">Miejsca pami\u0119ci<\/option><\/select><\/div><\/div><div id=\"html-1\" class=\"forminator-field-html forminator-col forminator-col-6 \"><div class=\"forminator-field forminator-merge-tags\" data-field=\"html-1\"><div><button class=\"button-submit\">Utw\u00f3rz post<\/button><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"email-1\" class=\"forminator-field-email forminator-col forminator-col-12 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-email-1_6a37025e923a5\" id=\"forminator-field-email-1_6a37025e923a5-label\" class=\"forminator-label\">Adres e-mail <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><input type=\"email\" name=\"email-1\" value=\"\" placeholder=\"Na przyk\u0142ad: jan@kowalski.com\" id=\"forminator-field-email-1_6a37025e923a5\" class=\"forminator-input forminator-email--field\" data-required=\"1\" aria-required=\"true\" autocomplete=\"email\" \/><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"name-1\" class=\"forminator-field-name forminator-col forminator-col-6 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-name-1_6a37025e923a5\" id=\"forminator-field-name-1_6a37025e923a5-label\" class=\"forminator-label\">Imi\u0119 <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><input type=\"text\" name=\"name-1\" value=\"\" placeholder=\"Na przyk\u0142ad: Jan\" id=\"forminator-field-name-1_6a37025e923a5\" class=\"forminator-input forminator-name--field\" aria-required=\"true\" autocomplete=\"name\" \/><\/div><\/div><div id=\"name-2\" class=\"forminator-field-name forminator-col forminator-col-6 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-name-2_6a37025e923a5\" id=\"forminator-field-name-2_6a37025e923a5-label\" class=\"forminator-label\">Nazwisko <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><input type=\"text\" name=\"name-2\" value=\"\" placeholder=\"Na przyk\u0142ad: Kowalski\" id=\"forminator-field-name-2_6a37025e923a5\" class=\"forminator-input forminator-name--field\" aria-required=\"true\" autocomplete=\"name\" \/><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"textarea-1\" class=\"forminator-field-textarea forminator-col forminator-col-12 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-textarea-1_6a37025e923a5\" id=\"forminator-field-textarea-1_6a37025e923a5-label\" class=\"forminator-label\">Tekst <span class=\"forminator-required\">*<\/span><\/label><textarea name=\"textarea-1\" placeholder=\"Np. tekst zast\u0119pczy Mo\u017cesz wstawi\u0107 now\u0105 lini\u0119\" id=\"forminator-field-textarea-1_6a37025e923a5\" class=\"forminator-textarea\" rows=\"6\" style=\"min-height:140px;\" ><\/textarea><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"upload-1\" class=\"forminator-field-upload forminator-col forminator-col-12 \"><div class=\"forminator-field\"><label for=\"forminator-field-upload-1_6a37025e923a5\" id=\"forminator-field-upload-1_6a37025e923a5-label\" class=\"forminator-label\">Prze\u015blij plik<\/label><div class=\"forminator-multi-upload \" data-element=\"upload-1_6a37025e923a5\"><input type=\"file\" name=\"upload-1[]\" id=\"forminator-field-upload-1_6a37025e923a5\" class=\"forminator-input-file forminator-field-upload-1_6a37025e923a5-1152\" multiple=\"multiple\" data-method=\"ajax\" data-size=\"100000000\" data-size-message=\"Maksymalny dozwolony rozmiar pliku wynosi 100 MB. \"><div class=\"forminator-multi-upload-message\" aria-hidden=\"true\"><span class=\"forminator-icon-upload\" aria-hidden=\"true\"><\/span><p>Przeci\u0105gnij i upu\u015b\u0107 (lub) <a class=\"forminator-upload-file--forminator-field-upload-1_6a37025e923a5\" href=\"#\" onclick=\"return false;\">Wybierz pliki<\/a><\/p><\/div><\/div><ul class=\"forminator-uploaded-files upload-container-upload-1_6a37025e923a5\"><\/ul><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"checkbox-1\" class=\"forminator-field-checkbox forminator-col forminator-col-12 \"><div role=\"group\" class=\"forminator-field required\" aria-labelledby=\"forminator-checkbox-group-forminator-field-checkbox-1-6a37025e923a5-label\"><label id=\"forminator-field-checkbox-1-1-6a37025e923a5-label\" for=\"forminator-field-checkbox-1-1-6a37025e923a5\" class=\"forminator-checkbox\" title=\"Wyra\u017cam zgod\u0119 na przetwarzanie moich danych osobowych zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105c\u0105 Polityk\u0105 Prywatno\u015bci w celu skontaktowania si\u0119 poprzez formularz kontaktowy.\"><input type=\"checkbox\" name=\"checkbox-1[]\" value=\"Prosz\u0119-zaznaczy\u0107\" id=\"forminator-field-checkbox-1-1-6a37025e923a5\" aria-labelledby=\"forminator-field-checkbox-1-1-6a37025e923a5-label\" data-calculation=\"0\"  \/><span class=\"forminator-checkbox-box\" aria-hidden=\"true\"><\/span><span class=\"forminator-checkbox-label\">Wyra\u017cam zgod\u0119 na przetwarzanie moich danych osobowych zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105c\u0105 Polityk\u0105 Prywatno\u015bci w celu skontaktowania si\u0119 poprzez formularz kontaktowy.<\/span><\/label><\/div><\/div><\/div><div class=\"forminator-row\"><div id=\"html-2\" class=\"forminator-field-html forminator-col forminator-col-12 \"><div class=\"forminator-field forminator-merge-tags\" data-field=\"html-2\"><a href=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/polityka-prywatnosci\/\">Administratorem danych osobowych jest Centrum Bada\u0144 nad Histori\u0105 Regionaln\u0105 i Lokaln\u0105 UMCS.<\/a><\/div><\/div><\/div><input type=\"hidden\" name=\"referer_url\" value=\"\" \/><div class=\"forminator-row forminator-row-last\"><div class=\"forminator-col\"><div class=\"forminator-field\"><button class=\"forminator-button forminator-button-submit\">Utw&oacute;rz post<\/button><\/div><\/div><\/div><input type=\"hidden\" id=\"forminator_nonce\" name=\"forminator_nonce\" value=\"7c8fc7b11f\" \/><input type=\"hidden\" name=\"_wp_http_referer\" value=\"\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21241\" \/><input type=\"hidden\" name=\"form_id\" value=\"1152\"><input type=\"hidden\" name=\"page_id\" value=\"21241\"><input type=\"hidden\" name=\"form_type\" value=\"default\"><input type=\"hidden\" name=\"current_url\" value=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2026\/02\/17\/wiski\/\"><input type=\"hidden\" name=\"render_id\" value=\"0\"><input type=\"hidden\" name=\"forminator-multifile-hidden\" class=\"forminator-multifile-hidden\"><input type=\"hidden\" name=\"action\" value=\"forminator_submit_form_custom-forms\"><\/form>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wiski start Powiat: bialski Gmina: Tuczna Mapa miejscowo\u015bci end Miejscowo\u015bci \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 ekspercka W \u015bwiecie cyfrowym Patrz has\u0142o: Tuczna. Nazwa, przynale\u017cno\u015b\u0107 administracyjna Nazwa miejscowo\u015bci jest trudna do wyja\u015bnienia. Mo\u017ce pochodzi\u0107 od imienia Wysz\/Wisz. Bior\u0105c jednak pod uwag\u0119 lokalne warunki przyrodniczo-topograficzne nazw\u0119 mo\u017cna wi\u0105za\u0107 raczej ze staropolskim s\u0142owem \u201ewisz\u201d, okre\u015blaj\u0105cym ro\u015blinno\u015b\u0107 wyst\u0119puj\u0105c\u0105 na podmok\u0142ych \u0142\u0105kach, czy&hellip;&nbsp;<a href=\"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/2026\/02\/17\/wiski\/\" class=\"\" rel=\"bookmark\">Czytaj dalej &raquo;<span class=\"screen-reader-text\">Wiski<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"neve_meta_sidebar":"","neve_meta_container":"","neve_meta_enable_content_width":"","neve_meta_content_width":0,"neve_meta_title_alignment":"","neve_meta_author_avatar":"","neve_post_elements_order":"","neve_meta_disable_header":"","neve_meta_disable_footer":"","neve_meta_disable_title":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-21241","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21241","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21241"}],"version-history":[{"count":16,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21241\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21653,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21241\/revisions\/21653"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21241"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21241"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lubelskie-encyklopedia.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21241"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}